Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <meta name="keywords" content="муис, ой, судлаач, ойн менежмент" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" /> <meta property="og:title" content="И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/de69166d7d2dbb319d0ce04db164f6d9.png"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD" class="uk-text-semi uk-link-text">Peak.mn</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">03 сарын 29, 2024</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/idorj&text=И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p><em>Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур амьсгалын өөрчлөлтийг сааруулах нь” төслийн зөвлөхөөр ажиллаж байна.</em></p></blockquote><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> -Монгол оронд экосистемийн доройтол хурдацтай явагдаж байгаагийн илрэл бол цөлжилт, газрын доройтол, ойн доройтол гэж ярих боллоо. Жил бүр ойн сангийн 5 хувь нь хуурайшил, түймэр, шавжийн хэт олшрол, хууль бус мод огтлол, мал бэлчээрэлт зэргээс доройтож байна гэсэн тоо баримт уншсан. Ийм үед ойн тогтвортой менежментийг хэрэгжүүлэх нь ойн доройтлоос гарах арга зам мөн үү? -Ойн тогвортой менежментийн гэж юуг хэлж байгааг тодруулна уу?</span></strong></p><p> - Маш зөв асуулт байна. Ойн тогтвортой менежмент гэж нийгэм, эдийн засаг байгаль орчин, ойн экосистемийн асуудлыг энэ тэнцүүхэн авч үзэж, ойн тогтвортой ашиглалтыг хэрэгжүүлдэг менежмент юм. </p><p>1990-ээд оноос өмнө дэлхий нийтээрээ эрэлтэд суурилсан ойн менежментийг хэрэгжүүлж байсан. Өөрөөр хэлбэл, ойг модон материалаар хангагч, ойн дагалт баялаг болох самар жимс зэргээр хангагч гэж үздэг байсан. Энэ менежмент нь орон нутгийн иргэд болон бусад оролцогч талуудын оролцоог үл харгалзан, зөвхөн эрэлт байвал нийлүүлэлтийг хийдэг, ойн даацаас хэтрүүлсэн ашиглалт явуулдаг менежмент байсан. <span class="twittersharelink">Их хэмжээний ойг хомсдол доройтолд хүргэсэн энэ менежментийн нөлөөгөөр байгалийн гамшгууд тохиолдох болсон. </span></p><p class="txt-block1">Одоо дэлхий даяараа ойг доройтуулахгүй байх нь уур амьсгалын өөрчлөлтийг саармагжуулах, зогсооход чухал ач холбогдолтой гэдгийг ойлгодог болсон. Мөн ой нь мөнгөөр илэрхийлэх боломжгүй асар үнэ цэнтэй үйлчилгээ болох цэвдэгийг тогтоон барих, ус хуримтлуулах, усны эргэлтийг зохицуулах, хүлэмжийн хийг шингээх, хүчилтөрөгч ялгаруулах зэрэг экосистемийн үйлчилгээг бидэнд өгдөг болохыг үнэлдэг болсон байна. </p><p>Иймд энэхүү эрэлтэд суурилсан менежментийг халж тогтвортой менежментийг бий болгох чиглэлд ажиллаж байна. Ойн тогтвортой менежмент нь 1992 онд Рио-де-Жанейро хотод зохион байгуулагдсан НҮБ-ын Байгаль орчин ба Хөгжлийн дээд хэмжээний уулзалтын үеэр гол анхаарах сэдэв болж тэр цагаас хойш хэрэгжих болсон. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн тогтвортой менежмент нь манай улсад хэр үр дүнтэй хэрэгжиж байгаа вэ?</span></strong></p><p>- 2012 оны хуульд ойн тогтвортой менежментийг хэрэгжүүлэхтэй холбоотой хэд хэдэн заалтыг тусгаж хэрэгжүүлж байна. </p><p>Тухайлбал, ойгоос мод бэлтгэхдээ хавтгайруулан огтлохыг хориглож, түүвэрлэн огтлолтоор мод бэлтгэх, ойн даацаас хэтрүүлэхгүйгээр ойн менежментийн төлөвлөгөөний дагуу ойн ашиглалтыг явуулах зэрэг болно. </p><p>Эдгээр нь ойн тогтвортой менежментийн зарчим, үзэл баримтлалуудын нэг хэсэг юм. Иймд манай улсад ойн тогтвортой менежмент тодорхой ахицтай хэрэгжиж байгаа гэж үзэж болно.</p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сүүлийн үед нөхөрлөлүүд олноор байгуулагдаж байна. Ойн тогтвортой менежментэд нөхөрлөлүүдийн оролцоо, үүрэг нь хэр байдаг юм бол? </span></strong></p><p>- Нөхөрлөл гэдэг нь орон нутгийн иргэд ойгоо хамгаалах, нөхөн сэргээх, ойн экосистемийг хадгалах зорилгоор сайн дураараа нэгдсэн нутгийн иргэдийн бүлэг юм. Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг Ойн газраас гаргасан сүүлийн үеийн мэдээллээс үзэхэд 1212 ойн нөхөрлөл 3.7 сая ойг гэрээгээр эзэмшиж байна. Нөхөрлөлүүд ойг хамгаалах, нөхөн сэргээх, төлөв байдлыг сайжруулахад тодорхой хэмжээгээр оролцож байна. </p><p class="txt-block1">Сайн мэдээ гэвэл нөхөрлөл ойн санг эзэмшиж байгаа газар нутгуудад ойн түймэр, хууль бус мод бэлтгэл бараг гарахаа больж, ойн хөнөөлт шавж, өвчний голомтыг цаг алдалгүй илрүүлж чаддаг болсон байна. Иймд ойн нөхөрлөлүүд нь ойн тогтвортой менежментэд маш чухал үүргийг гүйцэтгэж байна. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Манай улсын хувьд нөхөрлөлүүд хууль ёсны дагуу, жам ёсны дагуу байгуулагдаж үйл ажиллагаагаа явуулж чадаж байгаа юу. Зарим газар хотын хүмүүс ойн санг эзэмшиж байна гэсэн яриа байдаг?</span></strong></p><p>-Улс орон бүрд нөхөрлөл өөрийн өөрийн онцлогтой байгуулагдаж, үйл ажиллагаагаа явуулж байна. Манай улсын хувьд ч гэсэн нөхөрлөлүүд аймаг, сум бүрд өөр өөрийн гэсэн онцлогтойгоор байгуулагдаж үйл ажиллагаагаа явуулж байгаа. Эхэн үед хотын хүмүүс ямар нэгэн байдлаар ой санг гэрээгээр эзэмшээд авчихсан байх тохиолдол мэр сэр ажиглагддаг байсан. Одоо бол харьцангуй хууль дүрмээрээ нөхөрлөлүүд байгуулагдаж ойн санг гэрээгээр эзэмшиж байна. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">- Ер нь нөхөрлөлийн өнөөгийн байдал ямар байгаа вэ?</span></strong></p><p>- Нөхөрлөлүүдийн өнөөгийн төлөв байдал харилцан адилгүй байна. Энэ тухайн аймаг сумын онцлог, эрхэлж байгаа үндсэн аж ахуй, амьжиргааны эх үүсвэр зэрэг олон хүчин зүйлтэй холбоотой. Зарим газар нутгуудад ойн нөхөрлөлүүд нэлээд идэвхтэй ажиллаж бараг мэргэжлийн байгууллагуудаас ч илүү үйл ажиллагаа явуулж байна. Зарим газар зөвхөн ойгоо харж, хамгаалах, эзэнтэй байлгах төдий ажиллаж байгаа ч энэ нь ойг хамгаалахад үнэтэй хувь нэмэр оруулж байгаа хэлбэр юм. Өргөн уудам талбайтай манай орны хувьд ойн нөхөрлөлүүдийн оролцоог дэмжих замаар ойгоо хамгаалах нь оновчтой шийдлийн нэг яах аргагүй мөн. </p><p class="txt-block1">Өөрөөр хэлбэл, малчид эвлэлдэн нэгдээд үр хойч үедээ ойгоо унаган төрхөөр нь өвлүүлж үлдээх зорилго, сэтгэлээр ойгоо хамгаалаад явах нь нөхөрлөлийн хувьд үнэт зүйл юм. Хэрвээ өөрсдөө хүсвэл цаашид ойн цэвэрлэгээ, ойжуулалт, ойн судалгаа зэрэгт оролцоод идэвхтэй үйл ажиллагаа явуулах бүрэн боломжтой. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн нөхөрлөл үйл ажиллагаагаа идэвхтэй явуулбал цаашид хөгжлийн ямар шатанд хүрэх вэ. Өөрөөр хэлбэл, нөхөрлөлийн карьер нь юу вэ? </span></strong></p><p>-Манай улсын хувьд нөхөрлөлүүд байгуулагдах, төлөвших үе шатаа өнгөрүүлсэн гэж үзэж байгаа. Одоо харин нөхөрлөлүүд цаашид хөгжих ёстой гэж би боддог. Харамсалтай нь нөхөрлөлүүд хөгжиж чадахгүй байна. Энэ олон шалтгаантай. Юуны өмнө ихэнх нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг хүртэнэ гэсэн хүлээлттэй байгуулагдсан байдаг. Гэтэл хүлээсэн хэмжээндээ хүрч ашиг олохгүй байна. Тийм учраас үйл ажиллагаа нь доголдох, идэвхгүй болох асуудал гарч байна. Анхнаасаа ойгоос ашиг олох сонирхолгүй зөвхөн ойгоо унаган төрхөөр нь ирээдүй хойч үедээ өвлүүлэн үлдээх зорилготой байгуулагдсан бол ашиг олохгүй байсан ч нөхөрлөлийн үйл ажиллагаа хэвийн явагдах ёстой. Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм. </p><p>Өнөөгийн нөхцөлд тэд малаа маллангаа, газар тариалангаа эрхлэнгээ ой модоо давхар хамгаалаад, хараад эзэн болоод явж байх нь хангалттай. Гэтэл хүмүүс нөхөрлөл мод тарих ёстой, хөгжих ёстой, ойн аж ахуйн арга хэмжээнд идэвхтэй оролцох ёстой гэсэн янз бүрийн хүлээлттэй байдаг. Заавал ингэх шаардлагагүй гэж би хувьдаа боддог. Гэхдээ нөхөрлөл идэвхтэй байгаад хөгжиж болно. Мөн ойг хамгаалж байгаа нөхөрлөлүүдийг улам чадавхжуулах, агро ойн аж ахуй эрхэлдэг болоход нь төрөөс эерэг хөшүүргүүд ашиглан туслах нь чухал байна. </p><p>Нөхөрлөл цаашид хөгжөөд юу болох вэ гэхээр ойн мэргэжлийн байгууллагын түвшинд хүрнэ. Өөрөөр хэлбэл, үр хүүхдүүдээ ойн мэргэжилтэн болгож сургаад, үйл ажиллагаагаа өргөжүүлээд мэргэжлийн түвшинд явуулдаг болно. Энэ нь нөхөрлөлийн хөгжлийн хүрэх дээд шат гэж би харж байгаа. -</p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та одоо ажиллаж байгаа төслийнхөө талаар товчхон танилцуулаач?</span></strong></p><p>-Би одоогоор Их Британийн байгаль орчны “Витлей сан”-гаас санхүүжин Зүүн өмнөд хангайд хэрэгжиж байгаа жижиг төсөл дээр ажиллаж байна. Энэ төсөл нь байгальд суурилсан шийдлээр дамжуулж уур амьсгалын өөрчлөлийг сааруулах, уур амьсгалын өөрчлөлттэй тэмцэх, дасан зохицох зорилготой төсөл юм. </p><p>Энэ зорилгод хүрэхийн тулд бид ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөө боловсруулахад нь техникийн тусламж үзүүлэх, ойн байгалийн сэргэн ургалтад туслах ажлын арга зүй боловсруулах, агро ойн аж ахуйн загвар гаргах, нөхөрлөлүүдэд сургалт явуулж, чадавхжуулах зэрэг ажлуудыг хэрэгжүүлж байна. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">- Байгаль орчны “Витлей сан”-гийн сангаас хэрхэн санхүүжилт авах боломжтой вэ? </span></strong></p><p>-Байгаль орчны “Витлей сан” нь биологийн олон янз байдлыг хамгаалах, уур амьсгалын өөрчлөлтийг сааруулах, уур амьсгалын өөрчлөлтөөс үүдэлтэй хямралыг шийдвэрлэхэд орон нутгийн оролцоог нэмэгдүүлэхэд ихэвчлэн санхүүжилт олгодог. Эх орондоо ажиллаж буй байгаль хамгаалах чиглэлээр санал, санаачилга гаргаж, ажиллаж байгаа байгаль хамгааллын судлаачид, энэ чиглэлээр ажиллаж буй төрийн бус байгууллагад санхүүжилт олгодог тул энэ чиглэлээр ажилладаг хүн бүрд нээлттэй байдаг. Энэ сан нь сүүлийн 30 гаруй жилийн туршид 80 гаруй орны 200 гаруй байгаль хамгааллын чиглэлээр ажиллаж буй судлаачдад, байгаль хамгаалж буй төрийн бус байгууллагад санхүүжилт олгосон юм билээ. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөө боловсруулж байгаа гэж ярьсан. Хэдэн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөөн дээр ажиллаж байгаа вэ? </span></strong></p><p>- Бид төслийн хүрээнд нийт 42 ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөөг ойн нөхөрлөлүүдийн өөрсдийн оролцоог хангах замаар, тэдэндтэй хамтран боловсруулж өгч байгаа. Цаашид нөхөрлөлүүдэд ойн менежментийн төлөвлөгөөгөө хэрэгжүүлэхэд нь мэргэжил арга зүйн зөвлөгөө өгч ажиллах болно. Ярилцлага өгсөнд баярлалаа</p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/муис" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">муис</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ой" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ой</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/судлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">судлаач</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ойн менежмент" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ойн менежмент</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/idorj&text=И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/idorj" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/idorj"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (2) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776470810.4335"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="fd67b651-13ac-41aa-80b9-04de4fc2519c"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [197.211.63.100] ・ 2025.10.03</span> <a onclick="addReply('fd67b651-13ac-41aa-80b9-04de4fc2519c')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Бид олон нийтэд мэдээлэхийг хүсч байна; Та бөөрийг худалдахыг хүсч байна уу? Та санхүүгийн хямралын улмаас бөөрийг зарж борлуулах боломжийг эрэлхийлж байна уу, юу хийхээ мэдэхгүй байна уу? Дараа нь бидэнтэй холбоо бариад DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM хаягаар бид танд бөөрнийх нь хэмжээгээр санал болгох болно. Яагаад гэвэл манай эмнэлэгт бөөрний дутагдалд орж, 91424323800802. имэйл: DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM Yнэ: $780, 000.00USD (Долоон зуун, Наян мянган доллар) APPLY TO SELL YOUR KIDNEY FOR MONEY NOW $ 780,000.00USD </p> </div> </article> <hr> </div><div id="e36d93b8-d95b-4067-909b-875752eba548"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [49.0.138.220] ・ 2024.03.29</span> <a onclick="addReply('e36d93b8-d95b-4067-909b-875752eba548')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Бүх хүн ашгийн төлөө явсаар ой мод сүйдэж байна даа</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '44221'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-1501"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/63164a10d297e6259fe084b667e585c6_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/63164a10d297e6259fe084b667e585c6.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-1501"> МУИС дэлхийн шилдэг их сургуулиудаас 1501-д эрэмбэлэгджээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Тогтохбаярын Ариунзаяа </a> ・ 10 сарын 09, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/delkhiin-khamgiin-undur-nastai-khosuud-khurimiinkhaa-80-jiliin-oig-temdeglejee-210120"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/59e87e23c8eba76156d718a4d3990997_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/59e87e23c8eba76156d718a4d3990997.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/delkhiin-khamgiin-undur-nastai-khosuud-khurimiinkhaa-80-jiliin-oig-temdeglejee-210120"> Фото: Дэлхийн хамгийн өндөр настай хосууд хуримынхаа 80 жилийн ойг тэмдэглэв </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Peak.mn </a> ・ 12 сарын 17, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/awtobusnii-tsakhim-kartnii-nemelt-zakhialga-yawagdaj-baina"> <img src="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/be985cd3bda0e8f268777d86346ea415_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/be985cd3bda0e8f268777d86346ea415.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/awtobusnii-tsakhim-kartnii-nemelt-zakhialga-yawagdaj-baina"> Оюутны цахим картны нэмэлт захиалга явагдаж байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 11 сарын 06, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-2sh24-on-gekhed-aziin-shildeg-1shsh-ikh-surguulid-bagtana"> <img src="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/f15eee028051ab458c6c26fe8e5aff31_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/f15eee028051ab458c6c26fe8e5aff31.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-2sh24-on-gekhed-aziin-shildeg-1shsh-ikh-surguulid-bagtana"> МУИС 2024 он гэхэд Азийн шилдэг 100 их сургуульд багтана </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Баяржаргал </a> ・ 10 сарын 09, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-iig-sukhbaatariin-odongoor-shagnalaa"> <img src="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/3124f2c0b3559dedd074e88b08a8a984_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/3124f2c0b3559dedd074e88b08a8a984.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-iig-sukhbaatariin-odongoor-shagnalaa"> МУИС-ийг Сүхбаатарын одонгоор шагналаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Баяржаргал </a> ・ 10 сарын 06, 2017 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/ny4d"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <meta name="keywords" content="муис, ой, судлаач, ойн менежмент" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" /> <meta property="og:title" content="И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/de69166d7d2dbb319d0ce04db164f6d9.png"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD" class="uk-text-semi uk-link-text">Peak.mn</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">03 сарын 29, 2024</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/idorj&text=И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p><em>Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур амьсгалын өөрчлөлтийг сааруулах нь” төслийн зөвлөхөөр ажиллаж байна.</em></p></blockquote><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> -Монгол оронд экосистемийн доройтол хурдацтай явагдаж байгаагийн илрэл бол цөлжилт, газрын доройтол, ойн доройтол гэж ярих боллоо. Жил бүр ойн сангийн 5 хувь нь хуурайшил, түймэр, шавжийн хэт олшрол, хууль бус мод огтлол, мал бэлчээрэлт зэргээс доройтож байна гэсэн тоо баримт уншсан. Ийм үед ойн тогтвортой менежментийг хэрэгжүүлэх нь ойн доройтлоос гарах арга зам мөн үү? -Ойн тогвортой менежментийн гэж юуг хэлж байгааг тодруулна уу?</span></strong></p><p> - Маш зөв асуулт байна. Ойн тогтвортой менежмент гэж нийгэм, эдийн засаг байгаль орчин, ойн экосистемийн асуудлыг энэ тэнцүүхэн авч үзэж, ойн тогтвортой ашиглалтыг хэрэгжүүлдэг менежмент юм. </p><p>1990-ээд оноос өмнө дэлхий нийтээрээ эрэлтэд суурилсан ойн менежментийг хэрэгжүүлж байсан. Өөрөөр хэлбэл, ойг модон материалаар хангагч, ойн дагалт баялаг болох самар жимс зэргээр хангагч гэж үздэг байсан. Энэ менежмент нь орон нутгийн иргэд болон бусад оролцогч талуудын оролцоог үл харгалзан, зөвхөн эрэлт байвал нийлүүлэлтийг хийдэг, ойн даацаас хэтрүүлсэн ашиглалт явуулдаг менежмент байсан. <span class="twittersharelink">Их хэмжээний ойг хомсдол доройтолд хүргэсэн энэ менежментийн нөлөөгөөр байгалийн гамшгууд тохиолдох болсон. </span></p><p class="txt-block1">Одоо дэлхий даяараа ойг доройтуулахгүй байх нь уур амьсгалын өөрчлөлтийг саармагжуулах, зогсооход чухал ач холбогдолтой гэдгийг ойлгодог болсон. Мөн ой нь мөнгөөр илэрхийлэх боломжгүй асар үнэ цэнтэй үйлчилгээ болох цэвдэгийг тогтоон барих, ус хуримтлуулах, усны эргэлтийг зохицуулах, хүлэмжийн хийг шингээх, хүчилтөрөгч ялгаруулах зэрэг экосистемийн үйлчилгээг бидэнд өгдөг болохыг үнэлдэг болсон байна. </p><p>Иймд энэхүү эрэлтэд суурилсан менежментийг халж тогтвортой менежментийг бий болгох чиглэлд ажиллаж байна. Ойн тогтвортой менежмент нь 1992 онд Рио-де-Жанейро хотод зохион байгуулагдсан НҮБ-ын Байгаль орчин ба Хөгжлийн дээд хэмжээний уулзалтын үеэр гол анхаарах сэдэв болж тэр цагаас хойш хэрэгжих болсон. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн тогтвортой менежмент нь манай улсад хэр үр дүнтэй хэрэгжиж байгаа вэ?</span></strong></p><p>- 2012 оны хуульд ойн тогтвортой менежментийг хэрэгжүүлэхтэй холбоотой хэд хэдэн заалтыг тусгаж хэрэгжүүлж байна. </p><p>Тухайлбал, ойгоос мод бэлтгэхдээ хавтгайруулан огтлохыг хориглож, түүвэрлэн огтлолтоор мод бэлтгэх, ойн даацаас хэтрүүлэхгүйгээр ойн менежментийн төлөвлөгөөний дагуу ойн ашиглалтыг явуулах зэрэг болно. </p><p>Эдгээр нь ойн тогтвортой менежментийн зарчим, үзэл баримтлалуудын нэг хэсэг юм. Иймд манай улсад ойн тогтвортой менежмент тодорхой ахицтай хэрэгжиж байгаа гэж үзэж болно.</p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сүүлийн үед нөхөрлөлүүд олноор байгуулагдаж байна. Ойн тогтвортой менежментэд нөхөрлөлүүдийн оролцоо, үүрэг нь хэр байдаг юм бол? </span></strong></p><p>- Нөхөрлөл гэдэг нь орон нутгийн иргэд ойгоо хамгаалах, нөхөн сэргээх, ойн экосистемийг хадгалах зорилгоор сайн дураараа нэгдсэн нутгийн иргэдийн бүлэг юм. Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг Ойн газраас гаргасан сүүлийн үеийн мэдээллээс үзэхэд 1212 ойн нөхөрлөл 3.7 сая ойг гэрээгээр эзэмшиж байна. Нөхөрлөлүүд ойг хамгаалах, нөхөн сэргээх, төлөв байдлыг сайжруулахад тодорхой хэмжээгээр оролцож байна. </p><p class="txt-block1">Сайн мэдээ гэвэл нөхөрлөл ойн санг эзэмшиж байгаа газар нутгуудад ойн түймэр, хууль бус мод бэлтгэл бараг гарахаа больж, ойн хөнөөлт шавж, өвчний голомтыг цаг алдалгүй илрүүлж чаддаг болсон байна. Иймд ойн нөхөрлөлүүд нь ойн тогтвортой менежментэд маш чухал үүргийг гүйцэтгэж байна. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Манай улсын хувьд нөхөрлөлүүд хууль ёсны дагуу, жам ёсны дагуу байгуулагдаж үйл ажиллагаагаа явуулж чадаж байгаа юу. Зарим газар хотын хүмүүс ойн санг эзэмшиж байна гэсэн яриа байдаг?</span></strong></p><p>-Улс орон бүрд нөхөрлөл өөрийн өөрийн онцлогтой байгуулагдаж, үйл ажиллагаагаа явуулж байна. Манай улсын хувьд ч гэсэн нөхөрлөлүүд аймаг, сум бүрд өөр өөрийн гэсэн онцлогтойгоор байгуулагдаж үйл ажиллагаагаа явуулж байгаа. Эхэн үед хотын хүмүүс ямар нэгэн байдлаар ой санг гэрээгээр эзэмшээд авчихсан байх тохиолдол мэр сэр ажиглагддаг байсан. Одоо бол харьцангуй хууль дүрмээрээ нөхөрлөлүүд байгуулагдаж ойн санг гэрээгээр эзэмшиж байна. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">- Ер нь нөхөрлөлийн өнөөгийн байдал ямар байгаа вэ?</span></strong></p><p>- Нөхөрлөлүүдийн өнөөгийн төлөв байдал харилцан адилгүй байна. Энэ тухайн аймаг сумын онцлог, эрхэлж байгаа үндсэн аж ахуй, амьжиргааны эх үүсвэр зэрэг олон хүчин зүйлтэй холбоотой. Зарим газар нутгуудад ойн нөхөрлөлүүд нэлээд идэвхтэй ажиллаж бараг мэргэжлийн байгууллагуудаас ч илүү үйл ажиллагаа явуулж байна. Зарим газар зөвхөн ойгоо харж, хамгаалах, эзэнтэй байлгах төдий ажиллаж байгаа ч энэ нь ойг хамгаалахад үнэтэй хувь нэмэр оруулж байгаа хэлбэр юм. Өргөн уудам талбайтай манай орны хувьд ойн нөхөрлөлүүдийн оролцоог дэмжих замаар ойгоо хамгаалах нь оновчтой шийдлийн нэг яах аргагүй мөн. </p><p class="txt-block1">Өөрөөр хэлбэл, малчид эвлэлдэн нэгдээд үр хойч үедээ ойгоо унаган төрхөөр нь өвлүүлж үлдээх зорилго, сэтгэлээр ойгоо хамгаалаад явах нь нөхөрлөлийн хувьд үнэт зүйл юм. Хэрвээ өөрсдөө хүсвэл цаашид ойн цэвэрлэгээ, ойжуулалт, ойн судалгаа зэрэгт оролцоод идэвхтэй үйл ажиллагаа явуулах бүрэн боломжтой. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн нөхөрлөл үйл ажиллагаагаа идэвхтэй явуулбал цаашид хөгжлийн ямар шатанд хүрэх вэ. Өөрөөр хэлбэл, нөхөрлөлийн карьер нь юу вэ? </span></strong></p><p>-Манай улсын хувьд нөхөрлөлүүд байгуулагдах, төлөвших үе шатаа өнгөрүүлсэн гэж үзэж байгаа. Одоо харин нөхөрлөлүүд цаашид хөгжих ёстой гэж би боддог. Харамсалтай нь нөхөрлөлүүд хөгжиж чадахгүй байна. Энэ олон шалтгаантай. Юуны өмнө ихэнх нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг хүртэнэ гэсэн хүлээлттэй байгуулагдсан байдаг. Гэтэл хүлээсэн хэмжээндээ хүрч ашиг олохгүй байна. Тийм учраас үйл ажиллагаа нь доголдох, идэвхгүй болох асуудал гарч байна. Анхнаасаа ойгоос ашиг олох сонирхолгүй зөвхөн ойгоо унаган төрхөөр нь ирээдүй хойч үедээ өвлүүлэн үлдээх зорилготой байгуулагдсан бол ашиг олохгүй байсан ч нөхөрлөлийн үйл ажиллагаа хэвийн явагдах ёстой. Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм. </p><p>Өнөөгийн нөхцөлд тэд малаа маллангаа, газар тариалангаа эрхлэнгээ ой модоо давхар хамгаалаад, хараад эзэн болоод явж байх нь хангалттай. Гэтэл хүмүүс нөхөрлөл мод тарих ёстой, хөгжих ёстой, ойн аж ахуйн арга хэмжээнд идэвхтэй оролцох ёстой гэсэн янз бүрийн хүлээлттэй байдаг. Заавал ингэх шаардлагагүй гэж би хувьдаа боддог. Гэхдээ нөхөрлөл идэвхтэй байгаад хөгжиж болно. Мөн ойг хамгаалж байгаа нөхөрлөлүүдийг улам чадавхжуулах, агро ойн аж ахуй эрхэлдэг болоход нь төрөөс эерэг хөшүүргүүд ашиглан туслах нь чухал байна. </p><p>Нөхөрлөл цаашид хөгжөөд юу болох вэ гэхээр ойн мэргэжлийн байгууллагын түвшинд хүрнэ. Өөрөөр хэлбэл, үр хүүхдүүдээ ойн мэргэжилтэн болгож сургаад, үйл ажиллагаагаа өргөжүүлээд мэргэжлийн түвшинд явуулдаг болно. Энэ нь нөхөрлөлийн хөгжлийн хүрэх дээд шат гэж би харж байгаа. -</p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та одоо ажиллаж байгаа төслийнхөө талаар товчхон танилцуулаач?</span></strong></p><p>-Би одоогоор Их Британийн байгаль орчны “Витлей сан”-гаас санхүүжин Зүүн өмнөд хангайд хэрэгжиж байгаа жижиг төсөл дээр ажиллаж байна. Энэ төсөл нь байгальд суурилсан шийдлээр дамжуулж уур амьсгалын өөрчлөлийг сааруулах, уур амьсгалын өөрчлөлттэй тэмцэх, дасан зохицох зорилготой төсөл юм. </p><p>Энэ зорилгод хүрэхийн тулд бид ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөө боловсруулахад нь техникийн тусламж үзүүлэх, ойн байгалийн сэргэн ургалтад туслах ажлын арга зүй боловсруулах, агро ойн аж ахуйн загвар гаргах, нөхөрлөлүүдэд сургалт явуулж, чадавхжуулах зэрэг ажлуудыг хэрэгжүүлж байна. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">- Байгаль орчны “Витлей сан”-гийн сангаас хэрхэн санхүүжилт авах боломжтой вэ? </span></strong></p><p>-Байгаль орчны “Витлей сан” нь биологийн олон янз байдлыг хамгаалах, уур амьсгалын өөрчлөлтийг сааруулах, уур амьсгалын өөрчлөлтөөс үүдэлтэй хямралыг шийдвэрлэхэд орон нутгийн оролцоог нэмэгдүүлэхэд ихэвчлэн санхүүжилт олгодог. Эх орондоо ажиллаж буй байгаль хамгаалах чиглэлээр санал, санаачилга гаргаж, ажиллаж байгаа байгаль хамгааллын судлаачид, энэ чиглэлээр ажиллаж буй төрийн бус байгууллагад санхүүжилт олгодог тул энэ чиглэлээр ажилладаг хүн бүрд нээлттэй байдаг. Энэ сан нь сүүлийн 30 гаруй жилийн туршид 80 гаруй орны 200 гаруй байгаль хамгааллын чиглэлээр ажиллаж буй судлаачдад, байгаль хамгаалж буй төрийн бус байгууллагад санхүүжилт олгосон юм билээ. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөө боловсруулж байгаа гэж ярьсан. Хэдэн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөөн дээр ажиллаж байгаа вэ? </span></strong></p><p>- Бид төслийн хүрээнд нийт 42 ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөөг ойн нөхөрлөлүүдийн өөрсдийн оролцоог хангах замаар, тэдэндтэй хамтран боловсруулж өгч байгаа. Цаашид нөхөрлөлүүдэд ойн менежментийн төлөвлөгөөгөө хэрэгжүүлэхэд нь мэргэжил арга зүйн зөвлөгөө өгч ажиллах болно. Ярилцлага өгсөнд баярлалаа</p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/муис" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">муис</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ой" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ой</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/судлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">судлаач</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ойн менежмент" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ойн менежмент</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/idorj&text=И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/idorj" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/idorj"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (2) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776470810.4335"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="fd67b651-13ac-41aa-80b9-04de4fc2519c"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [197.211.63.100] ・ 2025.10.03</span> <a onclick="addReply('fd67b651-13ac-41aa-80b9-04de4fc2519c')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Бид олон нийтэд мэдээлэхийг хүсч байна; Та бөөрийг худалдахыг хүсч байна уу? Та санхүүгийн хямралын улмаас бөөрийг зарж борлуулах боломжийг эрэлхийлж байна уу, юу хийхээ мэдэхгүй байна уу? Дараа нь бидэнтэй холбоо бариад DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM хаягаар бид танд бөөрнийх нь хэмжээгээр санал болгох болно. Яагаад гэвэл манай эмнэлэгт бөөрний дутагдалд орж, 91424323800802. имэйл: DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM Yнэ: $780, 000.00USD (Долоон зуун, Наян мянган доллар) APPLY TO SELL YOUR KIDNEY FOR MONEY NOW $ 780,000.00USD </p> </div> </article> <hr> </div><div id="e36d93b8-d95b-4067-909b-875752eba548"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [49.0.138.220] ・ 2024.03.29</span> <a onclick="addReply('e36d93b8-d95b-4067-909b-875752eba548')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Бүх хүн ашгийн төлөө явсаар ой мод сүйдэж байна даа</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '44221'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-1501"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/63164a10d297e6259fe084b667e585c6_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/63164a10d297e6259fe084b667e585c6.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-1501"> МУИС дэлхийн шилдэг их сургуулиудаас 1501-д эрэмбэлэгджээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Тогтохбаярын Ариунзаяа </a> ・ 10 сарын 09, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/delkhiin-khamgiin-undur-nastai-khosuud-khurimiinkhaa-80-jiliin-oig-temdeglejee-210120"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/59e87e23c8eba76156d718a4d3990997_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/59e87e23c8eba76156d718a4d3990997.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/delkhiin-khamgiin-undur-nastai-khosuud-khurimiinkhaa-80-jiliin-oig-temdeglejee-210120"> Фото: Дэлхийн хамгийн өндөр настай хосууд хуримынхаа 80 жилийн ойг тэмдэглэв </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Peak.mn </a> ・ 12 сарын 17, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/awtobusnii-tsakhim-kartnii-nemelt-zakhialga-yawagdaj-baina"> <img src="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/be985cd3bda0e8f268777d86346ea415_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/be985cd3bda0e8f268777d86346ea415.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/awtobusnii-tsakhim-kartnii-nemelt-zakhialga-yawagdaj-baina"> Оюутны цахим картны нэмэлт захиалга явагдаж байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 11 сарын 06, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-2sh24-on-gekhed-aziin-shildeg-1shsh-ikh-surguulid-bagtana"> <img src="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/f15eee028051ab458c6c26fe8e5aff31_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/f15eee028051ab458c6c26fe8e5aff31.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-2sh24-on-gekhed-aziin-shildeg-1shsh-ikh-surguulid-bagtana"> МУИС 2024 он гэхэд Азийн шилдэг 100 их сургуульд багтана </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Баяржаргал </a> ・ 10 сарын 09, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-iig-sukhbaatariin-odongoor-shagnalaa"> <img src="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/3124f2c0b3559dedd074e88b08a8a984_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/3124f2c0b3559dedd074e88b08a8a984.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-iig-sukhbaatariin-odongoor-shagnalaa"> МУИС-ийг Сүхбаатарын одонгоор шагналаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Баяржаргал </a> ・ 10 сарын 06, 2017 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/ny4d"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <meta name="keywords" content="муис, ой, судлаач, ойн менежмент" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" /> <meta property="og:title" content="И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/de69166d7d2dbb319d0ce04db164f6d9.png"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD" class="uk-text-semi uk-link-text">Peak.mn</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">03 сарын 29, 2024</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/idorj&text=И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/74d9fa1b9b55119a9d8cbbeee55eb2d3.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p><em>Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур амьсгалын өөрчлөлтийг сааруулах нь” төслийн зөвлөхөөр ажиллаж байна.</em></p></blockquote><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> -Монгол оронд экосистемийн доройтол хурдацтай явагдаж байгаагийн илрэл бол цөлжилт, газрын доройтол, ойн доройтол гэж ярих боллоо. Жил бүр ойн сангийн 5 хувь нь хуурайшил, түймэр, шавжийн хэт олшрол, хууль бус мод огтлол, мал бэлчээрэлт зэргээс доройтож байна гэсэн тоо баримт уншсан. Ийм үед ойн тогтвортой менежментийг хэрэгжүүлэх нь ойн доройтлоос гарах арга зам мөн үү? -Ойн тогвортой менежментийн гэж юуг хэлж байгааг тодруулна уу?</span></strong></p><p> - Маш зөв асуулт байна. Ойн тогтвортой менежмент гэж нийгэм, эдийн засаг байгаль орчин, ойн экосистемийн асуудлыг энэ тэнцүүхэн авч үзэж, ойн тогтвортой ашиглалтыг хэрэгжүүлдэг менежмент юм. </p><p>1990-ээд оноос өмнө дэлхий нийтээрээ эрэлтэд суурилсан ойн менежментийг хэрэгжүүлж байсан. Өөрөөр хэлбэл, ойг модон материалаар хангагч, ойн дагалт баялаг болох самар жимс зэргээр хангагч гэж үздэг байсан. Энэ менежмент нь орон нутгийн иргэд болон бусад оролцогч талуудын оролцоог үл харгалзан, зөвхөн эрэлт байвал нийлүүлэлтийг хийдэг, ойн даацаас хэтрүүлсэн ашиглалт явуулдаг менежмент байсан. <span class="twittersharelink">Их хэмжээний ойг хомсдол доройтолд хүргэсэн энэ менежментийн нөлөөгөөр байгалийн гамшгууд тохиолдох болсон. </span></p><p class="txt-block1">Одоо дэлхий даяараа ойг доройтуулахгүй байх нь уур амьсгалын өөрчлөлтийг саармагжуулах, зогсооход чухал ач холбогдолтой гэдгийг ойлгодог болсон. Мөн ой нь мөнгөөр илэрхийлэх боломжгүй асар үнэ цэнтэй үйлчилгээ болох цэвдэгийг тогтоон барих, ус хуримтлуулах, усны эргэлтийг зохицуулах, хүлэмжийн хийг шингээх, хүчилтөрөгч ялгаруулах зэрэг экосистемийн үйлчилгээг бидэнд өгдөг болохыг үнэлдэг болсон байна. </p><p>Иймд энэхүү эрэлтэд суурилсан менежментийг халж тогтвортой менежментийг бий болгох чиглэлд ажиллаж байна. Ойн тогтвортой менежмент нь 1992 онд Рио-де-Жанейро хотод зохион байгуулагдсан НҮБ-ын Байгаль орчин ба Хөгжлийн дээд хэмжээний уулзалтын үеэр гол анхаарах сэдэв болж тэр цагаас хойш хэрэгжих болсон. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн тогтвортой менежмент нь манай улсад хэр үр дүнтэй хэрэгжиж байгаа вэ?</span></strong></p><p>- 2012 оны хуульд ойн тогтвортой менежментийг хэрэгжүүлэхтэй холбоотой хэд хэдэн заалтыг тусгаж хэрэгжүүлж байна. </p><p>Тухайлбал, ойгоос мод бэлтгэхдээ хавтгайруулан огтлохыг хориглож, түүвэрлэн огтлолтоор мод бэлтгэх, ойн даацаас хэтрүүлэхгүйгээр ойн менежментийн төлөвлөгөөний дагуу ойн ашиглалтыг явуулах зэрэг болно. </p><p>Эдгээр нь ойн тогтвортой менежментийн зарчим, үзэл баримтлалуудын нэг хэсэг юм. Иймд манай улсад ойн тогтвортой менежмент тодорхой ахицтай хэрэгжиж байгаа гэж үзэж болно.</p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сүүлийн үед нөхөрлөлүүд олноор байгуулагдаж байна. Ойн тогтвортой менежментэд нөхөрлөлүүдийн оролцоо, үүрэг нь хэр байдаг юм бол? </span></strong></p><p>- Нөхөрлөл гэдэг нь орон нутгийн иргэд ойгоо хамгаалах, нөхөн сэргээх, ойн экосистемийг хадгалах зорилгоор сайн дураараа нэгдсэн нутгийн иргэдийн бүлэг юм. Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг Ойн газраас гаргасан сүүлийн үеийн мэдээллээс үзэхэд 1212 ойн нөхөрлөл 3.7 сая ойг гэрээгээр эзэмшиж байна. Нөхөрлөлүүд ойг хамгаалах, нөхөн сэргээх, төлөв байдлыг сайжруулахад тодорхой хэмжээгээр оролцож байна. </p><p class="txt-block1">Сайн мэдээ гэвэл нөхөрлөл ойн санг эзэмшиж байгаа газар нутгуудад ойн түймэр, хууль бус мод бэлтгэл бараг гарахаа больж, ойн хөнөөлт шавж, өвчний голомтыг цаг алдалгүй илрүүлж чаддаг болсон байна. Иймд ойн нөхөрлөлүүд нь ойн тогтвортой менежментэд маш чухал үүргийг гүйцэтгэж байна. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Манай улсын хувьд нөхөрлөлүүд хууль ёсны дагуу, жам ёсны дагуу байгуулагдаж үйл ажиллагаагаа явуулж чадаж байгаа юу. Зарим газар хотын хүмүүс ойн санг эзэмшиж байна гэсэн яриа байдаг?</span></strong></p><p>-Улс орон бүрд нөхөрлөл өөрийн өөрийн онцлогтой байгуулагдаж, үйл ажиллагаагаа явуулж байна. Манай улсын хувьд ч гэсэн нөхөрлөлүүд аймаг, сум бүрд өөр өөрийн гэсэн онцлогтойгоор байгуулагдаж үйл ажиллагаагаа явуулж байгаа. Эхэн үед хотын хүмүүс ямар нэгэн байдлаар ой санг гэрээгээр эзэмшээд авчихсан байх тохиолдол мэр сэр ажиглагддаг байсан. Одоо бол харьцангуй хууль дүрмээрээ нөхөрлөлүүд байгуулагдаж ойн санг гэрээгээр эзэмшиж байна. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">- Ер нь нөхөрлөлийн өнөөгийн байдал ямар байгаа вэ?</span></strong></p><p>- Нөхөрлөлүүдийн өнөөгийн төлөв байдал харилцан адилгүй байна. Энэ тухайн аймаг сумын онцлог, эрхэлж байгаа үндсэн аж ахуй, амьжиргааны эх үүсвэр зэрэг олон хүчин зүйлтэй холбоотой. Зарим газар нутгуудад ойн нөхөрлөлүүд нэлээд идэвхтэй ажиллаж бараг мэргэжлийн байгууллагуудаас ч илүү үйл ажиллагаа явуулж байна. Зарим газар зөвхөн ойгоо харж, хамгаалах, эзэнтэй байлгах төдий ажиллаж байгаа ч энэ нь ойг хамгаалахад үнэтэй хувь нэмэр оруулж байгаа хэлбэр юм. Өргөн уудам талбайтай манай орны хувьд ойн нөхөрлөлүүдийн оролцоог дэмжих замаар ойгоо хамгаалах нь оновчтой шийдлийн нэг яах аргагүй мөн. </p><p class="txt-block1">Өөрөөр хэлбэл, малчид эвлэлдэн нэгдээд үр хойч үедээ ойгоо унаган төрхөөр нь өвлүүлж үлдээх зорилго, сэтгэлээр ойгоо хамгаалаад явах нь нөхөрлөлийн хувьд үнэт зүйл юм. Хэрвээ өөрсдөө хүсвэл цаашид ойн цэвэрлэгээ, ойжуулалт, ойн судалгаа зэрэгт оролцоод идэвхтэй үйл ажиллагаа явуулах бүрэн боломжтой. </p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн нөхөрлөл үйл ажиллагаагаа идэвхтэй явуулбал цаашид хөгжлийн ямар шатанд хүрэх вэ. Өөрөөр хэлбэл, нөхөрлөлийн карьер нь юу вэ? </span></strong></p><p>-Манай улсын хувьд нөхөрлөлүүд байгуулагдах, төлөвших үе шатаа өнгөрүүлсэн гэж үзэж байгаа. Одоо харин нөхөрлөлүүд цаашид хөгжих ёстой гэж би боддог. Харамсалтай нь нөхөрлөлүүд хөгжиж чадахгүй байна. Энэ олон шалтгаантай. Юуны өмнө ихэнх нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг хүртэнэ гэсэн хүлээлттэй байгуулагдсан байдаг. Гэтэл хүлээсэн хэмжээндээ хүрч ашиг олохгүй байна. Тийм учраас үйл ажиллагаа нь доголдох, идэвхгүй болох асуудал гарч байна. Анхнаасаа ойгоос ашиг олох сонирхолгүй зөвхөн ойгоо унаган төрхөөр нь ирээдүй хойч үедээ өвлүүлэн үлдээх зорилготой байгуулагдсан бол ашиг олохгүй байсан ч нөхөрлөлийн үйл ажиллагаа хэвийн явагдах ёстой. Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм. </p><p>Өнөөгийн нөхцөлд тэд малаа маллангаа, газар тариалангаа эрхлэнгээ ой модоо давхар хамгаалаад, хараад эзэн болоод явж байх нь хангалттай. Гэтэл хүмүүс нөхөрлөл мод тарих ёстой, хөгжих ёстой, ойн аж ахуйн арга хэмжээнд идэвхтэй оролцох ёстой гэсэн янз бүрийн хүлээлттэй байдаг. Заавал ингэх шаардлагагүй гэж би хувьдаа боддог. Гэхдээ нөхөрлөл идэвхтэй байгаад хөгжиж болно. Мөн ойг хамгаалж байгаа нөхөрлөлүүдийг улам чадавхжуулах, агро ойн аж ахуй эрхэлдэг болоход нь төрөөс эерэг хөшүүргүүд ашиглан туслах нь чухал байна. </p><p>Нөхөрлөл цаашид хөгжөөд юу болох вэ гэхээр ойн мэргэжлийн байгууллагын түвшинд хүрнэ. Өөрөөр хэлбэл, үр хүүхдүүдээ ойн мэргэжилтэн болгож сургаад, үйл ажиллагаагаа өргөжүүлээд мэргэжлийн түвшинд явуулдаг болно. Энэ нь нөхөрлөлийн хөгжлийн хүрэх дээд шат гэж би харж байгаа. -</p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та одоо ажиллаж байгаа төслийнхөө талаар товчхон танилцуулаач?</span></strong></p><p>-Би одоогоор Их Британийн байгаль орчны “Витлей сан”-гаас санхүүжин Зүүн өмнөд хангайд хэрэгжиж байгаа жижиг төсөл дээр ажиллаж байна. Энэ төсөл нь байгальд суурилсан шийдлээр дамжуулж уур амьсгалын өөрчлөлийг сааруулах, уур амьсгалын өөрчлөлттэй тэмцэх, дасан зохицох зорилготой төсөл юм. </p><p>Энэ зорилгод хүрэхийн тулд бид ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөө боловсруулахад нь техникийн тусламж үзүүлэх, ойн байгалийн сэргэн ургалтад туслах ажлын арга зүй боловсруулах, агро ойн аж ахуйн загвар гаргах, нөхөрлөлүүдэд сургалт явуулж, чадавхжуулах зэрэг ажлуудыг хэрэгжүүлж байна. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">- Байгаль орчны “Витлей сан”-гийн сангаас хэрхэн санхүүжилт авах боломжтой вэ? </span></strong></p><p>-Байгаль орчны “Витлей сан” нь биологийн олон янз байдлыг хамгаалах, уур амьсгалын өөрчлөлтийг сааруулах, уур амьсгалын өөрчлөлтөөс үүдэлтэй хямралыг шийдвэрлэхэд орон нутгийн оролцоог нэмэгдүүлэхэд ихэвчлэн санхүүжилт олгодог. Эх орондоо ажиллаж буй байгаль хамгаалах чиглэлээр санал, санаачилга гаргаж, ажиллаж байгаа байгаль хамгааллын судлаачид, энэ чиглэлээр ажиллаж буй төрийн бус байгууллагад санхүүжилт олгодог тул энэ чиглэлээр ажилладаг хүн бүрд нээлттэй байдаг. Энэ сан нь сүүлийн 30 гаруй жилийн туршид 80 гаруй орны 200 гаруй байгаль хамгааллын чиглэлээр ажиллаж буй судлаачдад, байгаль хамгаалж буй төрийн бус байгууллагад санхүүжилт олгосон юм билээ. </p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөө боловсруулж байгаа гэж ярьсан. Хэдэн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөөн дээр ажиллаж байгаа вэ? </span></strong></p><p>- Бид төслийн хүрээнд нийт 42 ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөөг ойн нөхөрлөлүүдийн өөрсдийн оролцоог хангах замаар, тэдэндтэй хамтран боловсруулж өгч байгаа. Цаашид нөхөрлөлүүдэд ойн менежментийн төлөвлөгөөгөө хэрэгжүүлэхэд нь мэргэжил арга зүйн зөвлөгөө өгч ажиллах болно. Ярилцлага өгсөнд баярлалаа</p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/муис" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">муис</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ой" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ой</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/судлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">судлаач</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ойн менежмент" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ойн менежмент</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/idorj&text=И.Дорж: Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/idorj')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/idorj" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/idorj"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (2) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776470810.4335"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="fd67b651-13ac-41aa-80b9-04de4fc2519c"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [197.211.63.100] ・ 2025.10.03</span> <a onclick="addReply('fd67b651-13ac-41aa-80b9-04de4fc2519c')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Бид олон нийтэд мэдээлэхийг хүсч байна; Та бөөрийг худалдахыг хүсч байна уу? Та санхүүгийн хямралын улмаас бөөрийг зарж борлуулах боломжийг эрэлхийлж байна уу, юу хийхээ мэдэхгүй байна уу? Дараа нь бидэнтэй холбоо бариад DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM хаягаар бид танд бөөрнийх нь хэмжээгээр санал болгох болно. Яагаад гэвэл манай эмнэлэгт бөөрний дутагдалд орж, 91424323800802. имэйл: DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM Yнэ: $780, 000.00USD (Долоон зуун, Наян мянган доллар) APPLY TO SELL YOUR KIDNEY FOR MONEY NOW $ 780,000.00USD </p> </div> </article> <hr> </div><div id="e36d93b8-d95b-4067-909b-875752eba548"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [49.0.138.220] ・ 2024.03.29</span> <a onclick="addReply('e36d93b8-d95b-4067-909b-875752eba548')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Бүх хүн ашгийн төлөө явсаар ой мод сүйдэж байна даа</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '44221'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-1501"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/63164a10d297e6259fe084b667e585c6_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/63164a10d297e6259fe084b667e585c6.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-1501"> МУИС дэлхийн шилдэг их сургуулиудаас 1501-д эрэмбэлэгджээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Тогтохбаярын Ариунзаяа </a> ・ 10 сарын 09, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/delkhiin-khamgiin-undur-nastai-khosuud-khurimiinkhaa-80-jiliin-oig-temdeglejee-210120"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/59e87e23c8eba76156d718a4d3990997_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/59e87e23c8eba76156d718a4d3990997.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/delkhiin-khamgiin-undur-nastai-khosuud-khurimiinkhaa-80-jiliin-oig-temdeglejee-210120"> Фото: Дэлхийн хамгийн өндөр настай хосууд хуримынхаа 80 жилийн ойг тэмдэглэв </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Peak.mn </a> ・ 12 сарын 17, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/awtobusnii-tsakhim-kartnii-nemelt-zakhialga-yawagdaj-baina"> <img src="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/be985cd3bda0e8f268777d86346ea415_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/be985cd3bda0e8f268777d86346ea415.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/awtobusnii-tsakhim-kartnii-nemelt-zakhialga-yawagdaj-baina"> Оюутны цахим картны нэмэлт захиалга явагдаж байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 11 сарын 06, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-2sh24-on-gekhed-aziin-shildeg-1shsh-ikh-surguulid-bagtana"> <img src="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/f15eee028051ab458c6c26fe8e5aff31_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/f15eee028051ab458c6c26fe8e5aff31.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-2sh24-on-gekhed-aziin-shildeg-1shsh-ikh-surguulid-bagtana"> МУИС 2024 он гэхэд Азийн шилдэг 100 их сургуульд багтана </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Баяржаргал </a> ・ 10 сарын 09, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/muis-iig-sukhbaatariin-odongoor-shagnalaa"> <img src="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/3124f2c0b3559dedd074e88b08a8a984_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/63776e35-d9bd-45ff-81dd-602aea836e3f/3124f2c0b3559dedd074e88b08a8a984.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/muis-iig-sukhbaatariin-odongoor-shagnalaa"> МУИС-ийг Сүхбаатарын одонгоор шагналаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Баяржаргал </a> ・ 10 сарын 06, 2017 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/ny4d"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.NjZiMTljZjg0NDE2NTc4ODAxZWJjMTFkYzQyYmZhODc1OGM4OGFkOTI2YjZmMzgzZWIzZDc5NDBiMjYzZGJhMv7XkfWHN0c8khaZgBQ+sR7gfq1lkWWakoZy5cbL6F5O', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1779062810', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.ZTdiZDUyMjJjOWRiM2M3MDE3NjdjMDQ1OWNjYjU0ZWFmYTZiYTY5YTZhOTQ2YmFkZWUwNGRkMGYwNzc4NmJhY6IMJrmRRIlma0brE8blsd7Ko8RCslCVS0QymrJVE9nXSEeRrVcp0w8wovf6SiOsgpELVINyYmJWkJQ5nsFlWtY=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1779062810', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = '035d863e969b13397a28d1ad8df5e5f016e571eb542f552695b878e6e4f074275ae16f0f8653738178c03da99b1150ea53a2b04ea110efdf3981354284577d3b' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.NjZiMTljZjg0NDE2NTc4ODAxZWJjMTFkYzQyYmZhODc1OGM4OGFkOTI2YjZmMzgzZWIzZDc5NDBiMjYzZGJhMv7XkfWHN0c8khaZgBQ+sR7gfq1lkWWakoZy5cbL6F5O' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1779062810' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.ZTdiZDUyMjJjOWRiM2M3MDE3NjdjMDQ1OWNjYjU0ZWFmYTZiYTY5YTZhOTQ2YmFkZWUwNGRkMGYwNzc4NmJhY6IMJrmRRIlma0brE8blsd7Ko8RCslCVS0QymrJVE9nXSEeRrVcp0w8wovf6SiOsgpELVINyYmJWkJQ5nsFlWtY=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1779062810' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Peak.mn
03 сарын 29, 2024
Ой зүйч, МУИС-ийн докторант И.Доржтой Монгол улсад ойн тогтвортой менежмент хэрэгжүүлэх асуудлаар ярилцлаа. И.Дорж “Байгаль орчин, тогтвортой хөгжлийн санаачлага” ТББ-ын тэргүүн, “Ойн нөхөрлөлд түшиглэн Зүүн хангайн ойг хамгаалах болон уур амьсгалын өөрчлөлтийг сааруулах нь” төслийн зөвлөхөөр ажиллаж байна.
-Монгол оронд экосистемийн доройтол хурдацтай явагдаж байгаагийн илрэл бол цөлжилт, газрын доройтол, ойн доройтол гэж ярих боллоо. Жил бүр ойн сангийн 5 хувь нь хуурайшил, түймэр, шавжийн хэт олшрол, хууль бус мод огтлол, мал бэлчээрэлт зэргээс доройтож байна гэсэн тоо баримт уншсан. Ийм үед ойн тогтвортой менежментийг хэрэгжүүлэх нь ойн доройтлоос гарах арга зам мөн үү? -Ойн тогвортой менежментийн гэж юуг хэлж байгааг тодруулна уу?
- Маш зөв асуулт байна. Ойн тогтвортой менежмент гэж нийгэм, эдийн засаг байгаль орчин, ойн экосистемийн асуудлыг энэ тэнцүүхэн авч үзэж, ойн тогтвортой ашиглалтыг хэрэгжүүлдэг менежмент юм.
1990-ээд оноос өмнө дэлхий нийтээрээ эрэлтэд суурилсан ойн менежментийг хэрэгжүүлж байсан. Өөрөөр хэлбэл, ойг модон материалаар хангагч, ойн дагалт баялаг болох самар жимс зэргээр хангагч гэж үздэг байсан. Энэ менежмент нь орон нутгийн иргэд болон бусад оролцогч талуудын оролцоог үл харгалзан, зөвхөн эрэлт байвал нийлүүлэлтийг хийдэг, ойн даацаас хэтрүүлсэн ашиглалт явуулдаг менежмент байсан. Их хэмжээний ойг хомсдол доройтолд хүргэсэн энэ менежментийн нөлөөгөөр байгалийн гамшгууд тохиолдох болсон.
Одоо дэлхий даяараа ойг доройтуулахгүй байх нь уур амьсгалын өөрчлөлтийг саармагжуулах, зогсооход чухал ач холбогдолтой гэдгийг ойлгодог болсон. Мөн ой нь мөнгөөр илэрхийлэх боломжгүй асар үнэ цэнтэй үйлчилгээ болох цэвдэгийг тогтоон барих, ус хуримтлуулах, усны эргэлтийг зохицуулах, хүлэмжийн хийг шингээх, хүчилтөрөгч ялгаруулах зэрэг экосистемийн үйлчилгээг бидэнд өгдөг болохыг үнэлдэг болсон байна.
Иймд энэхүү эрэлтэд суурилсан менежментийг халж тогтвортой менежментийг бий болгох чиглэлд ажиллаж байна. Ойн тогтвортой менежмент нь 1992 онд Рио-де-Жанейро хотод зохион байгуулагдсан НҮБ-ын Байгаль орчин ба Хөгжлийн дээд хэмжээний уулзалтын үеэр гол анхаарах сэдэв болж тэр цагаас хойш хэрэгжих болсон.
-Ойн тогтвортой менежмент нь манай улсад хэр үр дүнтэй хэрэгжиж байгаа вэ?
- 2012 оны хуульд ойн тогтвортой менежментийг хэрэгжүүлэхтэй холбоотой хэд хэдэн заалтыг тусгаж хэрэгжүүлж байна.
Тухайлбал, ойгоос мод бэлтгэхдээ хавтгайруулан огтлохыг хориглож, түүвэрлэн огтлолтоор мод бэлтгэх, ойн даацаас хэтрүүлэхгүйгээр ойн менежментийн төлөвлөгөөний дагуу ойн ашиглалтыг явуулах зэрэг болно.
Эдгээр нь ойн тогтвортой менежментийн зарчим, үзэл баримтлалуудын нэг хэсэг юм. Иймд манай улсад ойн тогтвортой менежмент тодорхой ахицтай хэрэгжиж байгаа гэж үзэж болно.
-Сүүлийн үед нөхөрлөлүүд олноор байгуулагдаж байна. Ойн тогтвортой менежментэд нөхөрлөлүүдийн оролцоо, үүрэг нь хэр байдаг юм бол?
- Нөхөрлөл гэдэг нь орон нутгийн иргэд ойгоо хамгаалах, нөхөн сэргээх, ойн экосистемийг хадгалах зорилгоор сайн дураараа нэгдсэн нутгийн иргэдийн бүлэг юм. Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг Ойн газраас гаргасан сүүлийн үеийн мэдээллээс үзэхэд 1212 ойн нөхөрлөл 3.7 сая ойг гэрээгээр эзэмшиж байна. Нөхөрлөлүүд ойг хамгаалах, нөхөн сэргээх, төлөв байдлыг сайжруулахад тодорхой хэмжээгээр оролцож байна.
Сайн мэдээ гэвэл нөхөрлөл ойн санг эзэмшиж байгаа газар нутгуудад ойн түймэр, хууль бус мод бэлтгэл бараг гарахаа больж, ойн хөнөөлт шавж, өвчний голомтыг цаг алдалгүй илрүүлж чаддаг болсон байна. Иймд ойн нөхөрлөлүүд нь ойн тогтвортой менежментэд маш чухал үүргийг гүйцэтгэж байна.
-Манай улсын хувьд нөхөрлөлүүд хууль ёсны дагуу, жам ёсны дагуу байгуулагдаж үйл ажиллагаагаа явуулж чадаж байгаа юу. Зарим газар хотын хүмүүс ойн санг эзэмшиж байна гэсэн яриа байдаг?
-Улс орон бүрд нөхөрлөл өөрийн өөрийн онцлогтой байгуулагдаж, үйл ажиллагаагаа явуулж байна. Манай улсын хувьд ч гэсэн нөхөрлөлүүд аймаг, сум бүрд өөр өөрийн гэсэн онцлогтойгоор байгуулагдаж үйл ажиллагаагаа явуулж байгаа. Эхэн үед хотын хүмүүс ямар нэгэн байдлаар ой санг гэрээгээр эзэмшээд авчихсан байх тохиолдол мэр сэр ажиглагддаг байсан. Одоо бол харьцангуй хууль дүрмээрээ нөхөрлөлүүд байгуулагдаж ойн санг гэрээгээр эзэмшиж байна.
- Ер нь нөхөрлөлийн өнөөгийн байдал ямар байгаа вэ?
- Нөхөрлөлүүдийн өнөөгийн төлөв байдал харилцан адилгүй байна. Энэ тухайн аймаг сумын онцлог, эрхэлж байгаа үндсэн аж ахуй, амьжиргааны эх үүсвэр зэрэг олон хүчин зүйлтэй холбоотой. Зарим газар нутгуудад ойн нөхөрлөлүүд нэлээд идэвхтэй ажиллаж бараг мэргэжлийн байгууллагуудаас ч илүү үйл ажиллагаа явуулж байна. Зарим газар зөвхөн ойгоо харж, хамгаалах, эзэнтэй байлгах төдий ажиллаж байгаа ч энэ нь ойг хамгаалахад үнэтэй хувь нэмэр оруулж байгаа хэлбэр юм. Өргөн уудам талбайтай манай орны хувьд ойн нөхөрлөлүүдийн оролцоог дэмжих замаар ойгоо хамгаалах нь оновчтой шийдлийн нэг яах аргагүй мөн.
Өөрөөр хэлбэл, малчид эвлэлдэн нэгдээд үр хойч үедээ ойгоо унаган төрхөөр нь өвлүүлж үлдээх зорилго, сэтгэлээр ойгоо хамгаалаад явах нь нөхөрлөлийн хувьд үнэт зүйл юм. Хэрвээ өөрсдөө хүсвэл цаашид ойн цэвэрлэгээ, ойжуулалт, ойн судалгаа зэрэгт оролцоод идэвхтэй үйл ажиллагаа явуулах бүрэн боломжтой.
-Ойн нөхөрлөл үйл ажиллагаагаа идэвхтэй явуулбал цаашид хөгжлийн ямар шатанд хүрэх вэ. Өөрөөр хэлбэл, нөхөрлөлийн карьер нь юу вэ?
-Манай улсын хувьд нөхөрлөлүүд байгуулагдах, төлөвших үе шатаа өнгөрүүлсэн гэж үзэж байгаа. Одоо харин нөхөрлөлүүд цаашид хөгжих ёстой гэж би боддог. Харамсалтай нь нөхөрлөлүүд хөгжиж чадахгүй байна. Энэ олон шалтгаантай. Юуны өмнө ихэнх нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг хүртэнэ гэсэн хүлээлттэй байгуулагдсан байдаг. Гэтэл хүлээсэн хэмжээндээ хүрч ашиг олохгүй байна. Тийм учраас үйл ажиллагаа нь доголдох, идэвхгүй болох асуудал гарч байна. Анхнаасаа ойгоос ашиг олох сонирхолгүй зөвхөн ойгоо унаган төрхөөр нь ирээдүй хойч үедээ өвлүүлэн үлдээх зорилготой байгуулагдсан бол ашиг олохгүй байсан ч нөхөрлөлийн үйл ажиллагаа хэвийн явагдах ёстой. Нөхөрлөлүүд ойгоос их хэмжээний ашиг олоод байх боломж нь хязгаарлагдмал юм.
Өнөөгийн нөхцөлд тэд малаа маллангаа, газар тариалангаа эрхлэнгээ ой модоо давхар хамгаалаад, хараад эзэн болоод явж байх нь хангалттай. Гэтэл хүмүүс нөхөрлөл мод тарих ёстой, хөгжих ёстой, ойн аж ахуйн арга хэмжээнд идэвхтэй оролцох ёстой гэсэн янз бүрийн хүлээлттэй байдаг. Заавал ингэх шаардлагагүй гэж би хувьдаа боддог. Гэхдээ нөхөрлөл идэвхтэй байгаад хөгжиж болно. Мөн ойг хамгаалж байгаа нөхөрлөлүүдийг улам чадавхжуулах, агро ойн аж ахуй эрхэлдэг болоход нь төрөөс эерэг хөшүүргүүд ашиглан туслах нь чухал байна.
Нөхөрлөл цаашид хөгжөөд юу болох вэ гэхээр ойн мэргэжлийн байгууллагын түвшинд хүрнэ. Өөрөөр хэлбэл, үр хүүхдүүдээ ойн мэргэжилтэн болгож сургаад, үйл ажиллагаагаа өргөжүүлээд мэргэжлийн түвшинд явуулдаг болно. Энэ нь нөхөрлөлийн хөгжлийн хүрэх дээд шат гэж би харж байгаа. -
-Та одоо ажиллаж байгаа төслийнхөө талаар товчхон танилцуулаач?
-Би одоогоор Их Британийн байгаль орчны “Витлей сан”-гаас санхүүжин Зүүн өмнөд хангайд хэрэгжиж байгаа жижиг төсөл дээр ажиллаж байна. Энэ төсөл нь байгальд суурилсан шийдлээр дамжуулж уур амьсгалын өөрчлөлийг сааруулах, уур амьсгалын өөрчлөлттэй тэмцэх, дасан зохицох зорилготой төсөл юм.
Энэ зорилгод хүрэхийн тулд бид ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөө боловсруулахад нь техникийн тусламж үзүүлэх, ойн байгалийн сэргэн ургалтад туслах ажлын арга зүй боловсруулах, агро ойн аж ахуйн загвар гаргах, нөхөрлөлүүдэд сургалт явуулж, чадавхжуулах зэрэг ажлуудыг хэрэгжүүлж байна.
- Байгаль орчны “Витлей сан”-гийн сангаас хэрхэн санхүүжилт авах боломжтой вэ?
-Байгаль орчны “Витлей сан” нь биологийн олон янз байдлыг хамгаалах, уур амьсгалын өөрчлөлтийг сааруулах, уур амьсгалын өөрчлөлтөөс үүдэлтэй хямралыг шийдвэрлэхэд орон нутгийн оролцоог нэмэгдүүлэхэд ихэвчлэн санхүүжилт олгодог. Эх орондоо ажиллаж буй байгаль хамгаалах чиглэлээр санал, санаачилга гаргаж, ажиллаж байгаа байгаль хамгааллын судлаачид, энэ чиглэлээр ажиллаж буй төрийн бус байгууллагад санхүүжилт олгодог тул энэ чиглэлээр ажилладаг хүн бүрд нээлттэй байдаг. Энэ сан нь сүүлийн 30 гаруй жилийн туршид 80 гаруй орны 200 гаруй байгаль хамгааллын чиглэлээр ажиллаж буй судлаачдад, байгаль хамгаалж буй төрийн бус байгууллагад санхүүжилт олгосон юм билээ.
-Ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөө боловсруулж байгаа гэж ярьсан. Хэдэн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөөн дээр ажиллаж байгаа вэ?
- Бид төслийн хүрээнд нийт 42 ойн нөхөрлөлийн менежментийн төлөвлөгөөг ойн нөхөрлөлүүдийн өөрсдийн оролцоог хангах замаар, тэдэндтэй хамтран боловсруулж өгч байгаа. Цаашид нөхөрлөлүүдэд ойн менежментийн төлөвлөгөөгөө хэрэгжүүлэхэд нь мэргэжил арга зүйн зөвлөгөө өгч ажиллах болно. Ярилцлага өгсөнд баярлалаа
Тогтохбаярын Ариунзаяа ・ 10 сарын 09, 2024
Үндсэн категори
Холбоо барих
Имэйл
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.
Сэтгэгдэл бичих (2)
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.
Зочин [197.211.63.100] ・ 2025.10.03 Хариулах
Бид олон нийтэд мэдээлэхийг хүсч байна; Та бөөрийг худалдахыг хүсч байна уу? Та санхүүгийн хямралын улмаас бөөрийг зарж борлуулах боломжийг эрэлхийлж байна уу, юу хийхээ мэдэхгүй байна уу? Дараа нь бидэнтэй холбоо бариад DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM хаягаар бид танд бөөрнийх нь хэмжээгээр санал болгох болно. Яагаад гэвэл манай эмнэлэгт бөөрний дутагдалд орж, 91424323800802. имэйл: DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM Yнэ: $780, 000.00USD (Долоон зуун, Наян мянган доллар) APPLY TO SELL YOUR KIDNEY FOR MONEY NOW $ 780,000.00USD
Зочин [49.0.138.220] ・ 2024.03.29 Хариулах
Бүх хүн ашгийн төлөө явсаар ой мод сүйдэж байна даа
Санал болгох
1 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
2 ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү?
3 Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь
4 Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо
5 Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай