Warning (512)CORE/src/Cache/Cache.php , line 178 ]Code Context $registry -> set ( $name , new NullEngine ()); trigger_error ( $e -> getMessage (), E_USER_WARNING ); $name = '_cake_core_'
$registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) {
'_loaded' => [
(int) 0 => '_cake_core_'
]
}
$config = [
'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine',
'prefix' => 'myapp_cake_core_',
'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/',
'serialize' => true,
'duration' => '+2 minutes',
'url' => null
]
$e = object(RuntimeException) {
[protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.'
[protected] code => (int) 0
[protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php'
[protected] line => (int) 92
} Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178
Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236
Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80
Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204
__d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89
Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504
Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822
CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145
Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351
Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328
Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112
Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673
Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115
Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94
Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256
Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65 Warning (512)CORE/src/Cache/Cache.php , line 178 ]Code Context $registry -> set ( $name , new NullEngine ()); trigger_error ( $e -> getMessage (), E_USER_WARNING ); $name = '_cake_model_'
$registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) {
'_loaded' => [
(int) 0 => '_cake_core_',
(int) 1 => '_cake_model_'
]
}
$config = [
'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine',
'prefix' => 'myapp_cake_model_',
'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/',
'serialize' => true,
'duration' => '+2 minutes',
'url' => null
]
$e = object(RuntimeException) {
[protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.'
[protected] code => (int) 0
[protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php'
[protected] line => (int) 92
} Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178
Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236
Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378
Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55
Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59
Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165
Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147
Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96
Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878
App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40
Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299
Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293
Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249 Warning (512)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 53 ]Code Context if ( Configure :: read ( 'debug' )) { trigger_error ( $message , E_USER_WARNING ); } else { $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<meta name="keywords"
content="дахин төлөвлөлт, хот төлөвлөлт, хотын соёл, хотын эдийн засаг, м.энхсайхан" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/economics">
Санхүүгийн боловсрол </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png">
</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">04 сарын 26, 2019</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee&text=Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" alt=""/> </p>
<p style="text-align: justify;">Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт хийхийн тулд тарчигхан амьдралтай анхны хотын иргэд айлын нэг ханыг ч болтугай ашиглаж байшин байсан хэрэг л дээ. Залгаж барьсаар сүүлдээ анх байшин барьсан хүн гэртээ ч ороход бэрх болсон учраас байшин дээгүүр явдаг болжээ. Гэхдээ энэ туршлага Урукын иргэдэд нэгийг ухааруулсан юм. Тэр нь нийтийн эрх ашгийг дээдэлж, нэгдсэн хотын захиргааны дүрэм журамтайгаар л хөгжиж ёстойг. Гэр рүүгээ орохын тулд байшин руу авирч, дээгүүрээ харайлгаж явна гэхээр инээдтэй дүр зураг төсөөлөгдөж байгаа биз. Гэхдээ бидний амьдралаас хол зөрөх жишээ биш болохыг өнөөгийн гэр хорооллын дүр зураг бэлхэн батлан харуулна. Хөрш айлын нэг талын хашааг ашиглаж замбараагүй баригдсан гэр хорооллын зарим гудамжинд түргэн тусламж, галын машин орж чаддаггүй шүү дээ. Бид хамар хашааны систем, төлөвлөлтийн хэдэн мянган жилийн өмнөх алдааг давтсаар байна.</p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b9c258ba06b00358c71e3c946c6c8c79.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="932,349" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b9c258ba06b00358c71e3c946c6c8c79.jpg"></p><p style="text-align: justify;">Ингэхэд бид яагаад хот болж амьдардаг юм бол? Мэдээж хүн их төвлөрсөн газар зах зээл нь томорч цэцэглэдэг. Үүнийг цар хүрээний эдийн засаг гэдэг. Цар хүрээ том тусмаа бизнес ашигтай, хөдөлмөрийн бүтээмж өндөрсөнө. Ингээд л эдийн засаг төрөлжиж эхэлдэг байна.</p><p style="text-align: justify;">Нэг нь гутлыг, нөгөө нь талхаа хийх гэх мэтээр төрөлжиж хөдөлмөрийн бүтээмж нэмэгддэг. Хоттой холбогдох шалтгаан нь мэдээж хот байгуулалтаар дамжиж хөдөлмөрийн бүтээмж дээшилж, эдийн засаг дээшилж, улс орон хөгждөг. Тийм учраас л энэ ойлголтууд хотын эдийн засагт чухал ач холбогдолтой. Үүнийг тоонууд ч батлана. Дэлхийн ДНБ-ий 80 хувь нь хотод үйлдвэрлэгддэг. Монголд ч ялгаагүй. ДНБ-ий дийлэнхи нь Улаанбаатарт төвлөрч байна. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Макро эдийн засаг, инфляци голдуу ярьж сонсдог монголчуудад хотын эдийн засаг тийм ч танил сэдэв биш. Яагаад гэвэл зөвхөн хотод хамаардаг, дэлхийн хаана ч давтагдахгүй сөрөг үзэгдлүүд бий. Өнөө л агаарын бохирдол, хог, түгжрэл, гэмт хэрэг гээд олон хүнийг дагасан асуудлууд. Мөн хотоо л дагаж байсан улс орны эдийн засаг дээшилдэг. Тийм ч учраас бизнес эрхлэгч нар их хот руу тэмүүлдэг.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Европ Америк, Хятадад хотжилт, Африк Монголд өрнөж байгаа хотжилтын хэв маяг тэс өөр. Европ Америк, Хятадад хөдөлмөрийн бүтээмжийг хөдөө аж ахуйн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэлийн бүтээмжийг нэмэгдүүлэх замаар хотжилт үүссэн түүхтэй. Өөрөөр хэлбэл 10 центнр ургац авдаг тариаланч трактор бусад техникийн хүчээр 5 дахин ч өсгөх боломж байгаа юм. Мэдээж ингэж зах зээлээс шахагдсан тариаланчид мөнгөтэй буюу төлбөрийн чадвартайгаар суурин газрыг барааджээ. Харин манайд болон Африкт бол эсрэгээрээ. Хөдөлмөрийн бүтээмж багатай газраас зугатаах маягаар хот чиглэсэн их урсгал бий болсон. Яг энэ процессоос болоод дараагийн хотжилтын асуудал бий болжээ.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Манайд хот төлөвлөлт тааруугаас их хотыг зорьсон иргэд дуртай газраа хашаа хатгаж эцэстээ өнөө л утаа, агаарын бохирдол гээд томоохон асуудлууд өрнөж байна. Харин Хятадад эсрэгээрээ. Тэд биднээс шал өөр буюу хэтэрхий их урьдчилан томоохон бүтээн байгуулалт хийж, орон сууцыг барьсан юм. Ямар ч түшиц, зах зээлийн түшицгүйгээр сүндэрлүүлсэн учраас хэн ч амьдраагүй, өдгөө Хятадад 65 сая орон сууц эзэнгүй орхигджээ. Сүнстэй хотууд ч гэж нэрлэдэг. Манайд хамгийн ойрхон жишээ нь Өвөрмонголын Ордос хот юм. Хэдэн зуун байшингууд тэнд эзнээ хүлээж, гарцаар нь ганц хоёрхон хүн гардаг нь гайхмаар шүү. Харахад том боловч амьдарч байгаа хүн нь сумын төвийн иргэдээс ч цөөн болов уу гэмээр. Туркууд, Латин Америкчууд бас энэ алдааг давтсан. Алдаа нь юунд байв? Хүн хотод суурьшихдаа нэг нэгний барьсан барилгад хөтлөгдөж эсвэл хөөгдөж очдоггүй. Харин хөдөлмөрийн бүтээмжийн эрэлд л гардаг. Ерөөсөө зах зээлийнхээ жам ёсонд нийцсэн арга хэлбэрийг ашиглахгүй, зах зээлийг “үл үзэгдэгч гар”-ыг ашиглахгүй л бол хотжилт гэдэг хэн нэгний хүслээр бий, цаасан дээрх сайн төлөвлөлтөөр хүмүүс хүчээр суурьшин бий болдоггүйг эндээс харж болно. Уул уурхайн орлого түшсэн бус газар үл хөдлөхийн үнэ цэн дээр тогтсон хотжилт хамгаас чухал.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Яаж ийгээд л ипотекийн зээлд орчихмоор байна гэсэн иргэдийн хүсэлт хүлээлт хангалттай их. Сүүлийн хэдэн саруудад Монголбанк ипотекийн зээлд чанга гарлахаар шийдсэн ч зээл гарсаар л байгаа. ОУВС-аас Монголбанкнаас ипотекийн зээлийг санхүүжүүлдэг арга барилаа гэж шаардаж зарим нэг поп улстөрчдийн эгдүүцлийг төрүүлээд авсан. Үүнийг ухаалгаар харвал зөв шийдэл. Яагаад гэвэл арилжааны банкууд хэзээ ч ипотекийн зээлд мөнгө гаргаж байгаагүй. Арилжааны банкаар дамжуулаад Монголбанк мөнгө л гаргаж ирсэн. Цаана нь Монголбанк төгрөг үйлдвэрлэж байна гэсэн үг. Тэр мөнгийг нь барилгын компаниуд авч доллар болгоод барилгын материал авдаг. Ингэж Монголбанк валютын нөөцөө ипотект зарсаар хүчгүйдэж байна. </p><p style="text-align: justify;">Энэ байдлаас болоод өнөөдөр 400 орчим орон сууц зарагдаагүй. Цаана нь баригдаагүй 30 орчим мянган орон сууц бий. Өнөөдөр орон авах эрэлд гарсан ч бэлэн мөнгөгүй иргэдэд ипотекийн зээл гаргах боломж төвбанканд хангалттай алга. </p><p style="text-align: justify;">Хүмүүс ипотекийн зээл авахдаа төлж дийлэхгүйд хүрвэл байраа зарчихна гэж тооцсон. Гэтэл орон сууцны үнэ унаад эхлэсэн. Ингэснээр зээл нь дарамт болж хувирав. Банкууд ч ялгаагүй, ипотекийн зээлээ төлж чадахгүй бол байрыг нь хураагаад авчихна гэж тооцов. Гэтэл хурааж авах байрны үнэ өгсөн зээлээс нь доогуур болчихсон. Ингэхээр банкууд ч бас гарцгүйдэж байгаа юм. Америкт энэ үйл явц 2005 онд болсон. Хөрөнгө оруулалтын эцэг гэгддэг Уоррен Баффет ипотекийг “Үй олноор нь хөнөөх зэвсэг” гээд аль хэдийн нэрлэсэн шалтгаан нь ч энэ.</p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/дахин төлөвлөлт" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">дахин төлөвлөлт</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хот төлөвлөлт" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хот төлөвлөлт</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хотын соёл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хотын соёл</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хотын эдийн засаг" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хотын эдийн засаг</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/м.энхсайхан" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">м.энхсайхан</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee&text=Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776521295.5586"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '20779';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/erkhee-khashaataigaa-khashuulsan-10-jil">
<img src="https://peak.mn/files/facf243f-2a53-4c27-a92e-5fd9ab38097e/c4f97d71e4172c810a79658626937e42.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/facf243f-2a53-4c27-a92e-5fd9ab38097e/c4f97d71e4172c810a79658626937e42.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/tegsh-bus-baidliig-buuruulakh">
Тэгш бус байдлыг бууруулах </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/erkhee-khashaataigaa-khashuulsan-10-jil">
Эрхээ хашаатайгаа хашуулсан 10 жил </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
ГАНБАТЫН БАТЗАЯА </a> ・
12 сарын 10, 2023 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/yallagdagch-menkhsaikhaniig-shuukhed-shiljuullee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/86b1bb9ca027755bffe080b94de853c5.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/86b1bb9ca027755bffe080b94de853c5.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/yallagdagch-menkhsaikhaniig-shuukhed-shiljuullee">
М.Энхсайханы хэргийг шүүхэд шилжүүлжээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 16, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/me11">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f2c519dbe3c4162ab32bd6407a21c60c.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f2c519dbe3c4162ab32bd6407a21c60c.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/me11">
М.Энхсайхан: "Монгол ялна” гэж бичсэн нийтлэл том популистын уриа болчихно гэж би зүүдлээгүй </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 26, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/said-asan-menkhsaikhanii-gomdliig-ulsiin-deed-shuukhed-kheleltsene">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/aa68b0833c37cab399f2f0278cf8f5c2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/aa68b0833c37cab399f2f0278cf8f5c2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/said-asan-menkhsaikhanii-gomdliig-ulsiin-deed-shuukhed-kheleltsene">
Сайд асан М.Энхсайханы гомдлыг Улсын дээд шүүхэд хэлэлцэнэ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
11 сарын 10, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/shuukh-menkhsaikhand-onogduulsan-durwun-jil-zurgaan-sar-khorikh-yaliig-kheweer-uldeew01">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7defdfb876d348dd58e9d8588cf17cb3_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7defdfb876d348dd58e9d8588cf17cb3.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/shuukh-menkhsaikhand-onogduulsan-durwun-jil-zurgaan-sar-khorikh-yaliig-kheweer-uldeew01">
Шүүх: М.Энхсайханд оногдуулсан дөрвөн жил, зургаан сар хорих ялыг хэвээр үлдээв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
07 сарын 30, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/ng17";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$maxBufferLength = (int) 8192
$file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php'
$line = (int) 855
$message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855' Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 154 ]Code Context $response -> getStatusCode (), ( $reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '' ) )); $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<meta name="keywords"
content="дахин төлөвлөлт, хот төлөвлөлт, хотын соёл, хотын эдийн засаг, м.энхсайхан" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/economics">
Санхүүгийн боловсрол </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png">
</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">04 сарын 26, 2019</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee&text=Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" alt=""/> </p>
<p style="text-align: justify;">Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт хийхийн тулд тарчигхан амьдралтай анхны хотын иргэд айлын нэг ханыг ч болтугай ашиглаж байшин байсан хэрэг л дээ. Залгаж барьсаар сүүлдээ анх байшин барьсан хүн гэртээ ч ороход бэрх болсон учраас байшин дээгүүр явдаг болжээ. Гэхдээ энэ туршлага Урукын иргэдэд нэгийг ухааруулсан юм. Тэр нь нийтийн эрх ашгийг дээдэлж, нэгдсэн хотын захиргааны дүрэм журамтайгаар л хөгжиж ёстойг. Гэр рүүгээ орохын тулд байшин руу авирч, дээгүүрээ харайлгаж явна гэхээр инээдтэй дүр зураг төсөөлөгдөж байгаа биз. Гэхдээ бидний амьдралаас хол зөрөх жишээ биш болохыг өнөөгийн гэр хорооллын дүр зураг бэлхэн батлан харуулна. Хөрш айлын нэг талын хашааг ашиглаж замбараагүй баригдсан гэр хорооллын зарим гудамжинд түргэн тусламж, галын машин орж чаддаггүй шүү дээ. Бид хамар хашааны систем, төлөвлөлтийн хэдэн мянган жилийн өмнөх алдааг давтсаар байна.</p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b9c258ba06b00358c71e3c946c6c8c79.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="932,349" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b9c258ba06b00358c71e3c946c6c8c79.jpg"></p><p style="text-align: justify;">Ингэхэд бид яагаад хот болж амьдардаг юм бол? Мэдээж хүн их төвлөрсөн газар зах зээл нь томорч цэцэглэдэг. Үүнийг цар хүрээний эдийн засаг гэдэг. Цар хүрээ том тусмаа бизнес ашигтай, хөдөлмөрийн бүтээмж өндөрсөнө. Ингээд л эдийн засаг төрөлжиж эхэлдэг байна.</p><p style="text-align: justify;">Нэг нь гутлыг, нөгөө нь талхаа хийх гэх мэтээр төрөлжиж хөдөлмөрийн бүтээмж нэмэгддэг. Хоттой холбогдох шалтгаан нь мэдээж хот байгуулалтаар дамжиж хөдөлмөрийн бүтээмж дээшилж, эдийн засаг дээшилж, улс орон хөгждөг. Тийм учраас л энэ ойлголтууд хотын эдийн засагт чухал ач холбогдолтой. Үүнийг тоонууд ч батлана. Дэлхийн ДНБ-ий 80 хувь нь хотод үйлдвэрлэгддэг. Монголд ч ялгаагүй. ДНБ-ий дийлэнхи нь Улаанбаатарт төвлөрч байна. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Макро эдийн засаг, инфляци голдуу ярьж сонсдог монголчуудад хотын эдийн засаг тийм ч танил сэдэв биш. Яагаад гэвэл зөвхөн хотод хамаардаг, дэлхийн хаана ч давтагдахгүй сөрөг үзэгдлүүд бий. Өнөө л агаарын бохирдол, хог, түгжрэл, гэмт хэрэг гээд олон хүнийг дагасан асуудлууд. Мөн хотоо л дагаж байсан улс орны эдийн засаг дээшилдэг. Тийм ч учраас бизнес эрхлэгч нар их хот руу тэмүүлдэг.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Европ Америк, Хятадад хотжилт, Африк Монголд өрнөж байгаа хотжилтын хэв маяг тэс өөр. Европ Америк, Хятадад хөдөлмөрийн бүтээмжийг хөдөө аж ахуйн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэлийн бүтээмжийг нэмэгдүүлэх замаар хотжилт үүссэн түүхтэй. Өөрөөр хэлбэл 10 центнр ургац авдаг тариаланч трактор бусад техникийн хүчээр 5 дахин ч өсгөх боломж байгаа юм. Мэдээж ингэж зах зээлээс шахагдсан тариаланчид мөнгөтэй буюу төлбөрийн чадвартайгаар суурин газрыг барааджээ. Харин манайд болон Африкт бол эсрэгээрээ. Хөдөлмөрийн бүтээмж багатай газраас зугатаах маягаар хот чиглэсэн их урсгал бий болсон. Яг энэ процессоос болоод дараагийн хотжилтын асуудал бий болжээ.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Манайд хот төлөвлөлт тааруугаас их хотыг зорьсон иргэд дуртай газраа хашаа хатгаж эцэстээ өнөө л утаа, агаарын бохирдол гээд томоохон асуудлууд өрнөж байна. Харин Хятадад эсрэгээрээ. Тэд биднээс шал өөр буюу хэтэрхий их урьдчилан томоохон бүтээн байгуулалт хийж, орон сууцыг барьсан юм. Ямар ч түшиц, зах зээлийн түшицгүйгээр сүндэрлүүлсэн учраас хэн ч амьдраагүй, өдгөө Хятадад 65 сая орон сууц эзэнгүй орхигджээ. Сүнстэй хотууд ч гэж нэрлэдэг. Манайд хамгийн ойрхон жишээ нь Өвөрмонголын Ордос хот юм. Хэдэн зуун байшингууд тэнд эзнээ хүлээж, гарцаар нь ганц хоёрхон хүн гардаг нь гайхмаар шүү. Харахад том боловч амьдарч байгаа хүн нь сумын төвийн иргэдээс ч цөөн болов уу гэмээр. Туркууд, Латин Америкчууд бас энэ алдааг давтсан. Алдаа нь юунд байв? Хүн хотод суурьшихдаа нэг нэгний барьсан барилгад хөтлөгдөж эсвэл хөөгдөж очдоггүй. Харин хөдөлмөрийн бүтээмжийн эрэлд л гардаг. Ерөөсөө зах зээлийнхээ жам ёсонд нийцсэн арга хэлбэрийг ашиглахгүй, зах зээлийг “үл үзэгдэгч гар”-ыг ашиглахгүй л бол хотжилт гэдэг хэн нэгний хүслээр бий, цаасан дээрх сайн төлөвлөлтөөр хүмүүс хүчээр суурьшин бий болдоггүйг эндээс харж болно. Уул уурхайн орлого түшсэн бус газар үл хөдлөхийн үнэ цэн дээр тогтсон хотжилт хамгаас чухал.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Яаж ийгээд л ипотекийн зээлд орчихмоор байна гэсэн иргэдийн хүсэлт хүлээлт хангалттай их. Сүүлийн хэдэн саруудад Монголбанк ипотекийн зээлд чанга гарлахаар шийдсэн ч зээл гарсаар л байгаа. ОУВС-аас Монголбанкнаас ипотекийн зээлийг санхүүжүүлдэг арга барилаа гэж шаардаж зарим нэг поп улстөрчдийн эгдүүцлийг төрүүлээд авсан. Үүнийг ухаалгаар харвал зөв шийдэл. Яагаад гэвэл арилжааны банкууд хэзээ ч ипотекийн зээлд мөнгө гаргаж байгаагүй. Арилжааны банкаар дамжуулаад Монголбанк мөнгө л гаргаж ирсэн. Цаана нь Монголбанк төгрөг үйлдвэрлэж байна гэсэн үг. Тэр мөнгийг нь барилгын компаниуд авч доллар болгоод барилгын материал авдаг. Ингэж Монголбанк валютын нөөцөө ипотект зарсаар хүчгүйдэж байна. </p><p style="text-align: justify;">Энэ байдлаас болоод өнөөдөр 400 орчим орон сууц зарагдаагүй. Цаана нь баригдаагүй 30 орчим мянган орон сууц бий. Өнөөдөр орон авах эрэлд гарсан ч бэлэн мөнгөгүй иргэдэд ипотекийн зээл гаргах боломж төвбанканд хангалттай алга. </p><p style="text-align: justify;">Хүмүүс ипотекийн зээл авахдаа төлж дийлэхгүйд хүрвэл байраа зарчихна гэж тооцсон. Гэтэл орон сууцны үнэ унаад эхлэсэн. Ингэснээр зээл нь дарамт болж хувирав. Банкууд ч ялгаагүй, ипотекийн зээлээ төлж чадахгүй бол байрыг нь хураагаад авчихна гэж тооцов. Гэтэл хурааж авах байрны үнэ өгсөн зээлээс нь доогуур болчихсон. Ингэхээр банкууд ч бас гарцгүйдэж байгаа юм. Америкт энэ үйл явц 2005 онд болсон. Хөрөнгө оруулалтын эцэг гэгддэг Уоррен Баффет ипотекийг “Үй олноор нь хөнөөх зэвсэг” гээд аль хэдийн нэрлэсэн шалтгаан нь ч энэ.</p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/дахин төлөвлөлт" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">дахин төлөвлөлт</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хот төлөвлөлт" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хот төлөвлөлт</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хотын соёл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хотын соёл</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хотын эдийн засаг" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хотын эдийн засаг</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/м.энхсайхан" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">м.энхсайхан</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee&text=Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776521295.5586"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '20779';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/erkhee-khashaataigaa-khashuulsan-10-jil">
<img src="https://peak.mn/files/facf243f-2a53-4c27-a92e-5fd9ab38097e/c4f97d71e4172c810a79658626937e42.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/facf243f-2a53-4c27-a92e-5fd9ab38097e/c4f97d71e4172c810a79658626937e42.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/tegsh-bus-baidliig-buuruulakh">
Тэгш бус байдлыг бууруулах </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/erkhee-khashaataigaa-khashuulsan-10-jil">
Эрхээ хашаатайгаа хашуулсан 10 жил </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
ГАНБАТЫН БАТЗАЯА </a> ・
12 сарын 10, 2023 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/yallagdagch-menkhsaikhaniig-shuukhed-shiljuullee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/86b1bb9ca027755bffe080b94de853c5.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/86b1bb9ca027755bffe080b94de853c5.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/yallagdagch-menkhsaikhaniig-shuukhed-shiljuullee">
М.Энхсайханы хэргийг шүүхэд шилжүүлжээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 16, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/me11">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f2c519dbe3c4162ab32bd6407a21c60c.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f2c519dbe3c4162ab32bd6407a21c60c.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/me11">
М.Энхсайхан: "Монгол ялна” гэж бичсэн нийтлэл том популистын уриа болчихно гэж би зүүдлээгүй </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 26, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/said-asan-menkhsaikhanii-gomdliig-ulsiin-deed-shuukhed-kheleltsene">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/aa68b0833c37cab399f2f0278cf8f5c2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/aa68b0833c37cab399f2f0278cf8f5c2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/said-asan-menkhsaikhanii-gomdliig-ulsiin-deed-shuukhed-kheleltsene">
Сайд асан М.Энхсайханы гомдлыг Улсын дээд шүүхэд хэлэлцэнэ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
11 сарын 10, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/shuukh-menkhsaikhand-onogduulsan-durwun-jil-zurgaan-sar-khorikh-yaliig-kheweer-uldeew01">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7defdfb876d348dd58e9d8588cf17cb3_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7defdfb876d348dd58e9d8588cf17cb3.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/shuukh-menkhsaikhand-onogduulsan-durwun-jil-zurgaan-sar-khorikh-yaliig-kheweer-uldeew01">
Шүүх: М.Энхсайханд оногдуулсан дөрвөн жил, зургаан сар хорих ялыг хэвээр үлдээв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
07 сарын 30, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/ng17";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$reasonPhrase = 'OK' header - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 183 ]Code Context foreach ( $values as $value ) { header ( sprintf ( '%s: %s' , $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<meta name="keywords"
content="дахин төлөвлөлт, хот төлөвлөлт, хотын соёл, хотын эдийн засаг, м.энхсайхан" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/economics">
Санхүүгийн боловсрол </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png">
</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">04 сарын 26, 2019</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee&text=Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/03bb54a4f20032f494966b2b69249d2b.jpg" alt=""/> </p>
<p style="text-align: justify;">Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт хийхийн тулд тарчигхан амьдралтай анхны хотын иргэд айлын нэг ханыг ч болтугай ашиглаж байшин байсан хэрэг л дээ. Залгаж барьсаар сүүлдээ анх байшин барьсан хүн гэртээ ч ороход бэрх болсон учраас байшин дээгүүр явдаг болжээ. Гэхдээ энэ туршлага Урукын иргэдэд нэгийг ухааруулсан юм. Тэр нь нийтийн эрх ашгийг дээдэлж, нэгдсэн хотын захиргааны дүрэм журамтайгаар л хөгжиж ёстойг. Гэр рүүгээ орохын тулд байшин руу авирч, дээгүүрээ харайлгаж явна гэхээр инээдтэй дүр зураг төсөөлөгдөж байгаа биз. Гэхдээ бидний амьдралаас хол зөрөх жишээ биш болохыг өнөөгийн гэр хорооллын дүр зураг бэлхэн батлан харуулна. Хөрш айлын нэг талын хашааг ашиглаж замбараагүй баригдсан гэр хорооллын зарим гудамжинд түргэн тусламж, галын машин орж чаддаггүй шүү дээ. Бид хамар хашааны систем, төлөвлөлтийн хэдэн мянган жилийн өмнөх алдааг давтсаар байна.</p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b9c258ba06b00358c71e3c946c6c8c79.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="932,349" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b9c258ba06b00358c71e3c946c6c8c79.jpg"></p><p style="text-align: justify;">Ингэхэд бид яагаад хот болж амьдардаг юм бол? Мэдээж хүн их төвлөрсөн газар зах зээл нь томорч цэцэглэдэг. Үүнийг цар хүрээний эдийн засаг гэдэг. Цар хүрээ том тусмаа бизнес ашигтай, хөдөлмөрийн бүтээмж өндөрсөнө. Ингээд л эдийн засаг төрөлжиж эхэлдэг байна.</p><p style="text-align: justify;">Нэг нь гутлыг, нөгөө нь талхаа хийх гэх мэтээр төрөлжиж хөдөлмөрийн бүтээмж нэмэгддэг. Хоттой холбогдох шалтгаан нь мэдээж хот байгуулалтаар дамжиж хөдөлмөрийн бүтээмж дээшилж, эдийн засаг дээшилж, улс орон хөгждөг. Тийм учраас л энэ ойлголтууд хотын эдийн засагт чухал ач холбогдолтой. Үүнийг тоонууд ч батлана. Дэлхийн ДНБ-ий 80 хувь нь хотод үйлдвэрлэгддэг. Монголд ч ялгаагүй. ДНБ-ий дийлэнхи нь Улаанбаатарт төвлөрч байна. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Макро эдийн засаг, инфляци голдуу ярьж сонсдог монголчуудад хотын эдийн засаг тийм ч танил сэдэв биш. Яагаад гэвэл зөвхөн хотод хамаардаг, дэлхийн хаана ч давтагдахгүй сөрөг үзэгдлүүд бий. Өнөө л агаарын бохирдол, хог, түгжрэл, гэмт хэрэг гээд олон хүнийг дагасан асуудлууд. Мөн хотоо л дагаж байсан улс орны эдийн засаг дээшилдэг. Тийм ч учраас бизнес эрхлэгч нар их хот руу тэмүүлдэг.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Европ Америк, Хятадад хотжилт, Африк Монголд өрнөж байгаа хотжилтын хэв маяг тэс өөр. Европ Америк, Хятадад хөдөлмөрийн бүтээмжийг хөдөө аж ахуйн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэлийн бүтээмжийг нэмэгдүүлэх замаар хотжилт үүссэн түүхтэй. Өөрөөр хэлбэл 10 центнр ургац авдаг тариаланч трактор бусад техникийн хүчээр 5 дахин ч өсгөх боломж байгаа юм. Мэдээж ингэж зах зээлээс шахагдсан тариаланчид мөнгөтэй буюу төлбөрийн чадвартайгаар суурин газрыг барааджээ. Харин манайд болон Африкт бол эсрэгээрээ. Хөдөлмөрийн бүтээмж багатай газраас зугатаах маягаар хот чиглэсэн их урсгал бий болсон. Яг энэ процессоос болоод дараагийн хотжилтын асуудал бий болжээ.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Манайд хот төлөвлөлт тааруугаас их хотыг зорьсон иргэд дуртай газраа хашаа хатгаж эцэстээ өнөө л утаа, агаарын бохирдол гээд томоохон асуудлууд өрнөж байна. Харин Хятадад эсрэгээрээ. Тэд биднээс шал өөр буюу хэтэрхий их урьдчилан томоохон бүтээн байгуулалт хийж, орон сууцыг барьсан юм. Ямар ч түшиц, зах зээлийн түшицгүйгээр сүндэрлүүлсэн учраас хэн ч амьдраагүй, өдгөө Хятадад 65 сая орон сууц эзэнгүй орхигджээ. Сүнстэй хотууд ч гэж нэрлэдэг. Манайд хамгийн ойрхон жишээ нь Өвөрмонголын Ордос хот юм. Хэдэн зуун байшингууд тэнд эзнээ хүлээж, гарцаар нь ганц хоёрхон хүн гардаг нь гайхмаар шүү. Харахад том боловч амьдарч байгаа хүн нь сумын төвийн иргэдээс ч цөөн болов уу гэмээр. Туркууд, Латин Америкчууд бас энэ алдааг давтсан. Алдаа нь юунд байв? Хүн хотод суурьшихдаа нэг нэгний барьсан барилгад хөтлөгдөж эсвэл хөөгдөж очдоггүй. Харин хөдөлмөрийн бүтээмжийн эрэлд л гардаг. Ерөөсөө зах зээлийнхээ жам ёсонд нийцсэн арга хэлбэрийг ашиглахгүй, зах зээлийг “үл үзэгдэгч гар”-ыг ашиглахгүй л бол хотжилт гэдэг хэн нэгний хүслээр бий, цаасан дээрх сайн төлөвлөлтөөр хүмүүс хүчээр суурьшин бий болдоггүйг эндээс харж болно. Уул уурхайн орлого түшсэн бус газар үл хөдлөхийн үнэ цэн дээр тогтсон хотжилт хамгаас чухал.</p><p data-empty="true" style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Яаж ийгээд л ипотекийн зээлд орчихмоор байна гэсэн иргэдийн хүсэлт хүлээлт хангалттай их. Сүүлийн хэдэн саруудад Монголбанк ипотекийн зээлд чанга гарлахаар шийдсэн ч зээл гарсаар л байгаа. ОУВС-аас Монголбанкнаас ипотекийн зээлийг санхүүжүүлдэг арга барилаа гэж шаардаж зарим нэг поп улстөрчдийн эгдүүцлийг төрүүлээд авсан. Үүнийг ухаалгаар харвал зөв шийдэл. Яагаад гэвэл арилжааны банкууд хэзээ ч ипотекийн зээлд мөнгө гаргаж байгаагүй. Арилжааны банкаар дамжуулаад Монголбанк мөнгө л гаргаж ирсэн. Цаана нь Монголбанк төгрөг үйлдвэрлэж байна гэсэн үг. Тэр мөнгийг нь барилгын компаниуд авч доллар болгоод барилгын материал авдаг. Ингэж Монголбанк валютын нөөцөө ипотект зарсаар хүчгүйдэж байна. </p><p style="text-align: justify;">Энэ байдлаас болоод өнөөдөр 400 орчим орон сууц зарагдаагүй. Цаана нь баригдаагүй 30 орчим мянган орон сууц бий. Өнөөдөр орон авах эрэлд гарсан ч бэлэн мөнгөгүй иргэдэд ипотекийн зээл гаргах боломж төвбанканд хангалттай алга. </p><p style="text-align: justify;">Хүмүүс ипотекийн зээл авахдаа төлж дийлэхгүйд хүрвэл байраа зарчихна гэж тооцсон. Гэтэл орон сууцны үнэ унаад эхлэсэн. Ингэснээр зээл нь дарамт болж хувирав. Банкууд ч ялгаагүй, ипотекийн зээлээ төлж чадахгүй бол байрыг нь хураагаад авчихна гэж тооцов. Гэтэл хурааж авах байрны үнэ өгсөн зээлээс нь доогуур болчихсон. Ингэхээр банкууд ч бас гарцгүйдэж байгаа юм. Америкт энэ үйл явц 2005 онд болсон. Хөрөнгө оруулалтын эцэг гэгддэг Уоррен Баффет ипотекийг “Үй олноор нь хөнөөх зэвсэг” гээд аль хэдийн нэрлэсэн шалтгаан нь ч энэ.</p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/дахин төлөвлөлт" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">дахин төлөвлөлт</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хот төлөвлөлт" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хот төлөвлөлт</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хотын соёл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хотын соёл</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/хотын эдийн засаг" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хотын эдийн засаг</a>
<a href="https://www.test.peak.mn/tag/м.энхсайхан" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">м.энхсайхан</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee&text=Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/ertnii-khotiin-aldaag-dawtakhui-buyuu-afrik-mongoliin-adilkhan-jishee"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776521295.5586"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '20779';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/erkhee-khashaataigaa-khashuulsan-10-jil">
<img src="https://peak.mn/files/facf243f-2a53-4c27-a92e-5fd9ab38097e/c4f97d71e4172c810a79658626937e42.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/facf243f-2a53-4c27-a92e-5fd9ab38097e/c4f97d71e4172c810a79658626937e42.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/tegsh-bus-baidliig-buuruulakh">
Тэгш бус байдлыг бууруулах </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/erkhee-khashaataigaa-khashuulsan-10-jil">
Эрхээ хашаатайгаа хашуулсан 10 жил </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
ГАНБАТЫН БАТЗАЯА </a> ・
12 сарын 10, 2023 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/yallagdagch-menkhsaikhaniig-shuukhed-shiljuullee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/86b1bb9ca027755bffe080b94de853c5.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/86b1bb9ca027755bffe080b94de853c5.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/yallagdagch-menkhsaikhaniig-shuukhed-shiljuullee">
М.Энхсайханы хэргийг шүүхэд шилжүүлжээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 16, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/me11">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f2c519dbe3c4162ab32bd6407a21c60c.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f2c519dbe3c4162ab32bd6407a21c60c.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/me11">
М.Энхсайхан: "Монгол ялна” гэж бичсэн нийтлэл том популистын уриа болчихно гэж би зүүдлээгүй </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 26, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/said-asan-menkhsaikhanii-gomdliig-ulsiin-deed-shuukhed-kheleltsene">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/aa68b0833c37cab399f2f0278cf8f5c2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/aa68b0833c37cab399f2f0278cf8f5c2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/said-asan-menkhsaikhanii-gomdliig-ulsiin-deed-shuukhed-kheleltsene">
Сайд асан М.Энхсайханы гомдлыг Улсын дээд шүүхэд хэлэлцэнэ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
11 сарын 10, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://www.test.peak.mn/news/shuukh-menkhsaikhand-onogduulsan-durwun-jil-zurgaan-sar-khorikh-yaliig-kheweer-uldeew01">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7defdfb876d348dd58e9d8588cf17cb3_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7defdfb876d348dd58e9d8588cf17cb3.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/shuukh-menkhsaikhand-onogduulsan-durwun-jil-zurgaan-sar-khorikh-yaliig-kheweer-uldeew01">
Шүүх: М.Энхсайханд оногдуулсан дөрвөн жил, зургаан сар хорих ялыг хэвээр үлдээв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
07 сарын 30, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/ng17";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$cookies = [
'csrfToken' => [
'name' => 'csrfToken',
'value' => '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => false,
'expire' => '0',
'samesite' => null
],
'thisLocale' => [
'name' => 'thisLocale',
'value' => 'Q2FrZQ==.YzJmZmQyYjk0N2Q5NzRkMzkyMDUyNDg5NTk5NzQyMGEyYTBmMWQwMmZhNWUyNjZlOTg3ZGU1YzgyMWIyNDdjNNhhzVjex/SA62cKYhILvAjRd4j6sj1PSvcjEMdEvyrJ',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => false,
'expire' => '1779113295',
'samesite' => null
],
'id' => [
'name' => 'id',
'value' => 'Q2FrZQ==.ZWQxNjUwYmNmN2YxMjAzMmVlODZmMzMxMWQwZWIwMjM1ZTFiZjc3OWZmZjY2NGVjMjY4YWRjNDk4MzQ1ODg1ODD7mYTkbDQRY3JjuTITYWrgZS5uS4/ccvhHQKzu8XLwhgjsrxjVyqGtL2usg3Xq887RyLFeJGyAE/QVHdrNeCE=',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => true,
'expire' => '1779113295',
'samesite' => null
]
]
$values = [
(int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8'
]
$name = 'Content-Type'
$first = true
$value = 'text/html; charset=UTF-8' header - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'csrfToken'
$value = '86801570ad04c6a610829ae3d680ec8acc304c3686ee6b120d3371cd225942fa1493db128f9029bf9cc69b46c3dee4f7da8e47c0e0488414d5e61466b967c9d6'
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => false,
'expires' => '0'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'thisLocale'
$value = 'Q2FrZQ==.YzJmZmQyYjk0N2Q5NzRkMzkyMDUyNDg5NTk5NzQyMGEyYTBmMWQwMmZhNWUyNjZlOTg3ZGU1YzgyMWIyNDdjNNhhzVjex/SA62cKYhILvAjRd4j6sj1PSvcjEMdEvyrJ'
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => false,
'expires' => '1779113295'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'id'
$value = 'Q2FrZQ==.ZWQxNjUwYmNmN2YxMjAzMmVlODZmMzMxMWQwZWIwMjM1ZTFiZjc3OWZmZjY2NGVjMjY4YWRjNDk4MzQ1ODg1ODD7mYTkbDQRY3JjuTITYWrgZS5uS4/ccvhHQKzu8XLwhgjsrxjVyqGtL2usg3Xq887RyLFeJGyAE/QVHdrNeCE='
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => true,
'expires' => '1779113295'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ | Peak News
Эртний хотын алдааг давтахуй буюу Африк Монголын адилхан жишээ
Дэлхийн хамгийн анхны хот түүх манай эриний өмнөх 5000 жилийн тэртээх Урукээс эхэлдэг. Археологчид энэ хотын туурийг ухаж үзэхэд нэг зүйл хамгаас их гайхашруулжээ. Юу гээч. Бүх байшин барилга хан ханаараа наалдчихсан байв. Эдийн засгийн хэмнэлт хийхийн тулд тарчигхан амьдралтай анхны хотын иргэд айлын нэг ханыг ч болтугай ашиглаж байшин байсан хэрэг л дээ. Залгаж барьсаар сүүлдээ анх байшин барьсан хүн гэртээ ч ороход бэрх болсон учраас байшин дээгүүр явдаг болжээ. Гэхдээ энэ туршлага Урукын иргэдэд нэгийг ухааруулсан юм. Тэр нь нийтийн эрх ашгийг дээдэлж, нэгдсэн хотын захиргааны дүрэм журамтайгаар л хөгжиж ёстойг. Гэр рүүгээ орохын тулд байшин руу авирч, дээгүүрээ харайлгаж явна гэхээр инээдтэй дүр зураг төсөөлөгдөж байгаа биз. Гэхдээ бидний амьдралаас хол зөрөх жишээ биш болохыг өнөөгийн гэр хорооллын дүр зураг бэлхэн батлан харуулна. Хөрш айлын нэг талын хашааг ашиглаж замбараагүй баригдсан гэр хорооллын зарим гудамжинд түргэн тусламж, галын машин орж чаддаггүй шүү дээ. Бид хамар хашааны систем, төлөвлөлтийн хэдэн мянган жилийн өмнөх алдааг давтсаар байна.
Ингэхэд бид яагаад хот болж амьдардаг юм бол? Мэдээж хүн их төвлөрсөн газар зах зээл нь томорч цэцэглэдэг. Үүнийг цар хүрээний эдийн засаг гэдэг. Цар хүрээ том тусмаа бизнес ашигтай, хөдөлмөрийн бүтээмж өндөрсөнө. Ингээд л эдийн засаг төрөлжиж эхэлдэг байна.
Нэг нь гутлыг, нөгөө нь талхаа хийх гэх мэтээр төрөлжиж хөдөлмөрийн бүтээмж нэмэгддэг. Хоттой холбогдох шалтгаан нь мэдээж хот байгуулалтаар дамжиж хөдөлмөрийн бүтээмж дээшилж, эдийн засаг дээшилж, улс орон хөгждөг. Тийм учраас л энэ ойлголтууд хотын эдийн засагт чухал ач холбогдолтой. Үүнийг тоонууд ч батлана. Дэлхийн ДНБ-ий 80 хувь нь хотод үйлдвэрлэгддэг. Монголд ч ялгаагүй. ДНБ-ий дийлэнхи нь Улаанбаатарт төвлөрч байна.
Макро эдийн засаг, инфляци голдуу ярьж сонсдог монголчуудад хотын эдийн засаг тийм ч танил сэдэв биш. Яагаад гэвэл зөвхөн хотод хамаардаг, дэлхийн хаана ч давтагдахгүй сөрөг үзэгдлүүд бий. Өнөө л агаарын бохирдол, хог, түгжрэл, гэмт хэрэг гээд олон хүнийг дагасан асуудлууд. Мөн хотоо л дагаж байсан улс орны эдийн засаг дээшилдэг. Тийм ч учраас бизнес эрхлэгч нар их хот руу тэмүүлдэг.
Европ Америк, Хятадад хотжилт, Африк Монголд өрнөж байгаа хотжилтын хэв маяг тэс өөр. Европ Америк, Хятадад хөдөлмөрийн бүтээмжийг хөдөө аж ахуйн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэлийн бүтээмжийг нэмэгдүүлэх замаар хотжилт үүссэн түүхтэй. Өөрөөр хэлбэл 10 центнр ургац авдаг тариаланч трактор бусад техникийн хүчээр 5 дахин ч өсгөх боломж байгаа юм. Мэдээж ингэж зах зээлээс шахагдсан тариаланчид мөнгөтэй буюу төлбөрийн чадвартайгаар суурин газрыг барааджээ. Харин манайд болон Африкт бол эсрэгээрээ. Хөдөлмөрийн бүтээмж багатай газраас зугатаах маягаар хот чиглэсэн их урсгал бий болсон. Яг энэ процессоос болоод дараагийн хотжилтын асуудал бий болжээ.
Манайд хот төлөвлөлт тааруугаас их хотыг зорьсон иргэд дуртай газраа хашаа хатгаж эцэстээ өнөө л утаа, агаарын бохирдол гээд томоохон асуудлууд өрнөж байна. Харин Хятадад эсрэгээрээ. Тэд биднээс шал өөр буюу хэтэрхий их урьдчилан томоохон бүтээн байгуулалт хийж, орон сууцыг барьсан юм. Ямар ч түшиц, зах зээлийн түшицгүйгээр сүндэрлүүлсэн учраас хэн ч амьдраагүй, өдгөө Хятадад 65 сая орон сууц эзэнгүй орхигджээ. Сүнстэй хотууд ч гэж нэрлэдэг. Манайд хамгийн ойрхон жишээ нь Өвөрмонголын Ордос хот юм. Хэдэн зуун байшингууд тэнд эзнээ хүлээж, гарцаар нь ганц хоёрхон хүн гардаг нь гайхмаар шүү. Харахад том боловч амьдарч байгаа хүн нь сумын төвийн иргэдээс ч цөөн болов уу гэмээр. Туркууд, Латин Америкчууд бас энэ алдааг давтсан. Алдаа нь юунд байв? Хүн хотод суурьшихдаа нэг нэгний барьсан барилгад хөтлөгдөж эсвэл хөөгдөж очдоггүй. Харин хөдөлмөрийн бүтээмжийн эрэлд л гардаг. Ерөөсөө зах зээлийнхээ жам ёсонд нийцсэн арга хэлбэрийг ашиглахгүй, зах зээлийг “үл үзэгдэгч гар”-ыг ашиглахгүй л бол хотжилт гэдэг хэн нэгний хүслээр бий, цаасан дээрх сайн төлөвлөлтөөр хүмүүс хүчээр суурьшин бий болдоггүйг эндээс харж болно. Уул уурхайн орлого түшсэн бус газар үл хөдлөхийн үнэ цэн дээр тогтсон хотжилт хамгаас чухал.
Яаж ийгээд л ипотекийн зээлд орчихмоор байна гэсэн иргэдийн хүсэлт хүлээлт хангалттай их. Сүүлийн хэдэн саруудад Монголбанк ипотекийн зээлд чанга гарлахаар шийдсэн ч зээл гарсаар л байгаа. ОУВС-аас Монголбанкнаас ипотекийн зээлийг санхүүжүүлдэг арга барилаа гэж шаардаж зарим нэг поп улстөрчдийн эгдүүцлийг төрүүлээд авсан. Үүнийг ухаалгаар харвал зөв шийдэл. Яагаад гэвэл арилжааны банкууд хэзээ ч ипотекийн зээлд мөнгө гаргаж байгаагүй. Арилжааны банкаар дамжуулаад Монголбанк мөнгө л гаргаж ирсэн. Цаана нь Монголбанк төгрөг үйлдвэрлэж байна гэсэн үг. Тэр мөнгийг нь барилгын компаниуд авч доллар болгоод барилгын материал авдаг. Ингэж Монголбанк валютын нөөцөө ипотект зарсаар хүчгүйдэж байна.
Энэ байдлаас болоод өнөөдөр 400 орчим орон сууц зарагдаагүй. Цаана нь баригдаагүй 30 орчим мянган орон сууц бий. Өнөөдөр орон авах эрэлд гарсан ч бэлэн мөнгөгүй иргэдэд ипотекийн зээл гаргах боломж төвбанканд хангалттай алга.
Хүмүүс ипотекийн зээл авахдаа төлж дийлэхгүйд хүрвэл байраа зарчихна гэж тооцсон. Гэтэл орон сууцны үнэ унаад эхлэсэн. Ингэснээр зээл нь дарамт болж хувирав. Банкууд ч ялгаагүй, ипотекийн зээлээ төлж чадахгүй бол байрыг нь хураагаад авчихна гэж тооцов. Гэтэл хурааж авах байрны үнэ өгсөн зээлээс нь доогуур болчихсон. Ингэхээр банкууд ч бас гарцгүйдэж байгаа юм. Америкт энэ үйл явц 2005 онд болсон. Хөрөнгө оруулалтын эцэг гэгддэг Уоррен Баффет ипотекийг “Үй олноор нь хөнөөх зэвсэг” гээд аль хэдийн нэрлэсэн шалтгаан нь ч энэ.
Цэдэнбалын Цэрэндолгор
Сэтгэгдэл бичих
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.