Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <meta name="keywords" content="ном, номынсан" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" /> <meta property="og:title" content="ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/ad966c95f409b82e9ada28a8a3d456ac.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">Х.Оргил</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">12 сарын 27, 2022</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241&text=ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. </p><p style="text-align: justify;">Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны олон салбар, чиглэлийн мэдлэгийг энгийн ойлгомжтой хэлбэрээр хялбаршуулан бичсэнээрээ онцлог бөгөөд хүүхэд, багачуудад шинжлэх ухааны мэдлэг олгох, цаашлаад шинжлэх ухаанч иргэн болгон төлөвшүүлэхэд ихээхэн ач холбогдолтой юм.</p><p style="text-align: justify;">ШУА-ийн эрдэмтдийн энэ онд гаргаж буй цуврал нь “Энергийн гайхамшиг ба түүний хэлбэрүүд”, “Нобелийн шагналт Морин шарилж”, “Гүн сургалт”, “Од, Одны хувьсал”, “Эрчим хүчний нөөцлүүр”, “Байгалийн цеолит ба түүний хэрэглээ”, “Темперамент хэв шинжийг үлгэрээр дүрслэх нь”, “Монголчуудын цагаан сар”, “Атомын тухай ярилцъя”, “Улс төрийн соёлын тухай”, “Нефть, түүний найрлага, шинж чанар, боловсруулалт”, “Нүүрс-хар алт”, “Үгийн өвгөн утгын таяг тулмуй”, ”Монгол шагайн наадгай” зэрэг сэдвээр бичигджээ. 2015 оноос хойш тогтмол хэвлэгдэж буй энэхүү хялбаршуулсан номын тоо өнөөдөр ийнхүү 95 болж баяжигдаж нийтийн хүртээл болж байна.</p><p style="text-align: justify;">ШУА-иас эрхлэн 2022 онд шинээр хэвлэн олны хүртээл болгож буй Танин мэдэхүйн цуврал бүтээлийн товч агуулгыг танилцуулбал:</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-82: Зохиогч академичД.Содномдорж</strong></p><p style="text-align: justify;">“Энергийн гайхамшиг ба түүний хэлбэрүүд” “Энерги” гэж юу болох, эрдэмтэн судлаачдын сонирхлыг сүүлийн 100 орчим жилийн турш татсаар ирсэн орчлон ертөнцийн энергийн бүтэц, түүний дөрвөн хэлбэрийн талаарх судалгаа, түүний оршин буй хэлбэрүүд, энерги нэг хэлбэрээс нөгөөд хэрхэн хувирч байдаг, энергийн гайхамшигтай шинж чанарууд болон орчлон ертөнцийн энергийн бүтцийн талаар энэхүү номоос та бүхэн сонирхон үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-83:Зохиогч Оюунбилиг (PhD)Д.Өсөхжаргал (PhD),О.Хонгорзул (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">”Нобелийн шагналт морин шарилж”</p><p style="text-align: justify;">Морин шарилжийг эртнээс азийн уламжлалт анагаах ухаанд хорь гаруй өвчнийг анагаахад ашиглаж ирсэн бөгөөд сүүлийн хагас зуунд, хумхаа өвчний эсрэг морин шарилжид агуулагдах гол үйлчилгээтэй бодис болох артемизининыг нээн илрүүлэхэд чухал үүрэг гүйцэтгэсэн эрдэмтэн Юу Юу Ту нь 2015 онд физиологи, анагаах ухааны салбарын Нобелийн шагнал хүртсэн байна.</p><p style="text-align: justify;">Гайхамшигт Морин шарилжийн тухай ойлголт, уламжлалт хийгээд орчин үеийн судалгаа, ач холбогдол, хэрэглээ, хэрхэн тариалах талаар шинжлэх ухааны баримтаар баяжуулан таниулжээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-84:Зохиогч Э.Соджамц (MA)Ууганбаатар (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Гүн сургалт”</p><p style="text-align: justify;">Гүн сургалт нь тархины ажиллах зарчмаас санаа авсан нэг төрлийн математик загвар бөгөөд өгөгдөл дээр тулгуурлан хамгийн магадлал өндөртэй шийдвэрийг таамаглах зорилготой нейроны сүлжээ ашигладаг Хиймэл Оюуны салбарын чиглэл юм.</p><p style="text-align: justify;">Гүн сургалт гэж юу болох, үүсэл, хөгжил, ажиллах зарчим, сургалтын төрлүүд, хэрэглээ, сургалтыг сайжруулах аргууд, өгөгдлийн тухай маш сонирхолтой, содон мэдээллүүдийг агуулжээ. <img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/58877796f8e7e902b2609c27c95a1346.jpg" data-size="650,465.83333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/58877796f8e7e902b2609c27c95a1346.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-85:Зохиогч Д.Батмөнх (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Од, одны хувьсгал”</p><p style="text-align: justify;">Бидний оршин буй галактикт 100 гаруй тэрбум од байна. Од олон тэрбум жил амьдравч хувьсан өөрчлөгдөн мөхдөг, оддын мөхөл дараагийн шинэ залуу од бий болох нэгэн бүрэлдэхүүн хэсэг болон үргэлжилдэг тухай, одны хэмжигдэхүүн, хэмжээ, масс, ангилал, дотоод бүтэц, хувьслын талаар энэхүү номоос үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong> Танин мэдэхүйн цуврал-86:Зохиогч Г.Пүрэвдорж (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Эрчим хүчний нөөцлүүр”</p><p style="text-align: justify;">Эрчим хүчний салбарт нэвтэрч байгаа орчин үеийн оюуны багтаамж өндөртэй шилдэг техник, технологийн тухай анхны мэдэгдэхүүнийг энэхүү номоос аваад зогсохгүй цахилгаан химийн аргаар эрчим хүч нөөцлөх арга, төхөөрөмж, нөөцлүүрийг ашиглах, туршлага зэргийг судлах боломжтой. </p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-87 Зохиогч: Ц.Болортамир (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Байгалийн цеолит ба түүний хэрэглээ”Байгалийн цеолитын бүтэц, шинж чанар, түүний ион солилцлын багтаамж, технологи хэрэглээний тухай ойлголт болон Монгол орны цеолитын нөөц, судлагдсан байдлын талаар уншаарай.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-88:Т.Энхнаран,Т.Ганцэцэг (PhD),Ж.Оюунсүрэн </strong></p><p style="text-align: justify;">“Темперамент хэв шинжийг үлгэрээр дүрслэх нь”хувь хүний бие-сэтгэцийн олон онцлогуудын нэг нь темперамент буюу зан чанарын тухай, бие хүний онцлогийн тухай эртний үзэл санаануудыг орчин үеийн судалгаатай хослуулан бичсэн. </p><p style="text-align: justify;">Тархи судлал, сэтгэл судлал, темперамент, түүний тухай үлгэр, хүүхдийн темперамент тодорхойлох арга зэргийг судлаачдын дэвшүүлсэн таамаглал, онолуудыг тайлбарласан зарим судалгааны талаар эндээс сонирхоорой.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-89:Зохиогч Г.Бямбарагчаа), Ч.Мөнхтөр</strong></p><p style="text-align: justify;">“Монголчуудын цагаан сар”</p><p style="text-align: justify;">Монголчуудын уламжлалт цагаан сар-ёслол нь Монгол үндэстний өнгөрсөн түүхийг эргүүлэн санах монгол үндэсний төрт ёсны түүхэн уламжлалыг хадгалсан хамгийн том үндэсний баяр болохын хувьд бичиг сурвалжид анх тэмдэглэгдсэнээс эхлээд жуулчдын тэмдэглэл, битүүлэх ёс, шинэлэх ёс, бэлэг солилцоо, хөөрөг зөрүүлэх, уламжлалт тоглоом наадгайн талаар бичжээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-90:Зохиогч Ц.Цогбаяр (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Атомын тухай ярилцья”</p><p style="text-align: justify;">Материйг бүрдүүлэгч үндсэн нэгж болох атом болон түүний доторх цэнэгт эгэл бөөмс, түүнчлэн химийн элементүүдийг эрэмбэлэх ерөнхий зүй тогтлын тухай ойлголтыг багтааж, атомын тухай анхны ойлголт, бүтэц, квант онол, Борын дэвшүүлсэн атомын загварын талаар эндээс уншаарай.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-91:Зохиогч О.Хатанболд (PhD),А.Хишигдаваа (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Улс төрийн соёлын тухай”</p><p style="text-align: justify;">Улс төр гэж юу болох, түүний соёлын үүсэл хөгжил, улс төрийн систем, төр, орчин цагийн монголчуудын улс төрийн соёлыг ойлгох ойлголт, улс төрийн нам, сонгуулийн үйл явц зэрэг цогц ойлголтын талаар үзэх боломжтой.</p><p style="text-align: justify;">Танин мэдэхүйнцуврал-92:Зохиогч Б.Хулан (PhD),Б.Ганцэцэг (PhD)</p><p style="text-align: justify;">“Нефть шингэн алт”</p><p style="text-align: justify;">Дэлхийн эдийн засгийн өртгийг тодорхойлогч “шингэн хар алт” хэмээн нэрлэгдэх нефть гэж чухам юу болох, найрлага шинж чанар, улмаар тэдгээрийн боловсруулалтын дүнд түлш шатахуун, химийн үйлдвэрлэлийн бүтээгдэхүүнийг хэрхэн гарган авах тухай мэдээллийг шинжлэх ухааны үндэслэлтэй бичжээ. <img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/265d56c516a8646747880ca676b14540.jpg" data-size="650,433.33333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/265d56c516a8646747880ca676b14540.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-93:Зохиогч Г.Шийрав (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Нүүрс хар алт”Монголчуудын нүүрс ашиглаж ирсэн түүх, нүүрсний үүсэл, хуирал, шинж чанар, яагаад хар алт хэмээн нэрлэх болсон тухай энэхүү номоос үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-94:Зохиогч Ж.Бат-Ирээдүй (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Үгийн өвгөн утгын таягт тулмуй”</p><p style="text-align: justify;">Монгол хэлний хэлц хэллэгүүдийн утга, хэлц өгүүлбэрийн утга, хэрэглээ, ангилал, утгын тайлал зэргийг эндээс үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-95:Зохиогч Г.Батмөнх,Б.Мөнх-Эрдэнэ </strong></p><p style="text-align: justify;">“Монгол шагайн наадгай”</p><p style="text-align: justify;">Монголчуудын уламжлалт наадгай болох шагайн наадгайн үүсэл хөгжил, холбогдолтой аман наадгай, төрөл зүйлийн талаар уг номоос сонирхоорой.</p><p style="text-align: justify;">Дашрамд дурдахад эдгээр цуврал ном нь гадуур номын дэлгүүрээр худалдаалагддаггүй бөгөөд ЕБС-иудийн номын сангаар тараагдан хүүхэд багачуудын гар дээр очдог юм.<img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/835f96fb1b7b5e740b24eae630f3538b.jpg" data-size="650,433.33333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/835f96fb1b7b5e740b24eae630f3538b.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ном" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ном</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/номынсан" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">номынсан</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241&text=ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776481936.7501"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '43118'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bolowsrol-l-jinkhene-utgaaraa-uls-ornii-suuri-yum"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/0c6ad185f710acf3a07aa0aea128c365.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/0c6ad185f710acf3a07aa0aea128c365.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bolowsrol-l-jinkhene-utgaaraa-uls-ornii-suuri-yum"> Боловсрол л жинхэнэ утгаараа улс орны суурь юм </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 02 сарын 23, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/on-tsagiin-khelkhees-buyuu-mongol-ulsiin-tuukh"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/3c7200609ca5c3583d6338a6dd276205.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/3c7200609ca5c3583d6338a6dd276205.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/on-tsagiin-khelkhees-buyuu-mongol-ulsiin-tuukh"> Он цагийн хэлхээс буюу “Монгол Улсын түүх” </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 05 сарын 19, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/news-nom-288"> <img src="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/461b9e532293fe80eab96a2eba05ed81.jpeg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/461b9e532293fe80eab96a2eba05ed81.jpeg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/news-nom-288"> Баримт: Ном худалдаж авсан ихэнх хүмүүс эхний 10 хуудаснаас цааш уншдаггүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Р.Сайхан-Уул </a> ・ 01 сарын 28, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/9a241"> <img src="https://peak.mn/files/83035324-badd-4572-80d3-ee2dea89b12d/b91b4ed89e2a519691fa9a7dcfcd5bd2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/83035324-badd-4572-80d3-ee2dea89b12d/b91b4ed89e2a519691fa9a7dcfcd5bd2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/9a241"> Хүнийг унших нь буюу хүн – номын сан </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Анхилам </a> ・ 06 сарын 30, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bill-geits"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/c874a4258ed893e8fdf8ccdbf27b6d4d.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/c874a4258ed893e8fdf8ccdbf27b6d4d.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bill-geits"> Билл Гейтс: Зөв сонголт хийвэл COVID-19-ийг дэлхийн сүүлчийн цар тахал болгож чадна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 10, 2022 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nx9q"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <meta name="keywords" content="ном, номынсан" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" /> <meta property="og:title" content="ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/ad966c95f409b82e9ada28a8a3d456ac.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">Х.Оргил</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">12 сарын 27, 2022</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241&text=ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. </p><p style="text-align: justify;">Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны олон салбар, чиглэлийн мэдлэгийг энгийн ойлгомжтой хэлбэрээр хялбаршуулан бичсэнээрээ онцлог бөгөөд хүүхэд, багачуудад шинжлэх ухааны мэдлэг олгох, цаашлаад шинжлэх ухаанч иргэн болгон төлөвшүүлэхэд ихээхэн ач холбогдолтой юм.</p><p style="text-align: justify;">ШУА-ийн эрдэмтдийн энэ онд гаргаж буй цуврал нь “Энергийн гайхамшиг ба түүний хэлбэрүүд”, “Нобелийн шагналт Морин шарилж”, “Гүн сургалт”, “Од, Одны хувьсал”, “Эрчим хүчний нөөцлүүр”, “Байгалийн цеолит ба түүний хэрэглээ”, “Темперамент хэв шинжийг үлгэрээр дүрслэх нь”, “Монголчуудын цагаан сар”, “Атомын тухай ярилцъя”, “Улс төрийн соёлын тухай”, “Нефть, түүний найрлага, шинж чанар, боловсруулалт”, “Нүүрс-хар алт”, “Үгийн өвгөн утгын таяг тулмуй”, ”Монгол шагайн наадгай” зэрэг сэдвээр бичигджээ. 2015 оноос хойш тогтмол хэвлэгдэж буй энэхүү хялбаршуулсан номын тоо өнөөдөр ийнхүү 95 болж баяжигдаж нийтийн хүртээл болж байна.</p><p style="text-align: justify;">ШУА-иас эрхлэн 2022 онд шинээр хэвлэн олны хүртээл болгож буй Танин мэдэхүйн цуврал бүтээлийн товч агуулгыг танилцуулбал:</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-82: Зохиогч академичД.Содномдорж</strong></p><p style="text-align: justify;">“Энергийн гайхамшиг ба түүний хэлбэрүүд” “Энерги” гэж юу болох, эрдэмтэн судлаачдын сонирхлыг сүүлийн 100 орчим жилийн турш татсаар ирсэн орчлон ертөнцийн энергийн бүтэц, түүний дөрвөн хэлбэрийн талаарх судалгаа, түүний оршин буй хэлбэрүүд, энерги нэг хэлбэрээс нөгөөд хэрхэн хувирч байдаг, энергийн гайхамшигтай шинж чанарууд болон орчлон ертөнцийн энергийн бүтцийн талаар энэхүү номоос та бүхэн сонирхон үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-83:Зохиогч Оюунбилиг (PhD)Д.Өсөхжаргал (PhD),О.Хонгорзул (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">”Нобелийн шагналт морин шарилж”</p><p style="text-align: justify;">Морин шарилжийг эртнээс азийн уламжлалт анагаах ухаанд хорь гаруй өвчнийг анагаахад ашиглаж ирсэн бөгөөд сүүлийн хагас зуунд, хумхаа өвчний эсрэг морин шарилжид агуулагдах гол үйлчилгээтэй бодис болох артемизининыг нээн илрүүлэхэд чухал үүрэг гүйцэтгэсэн эрдэмтэн Юу Юу Ту нь 2015 онд физиологи, анагаах ухааны салбарын Нобелийн шагнал хүртсэн байна.</p><p style="text-align: justify;">Гайхамшигт Морин шарилжийн тухай ойлголт, уламжлалт хийгээд орчин үеийн судалгаа, ач холбогдол, хэрэглээ, хэрхэн тариалах талаар шинжлэх ухааны баримтаар баяжуулан таниулжээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-84:Зохиогч Э.Соджамц (MA)Ууганбаатар (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Гүн сургалт”</p><p style="text-align: justify;">Гүн сургалт нь тархины ажиллах зарчмаас санаа авсан нэг төрлийн математик загвар бөгөөд өгөгдөл дээр тулгуурлан хамгийн магадлал өндөртэй шийдвэрийг таамаглах зорилготой нейроны сүлжээ ашигладаг Хиймэл Оюуны салбарын чиглэл юм.</p><p style="text-align: justify;">Гүн сургалт гэж юу болох, үүсэл, хөгжил, ажиллах зарчим, сургалтын төрлүүд, хэрэглээ, сургалтыг сайжруулах аргууд, өгөгдлийн тухай маш сонирхолтой, содон мэдээллүүдийг агуулжээ. <img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/58877796f8e7e902b2609c27c95a1346.jpg" data-size="650,465.83333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/58877796f8e7e902b2609c27c95a1346.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-85:Зохиогч Д.Батмөнх (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Од, одны хувьсгал”</p><p style="text-align: justify;">Бидний оршин буй галактикт 100 гаруй тэрбум од байна. Од олон тэрбум жил амьдравч хувьсан өөрчлөгдөн мөхдөг, оддын мөхөл дараагийн шинэ залуу од бий болох нэгэн бүрэлдэхүүн хэсэг болон үргэлжилдэг тухай, одны хэмжигдэхүүн, хэмжээ, масс, ангилал, дотоод бүтэц, хувьслын талаар энэхүү номоос үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong> Танин мэдэхүйн цуврал-86:Зохиогч Г.Пүрэвдорж (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Эрчим хүчний нөөцлүүр”</p><p style="text-align: justify;">Эрчим хүчний салбарт нэвтэрч байгаа орчин үеийн оюуны багтаамж өндөртэй шилдэг техник, технологийн тухай анхны мэдэгдэхүүнийг энэхүү номоос аваад зогсохгүй цахилгаан химийн аргаар эрчим хүч нөөцлөх арга, төхөөрөмж, нөөцлүүрийг ашиглах, туршлага зэргийг судлах боломжтой. </p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-87 Зохиогч: Ц.Болортамир (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Байгалийн цеолит ба түүний хэрэглээ”Байгалийн цеолитын бүтэц, шинж чанар, түүний ион солилцлын багтаамж, технологи хэрэглээний тухай ойлголт болон Монгол орны цеолитын нөөц, судлагдсан байдлын талаар уншаарай.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-88:Т.Энхнаран,Т.Ганцэцэг (PhD),Ж.Оюунсүрэн </strong></p><p style="text-align: justify;">“Темперамент хэв шинжийг үлгэрээр дүрслэх нь”хувь хүний бие-сэтгэцийн олон онцлогуудын нэг нь темперамент буюу зан чанарын тухай, бие хүний онцлогийн тухай эртний үзэл санаануудыг орчин үеийн судалгаатай хослуулан бичсэн. </p><p style="text-align: justify;">Тархи судлал, сэтгэл судлал, темперамент, түүний тухай үлгэр, хүүхдийн темперамент тодорхойлох арга зэргийг судлаачдын дэвшүүлсэн таамаглал, онолуудыг тайлбарласан зарим судалгааны талаар эндээс сонирхоорой.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-89:Зохиогч Г.Бямбарагчаа), Ч.Мөнхтөр</strong></p><p style="text-align: justify;">“Монголчуудын цагаан сар”</p><p style="text-align: justify;">Монголчуудын уламжлалт цагаан сар-ёслол нь Монгол үндэстний өнгөрсөн түүхийг эргүүлэн санах монгол үндэсний төрт ёсны түүхэн уламжлалыг хадгалсан хамгийн том үндэсний баяр болохын хувьд бичиг сурвалжид анх тэмдэглэгдсэнээс эхлээд жуулчдын тэмдэглэл, битүүлэх ёс, шинэлэх ёс, бэлэг солилцоо, хөөрөг зөрүүлэх, уламжлалт тоглоом наадгайн талаар бичжээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-90:Зохиогч Ц.Цогбаяр (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Атомын тухай ярилцья”</p><p style="text-align: justify;">Материйг бүрдүүлэгч үндсэн нэгж болох атом болон түүний доторх цэнэгт эгэл бөөмс, түүнчлэн химийн элементүүдийг эрэмбэлэх ерөнхий зүй тогтлын тухай ойлголтыг багтааж, атомын тухай анхны ойлголт, бүтэц, квант онол, Борын дэвшүүлсэн атомын загварын талаар эндээс уншаарай.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-91:Зохиогч О.Хатанболд (PhD),А.Хишигдаваа (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Улс төрийн соёлын тухай”</p><p style="text-align: justify;">Улс төр гэж юу болох, түүний соёлын үүсэл хөгжил, улс төрийн систем, төр, орчин цагийн монголчуудын улс төрийн соёлыг ойлгох ойлголт, улс төрийн нам, сонгуулийн үйл явц зэрэг цогц ойлголтын талаар үзэх боломжтой.</p><p style="text-align: justify;">Танин мэдэхүйнцуврал-92:Зохиогч Б.Хулан (PhD),Б.Ганцэцэг (PhD)</p><p style="text-align: justify;">“Нефть шингэн алт”</p><p style="text-align: justify;">Дэлхийн эдийн засгийн өртгийг тодорхойлогч “шингэн хар алт” хэмээн нэрлэгдэх нефть гэж чухам юу болох, найрлага шинж чанар, улмаар тэдгээрийн боловсруулалтын дүнд түлш шатахуун, химийн үйлдвэрлэлийн бүтээгдэхүүнийг хэрхэн гарган авах тухай мэдээллийг шинжлэх ухааны үндэслэлтэй бичжээ. <img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/265d56c516a8646747880ca676b14540.jpg" data-size="650,433.33333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/265d56c516a8646747880ca676b14540.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-93:Зохиогч Г.Шийрав (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Нүүрс хар алт”Монголчуудын нүүрс ашиглаж ирсэн түүх, нүүрсний үүсэл, хуирал, шинж чанар, яагаад хар алт хэмээн нэрлэх болсон тухай энэхүү номоос үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-94:Зохиогч Ж.Бат-Ирээдүй (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Үгийн өвгөн утгын таягт тулмуй”</p><p style="text-align: justify;">Монгол хэлний хэлц хэллэгүүдийн утга, хэлц өгүүлбэрийн утга, хэрэглээ, ангилал, утгын тайлал зэргийг эндээс үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-95:Зохиогч Г.Батмөнх,Б.Мөнх-Эрдэнэ </strong></p><p style="text-align: justify;">“Монгол шагайн наадгай”</p><p style="text-align: justify;">Монголчуудын уламжлалт наадгай болох шагайн наадгайн үүсэл хөгжил, холбогдолтой аман наадгай, төрөл зүйлийн талаар уг номоос сонирхоорой.</p><p style="text-align: justify;">Дашрамд дурдахад эдгээр цуврал ном нь гадуур номын дэлгүүрээр худалдаалагддаггүй бөгөөд ЕБС-иудийн номын сангаар тараагдан хүүхэд багачуудын гар дээр очдог юм.<img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/835f96fb1b7b5e740b24eae630f3538b.jpg" data-size="650,433.33333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/835f96fb1b7b5e740b24eae630f3538b.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ном" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ном</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/номынсан" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">номынсан</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241&text=ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776481936.7501"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '43118'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bolowsrol-l-jinkhene-utgaaraa-uls-ornii-suuri-yum"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/0c6ad185f710acf3a07aa0aea128c365.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/0c6ad185f710acf3a07aa0aea128c365.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bolowsrol-l-jinkhene-utgaaraa-uls-ornii-suuri-yum"> Боловсрол л жинхэнэ утгаараа улс орны суурь юм </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 02 сарын 23, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/on-tsagiin-khelkhees-buyuu-mongol-ulsiin-tuukh"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/3c7200609ca5c3583d6338a6dd276205.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/3c7200609ca5c3583d6338a6dd276205.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/on-tsagiin-khelkhees-buyuu-mongol-ulsiin-tuukh"> Он цагийн хэлхээс буюу “Монгол Улсын түүх” </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 05 сарын 19, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/news-nom-288"> <img src="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/461b9e532293fe80eab96a2eba05ed81.jpeg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/461b9e532293fe80eab96a2eba05ed81.jpeg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/news-nom-288"> Баримт: Ном худалдаж авсан ихэнх хүмүүс эхний 10 хуудаснаас цааш уншдаггүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Р.Сайхан-Уул </a> ・ 01 сарын 28, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/9a241"> <img src="https://peak.mn/files/83035324-badd-4572-80d3-ee2dea89b12d/b91b4ed89e2a519691fa9a7dcfcd5bd2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/83035324-badd-4572-80d3-ee2dea89b12d/b91b4ed89e2a519691fa9a7dcfcd5bd2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/9a241"> Хүнийг унших нь буюу хүн – номын сан </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Анхилам </a> ・ 06 сарын 30, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bill-geits"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/c874a4258ed893e8fdf8ccdbf27b6d4d.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/c874a4258ed893e8fdf8ccdbf27b6d4d.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bill-geits"> Билл Гейтс: Зөв сонголт хийвэл COVID-19-ийг дэлхийн сүүлчийн цар тахал болгож чадна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 10, 2022 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nx9q"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <meta name="keywords" content="ном, номынсан" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" /> <meta property="og:title" content="ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/ad966c95f409b82e9ada28a8a3d456ac.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">Х.Оргил</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">12 сарын 27, 2022</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241&text=ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/55ae072eddb5c2c279c1c39d0ae7ce98.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ. </p><p style="text-align: justify;">Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны олон салбар, чиглэлийн мэдлэгийг энгийн ойлгомжтой хэлбэрээр хялбаршуулан бичсэнээрээ онцлог бөгөөд хүүхэд, багачуудад шинжлэх ухааны мэдлэг олгох, цаашлаад шинжлэх ухаанч иргэн болгон төлөвшүүлэхэд ихээхэн ач холбогдолтой юм.</p><p style="text-align: justify;">ШУА-ийн эрдэмтдийн энэ онд гаргаж буй цуврал нь “Энергийн гайхамшиг ба түүний хэлбэрүүд”, “Нобелийн шагналт Морин шарилж”, “Гүн сургалт”, “Од, Одны хувьсал”, “Эрчим хүчний нөөцлүүр”, “Байгалийн цеолит ба түүний хэрэглээ”, “Темперамент хэв шинжийг үлгэрээр дүрслэх нь”, “Монголчуудын цагаан сар”, “Атомын тухай ярилцъя”, “Улс төрийн соёлын тухай”, “Нефть, түүний найрлага, шинж чанар, боловсруулалт”, “Нүүрс-хар алт”, “Үгийн өвгөн утгын таяг тулмуй”, ”Монгол шагайн наадгай” зэрэг сэдвээр бичигджээ. 2015 оноос хойш тогтмол хэвлэгдэж буй энэхүү хялбаршуулсан номын тоо өнөөдөр ийнхүү 95 болж баяжигдаж нийтийн хүртээл болж байна.</p><p style="text-align: justify;">ШУА-иас эрхлэн 2022 онд шинээр хэвлэн олны хүртээл болгож буй Танин мэдэхүйн цуврал бүтээлийн товч агуулгыг танилцуулбал:</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-82: Зохиогч академичД.Содномдорж</strong></p><p style="text-align: justify;">“Энергийн гайхамшиг ба түүний хэлбэрүүд” “Энерги” гэж юу болох, эрдэмтэн судлаачдын сонирхлыг сүүлийн 100 орчим жилийн турш татсаар ирсэн орчлон ертөнцийн энергийн бүтэц, түүний дөрвөн хэлбэрийн талаарх судалгаа, түүний оршин буй хэлбэрүүд, энерги нэг хэлбэрээс нөгөөд хэрхэн хувирч байдаг, энергийн гайхамшигтай шинж чанарууд болон орчлон ертөнцийн энергийн бүтцийн талаар энэхүү номоос та бүхэн сонирхон үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-83:Зохиогч Оюунбилиг (PhD)Д.Өсөхжаргал (PhD),О.Хонгорзул (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">”Нобелийн шагналт морин шарилж”</p><p style="text-align: justify;">Морин шарилжийг эртнээс азийн уламжлалт анагаах ухаанд хорь гаруй өвчнийг анагаахад ашиглаж ирсэн бөгөөд сүүлийн хагас зуунд, хумхаа өвчний эсрэг морин шарилжид агуулагдах гол үйлчилгээтэй бодис болох артемизининыг нээн илрүүлэхэд чухал үүрэг гүйцэтгэсэн эрдэмтэн Юу Юу Ту нь 2015 онд физиологи, анагаах ухааны салбарын Нобелийн шагнал хүртсэн байна.</p><p style="text-align: justify;">Гайхамшигт Морин шарилжийн тухай ойлголт, уламжлалт хийгээд орчин үеийн судалгаа, ач холбогдол, хэрэглээ, хэрхэн тариалах талаар шинжлэх ухааны баримтаар баяжуулан таниулжээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-84:Зохиогч Э.Соджамц (MA)Ууганбаатар (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Гүн сургалт”</p><p style="text-align: justify;">Гүн сургалт нь тархины ажиллах зарчмаас санаа авсан нэг төрлийн математик загвар бөгөөд өгөгдөл дээр тулгуурлан хамгийн магадлал өндөртэй шийдвэрийг таамаглах зорилготой нейроны сүлжээ ашигладаг Хиймэл Оюуны салбарын чиглэл юм.</p><p style="text-align: justify;">Гүн сургалт гэж юу болох, үүсэл, хөгжил, ажиллах зарчим, сургалтын төрлүүд, хэрэглээ, сургалтыг сайжруулах аргууд, өгөгдлийн тухай маш сонирхолтой, содон мэдээллүүдийг агуулжээ. <img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/58877796f8e7e902b2609c27c95a1346.jpg" data-size="650,465.83333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/58877796f8e7e902b2609c27c95a1346.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-85:Зохиогч Д.Батмөнх (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Од, одны хувьсгал”</p><p style="text-align: justify;">Бидний оршин буй галактикт 100 гаруй тэрбум од байна. Од олон тэрбум жил амьдравч хувьсан өөрчлөгдөн мөхдөг, оддын мөхөл дараагийн шинэ залуу од бий болох нэгэн бүрэлдэхүүн хэсэг болон үргэлжилдэг тухай, одны хэмжигдэхүүн, хэмжээ, масс, ангилал, дотоод бүтэц, хувьслын талаар энэхүү номоос үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong> Танин мэдэхүйн цуврал-86:Зохиогч Г.Пүрэвдорж (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Эрчим хүчний нөөцлүүр”</p><p style="text-align: justify;">Эрчим хүчний салбарт нэвтэрч байгаа орчин үеийн оюуны багтаамж өндөртэй шилдэг техник, технологийн тухай анхны мэдэгдэхүүнийг энэхүү номоос аваад зогсохгүй цахилгаан химийн аргаар эрчим хүч нөөцлөх арга, төхөөрөмж, нөөцлүүрийг ашиглах, туршлага зэргийг судлах боломжтой. </p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-87 Зохиогч: Ц.Болортамир (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Байгалийн цеолит ба түүний хэрэглээ”Байгалийн цеолитын бүтэц, шинж чанар, түүний ион солилцлын багтаамж, технологи хэрэглээний тухай ойлголт болон Монгол орны цеолитын нөөц, судлагдсан байдлын талаар уншаарай.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-88:Т.Энхнаран,Т.Ганцэцэг (PhD),Ж.Оюунсүрэн </strong></p><p style="text-align: justify;">“Темперамент хэв шинжийг үлгэрээр дүрслэх нь”хувь хүний бие-сэтгэцийн олон онцлогуудын нэг нь темперамент буюу зан чанарын тухай, бие хүний онцлогийн тухай эртний үзэл санаануудыг орчин үеийн судалгаатай хослуулан бичсэн. </p><p style="text-align: justify;">Тархи судлал, сэтгэл судлал, темперамент, түүний тухай үлгэр, хүүхдийн темперамент тодорхойлох арга зэргийг судлаачдын дэвшүүлсэн таамаглал, онолуудыг тайлбарласан зарим судалгааны талаар эндээс сонирхоорой.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-89:Зохиогч Г.Бямбарагчаа), Ч.Мөнхтөр</strong></p><p style="text-align: justify;">“Монголчуудын цагаан сар”</p><p style="text-align: justify;">Монголчуудын уламжлалт цагаан сар-ёслол нь Монгол үндэстний өнгөрсөн түүхийг эргүүлэн санах монгол үндэсний төрт ёсны түүхэн уламжлалыг хадгалсан хамгийн том үндэсний баяр болохын хувьд бичиг сурвалжид анх тэмдэглэгдсэнээс эхлээд жуулчдын тэмдэглэл, битүүлэх ёс, шинэлэх ёс, бэлэг солилцоо, хөөрөг зөрүүлэх, уламжлалт тоглоом наадгайн талаар бичжээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-90:Зохиогч Ц.Цогбаяр (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Атомын тухай ярилцья”</p><p style="text-align: justify;">Материйг бүрдүүлэгч үндсэн нэгж болох атом болон түүний доторх цэнэгт эгэл бөөмс, түүнчлэн химийн элементүүдийг эрэмбэлэх ерөнхий зүй тогтлын тухай ойлголтыг багтааж, атомын тухай анхны ойлголт, бүтэц, квант онол, Борын дэвшүүлсэн атомын загварын талаар эндээс уншаарай.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-91:Зохиогч О.Хатанболд (PhD),А.Хишигдаваа (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Улс төрийн соёлын тухай”</p><p style="text-align: justify;">Улс төр гэж юу болох, түүний соёлын үүсэл хөгжил, улс төрийн систем, төр, орчин цагийн монголчуудын улс төрийн соёлыг ойлгох ойлголт, улс төрийн нам, сонгуулийн үйл явц зэрэг цогц ойлголтын талаар үзэх боломжтой.</p><p style="text-align: justify;">Танин мэдэхүйнцуврал-92:Зохиогч Б.Хулан (PhD),Б.Ганцэцэг (PhD)</p><p style="text-align: justify;">“Нефть шингэн алт”</p><p style="text-align: justify;">Дэлхийн эдийн засгийн өртгийг тодорхойлогч “шингэн хар алт” хэмээн нэрлэгдэх нефть гэж чухам юу болох, найрлага шинж чанар, улмаар тэдгээрийн боловсруулалтын дүнд түлш шатахуун, химийн үйлдвэрлэлийн бүтээгдэхүүнийг хэрхэн гарган авах тухай мэдээллийг шинжлэх ухааны үндэслэлтэй бичжээ. <img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/265d56c516a8646747880ca676b14540.jpg" data-size="650,433.33333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/265d56c516a8646747880ca676b14540.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-93:Зохиогч Г.Шийрав (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Нүүрс хар алт”Монголчуудын нүүрс ашиглаж ирсэн түүх, нүүрсний үүсэл, хуирал, шинж чанар, яагаад хар алт хэмээн нэрлэх болсон тухай энэхүү номоос үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-94:Зохиогч Ж.Бат-Ирээдүй (PhD)</strong></p><p style="text-align: justify;">“Үгийн өвгөн утгын таягт тулмуй”</p><p style="text-align: justify;">Монгол хэлний хэлц хэллэгүүдийн утга, хэлц өгүүлбэрийн утга, хэрэглээ, ангилал, утгын тайлал зэргийг эндээс үзээрэй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Танин мэдэхүйн цуврал-95:Зохиогч Г.Батмөнх,Б.Мөнх-Эрдэнэ </strong></p><p style="text-align: justify;">“Монгол шагайн наадгай”</p><p style="text-align: justify;">Монголчуудын уламжлалт наадгай болох шагайн наадгайн үүсэл хөгжил, холбогдолтой аман наадгай, төрөл зүйлийн талаар уг номоос сонирхоорой.</p><p style="text-align: justify;">Дашрамд дурдахад эдгээр цуврал ном нь гадуур номын дэлгүүрээр худалдаалагддаггүй бөгөөд ЕБС-иудийн номын сангаар тараагдан хүүхэд багачуудын гар дээр очдог юм.<img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/835f96fb1b7b5e740b24eae630f3538b.jpg" data-size="650,433.33333333333" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/835f96fb1b7b5e740b24eae630f3538b.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/ном" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ном</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/номынсан" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">номынсан</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241&text=ШУА-иас эрхлэн гаргадаг Танин мэдэхүйн цуврал номын нээлт боллоо')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/jgfgjghjfgyjdfgyjf241"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776481936.7501"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '43118'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bolowsrol-l-jinkhene-utgaaraa-uls-ornii-suuri-yum"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/0c6ad185f710acf3a07aa0aea128c365.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/0c6ad185f710acf3a07aa0aea128c365.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bolowsrol-l-jinkhene-utgaaraa-uls-ornii-suuri-yum"> Боловсрол л жинхэнэ утгаараа улс орны суурь юм </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 02 сарын 23, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/on-tsagiin-khelkhees-buyuu-mongol-ulsiin-tuukh"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/3c7200609ca5c3583d6338a6dd276205.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/3c7200609ca5c3583d6338a6dd276205.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/on-tsagiin-khelkhees-buyuu-mongol-ulsiin-tuukh"> Он цагийн хэлхээс буюу “Монгол Улсын түүх” </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 05 сарын 19, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/news-nom-288"> <img src="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/461b9e532293fe80eab96a2eba05ed81.jpeg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/461b9e532293fe80eab96a2eba05ed81.jpeg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/news-nom-288"> Баримт: Ном худалдаж авсан ихэнх хүмүүс эхний 10 хуудаснаас цааш уншдаггүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Р.Сайхан-Уул </a> ・ 01 сарын 28, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/9a241"> <img src="https://peak.mn/files/83035324-badd-4572-80d3-ee2dea89b12d/b91b4ed89e2a519691fa9a7dcfcd5bd2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/83035324-badd-4572-80d3-ee2dea89b12d/b91b4ed89e2a519691fa9a7dcfcd5bd2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/9a241"> Хүнийг унших нь буюу хүн – номын сан </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Анхилам </a> ・ 06 сарын 30, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bill-geits"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/c874a4258ed893e8fdf8ccdbf27b6d4d.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/c874a4258ed893e8fdf8ccdbf27b6d4d.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bill-geits"> Билл Гейтс: Зөв сонголт хийвэл COVID-19-ийг дэлхийн сүүлчийн цар тахал болгож чадна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 10, 2022 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nx9q"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.ZjVkN2YzYTg1ODUxZDE4ZWZlY2EyMmZiZjk3ZGQ5NjNjOTFjOTc0YzUzNjEwYjM5MjUyMzY5MzgxYWZmODkyNIuVxyU/kEdA/bkCtV9CUKa4ZeJjE55qcSgR4NxN9e3S', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1779073936', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.MDNhNWU3NTc1Y2VjOTFmMGZkNzBlYjFjNjc3OGU5ZWJiMjIwZjkwMjdmZGFjYzg1ZWExZWMyZGY0MWQ1Mzg4Nz8Sz8M4b7jPEBWMP9MIbWxT7fU7ETLB6zFOGHZYZWhAU9XrWFInC6BE0CnVxgVPNDQH2Efbur2j9qHBgo8rKJE=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1779073936', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = '01bdcbfb25dafebdfe419ea89e1cc86e56521d406f4681c234cce528b5d9b9d9de8036bbb6ff0fe4fbb82764aa5c7afbc59cd9191422303514130303f1e17333' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.ZjVkN2YzYTg1ODUxZDE4ZWZlY2EyMmZiZjk3ZGQ5NjNjOTFjOTc0YzUzNjEwYjM5MjUyMzY5MzgxYWZmODkyNIuVxyU/kEdA/bkCtV9CUKa4ZeJjE55qcSgR4NxN9e3S' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1779073936' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.MDNhNWU3NTc1Y2VjOTFmMGZkNzBlYjFjNjc3OGU5ZWJiMjIwZjkwMjdmZGFjYzg1ZWExZWMyZGY0MWQ1Mzg4Nz8Sz8M4b7jPEBWMP9MIbWxT7fU7ETLB6zFOGHZYZWhAU9XrWFInC6BE0CnVxgVPNDQH2Efbur2j9qHBgo8rKJE=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1779073936' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Х.Оргил
12 сарын 27, 2022
Монгол Улсын Шинжлэх Ухааны Академиас 2015 оноос шинжлэх ухааны танин мэдэхүйн хялбаршуулсан цуврал номыг эрхлэн гаргаж, олны хүртээл болгож байна. 2022 онд 14 цуврал бичиж, хэвлүүлж өнөөдөр нээлтээ хийлээ.
Энэхүү цуврал бүтээл нь шинжлэх ухааны олон салбар, чиглэлийн мэдлэгийг энгийн ойлгомжтой хэлбэрээр хялбаршуулан бичсэнээрээ онцлог бөгөөд хүүхэд, багачуудад шинжлэх ухааны мэдлэг олгох, цаашлаад шинжлэх ухаанч иргэн болгон төлөвшүүлэхэд ихээхэн ач холбогдолтой юм.
ШУА-ийн эрдэмтдийн энэ онд гаргаж буй цуврал нь “Энергийн гайхамшиг ба түүний хэлбэрүүд”, “Нобелийн шагналт Морин шарилж”, “Гүн сургалт”, “Од, Одны хувьсал”, “Эрчим хүчний нөөцлүүр”, “Байгалийн цеолит ба түүний хэрэглээ”, “Темперамент хэв шинжийг үлгэрээр дүрслэх нь”, “Монголчуудын цагаан сар”, “Атомын тухай ярилцъя”, “Улс төрийн соёлын тухай”, “Нефть, түүний найрлага, шинж чанар, боловсруулалт”, “Нүүрс-хар алт”, “Үгийн өвгөн утгын таяг тулмуй”, ”Монгол шагайн наадгай” зэрэг сэдвээр бичигджээ. 2015 оноос хойш тогтмол хэвлэгдэж буй энэхүү хялбаршуулсан номын тоо өнөөдөр ийнхүү 95 болж баяжигдаж нийтийн хүртээл болж байна.
ШУА-иас эрхлэн 2022 онд шинээр хэвлэн олны хүртээл болгож буй Танин мэдэхүйн цуврал бүтээлийн товч агуулгыг танилцуулбал:
Танин мэдэхүйн цуврал-82: Зохиогч академичД.Содномдорж
“Энергийн гайхамшиг ба түүний хэлбэрүүд” “Энерги” гэж юу болох, эрдэмтэн судлаачдын сонирхлыг сүүлийн 100 орчим жилийн турш татсаар ирсэн орчлон ертөнцийн энергийн бүтэц, түүний дөрвөн хэлбэрийн талаарх судалгаа, түүний оршин буй хэлбэрүүд, энерги нэг хэлбэрээс нөгөөд хэрхэн хувирч байдаг, энергийн гайхамшигтай шинж чанарууд болон орчлон ертөнцийн энергийн бүтцийн талаар энэхүү номоос та бүхэн сонирхон үзээрэй.
Танин мэдэхүйн цуврал-83:Зохиогч Оюунбилиг (PhD)Д.Өсөхжаргал (PhD),О.Хонгорзул (PhD)
”Нобелийн шагналт морин шарилж”
Морин шарилжийг эртнээс азийн уламжлалт анагаах ухаанд хорь гаруй өвчнийг анагаахад ашиглаж ирсэн бөгөөд сүүлийн хагас зуунд, хумхаа өвчний эсрэг морин шарилжид агуулагдах гол үйлчилгээтэй бодис болох артемизининыг нээн илрүүлэхэд чухал үүрэг гүйцэтгэсэн эрдэмтэн Юу Юу Ту нь 2015 онд физиологи, анагаах ухааны салбарын Нобелийн шагнал хүртсэн байна.
Гайхамшигт Морин шарилжийн тухай ойлголт, уламжлалт хийгээд орчин үеийн судалгаа, ач холбогдол, хэрэглээ, хэрхэн тариалах талаар шинжлэх ухааны баримтаар баяжуулан таниулжээ.
Танин мэдэхүйн цуврал-84:Зохиогч Э.Соджамц (MA)Ууганбаатар (PhD)
“Гүн сургалт”
Гүн сургалт нь тархины ажиллах зарчмаас санаа авсан нэг төрлийн математик загвар бөгөөд өгөгдөл дээр тулгуурлан хамгийн магадлал өндөртэй шийдвэрийг таамаглах зорилготой нейроны сүлжээ ашигладаг Хиймэл Оюуны салбарын чиглэл юм.
Гүн сургалт гэж юу болох, үүсэл, хөгжил, ажиллах зарчим, сургалтын төрлүүд, хэрэглээ, сургалтыг сайжруулах аргууд, өгөгдлийн тухай маш сонирхолтой, содон мэдээллүүдийг агуулжээ. 
Танин мэдэхүйн цуврал-85:Зохиогч Д.Батмөнх (PhD)
“Од, одны хувьсгал”
Бидний оршин буй галактикт 100 гаруй тэрбум од байна. Од олон тэрбум жил амьдравч хувьсан өөрчлөгдөн мөхдөг, оддын мөхөл дараагийн шинэ залуу од бий болох нэгэн бүрэлдэхүүн хэсэг болон үргэлжилдэг тухай, одны хэмжигдэхүүн, хэмжээ, масс, ангилал, дотоод бүтэц, хувьслын талаар энэхүү номоос үзээрэй.
Танин мэдэхүйн цуврал-86:Зохиогч Г.Пүрэвдорж (PhD)
“Эрчим хүчний нөөцлүүр”
Эрчим хүчний салбарт нэвтэрч байгаа орчин үеийн оюуны багтаамж өндөртэй шилдэг техник, технологийн тухай анхны мэдэгдэхүүнийг энэхүү номоос аваад зогсохгүй цахилгаан химийн аргаар эрчим хүч нөөцлөх арга, төхөөрөмж, нөөцлүүрийг ашиглах, туршлага зэргийг судлах боломжтой.
Танин мэдэхүйн цуврал-87 Зохиогч: Ц.Болортамир (PhD)
“Байгалийн цеолит ба түүний хэрэглээ”Байгалийн цеолитын бүтэц, шинж чанар, түүний ион солилцлын багтаамж, технологи хэрэглээний тухай ойлголт болон Монгол орны цеолитын нөөц, судлагдсан байдлын талаар уншаарай.
Танин мэдэхүйн цуврал-88:Т.Энхнаран,Т.Ганцэцэг (PhD),Ж.Оюунсүрэн
“Темперамент хэв шинжийг үлгэрээр дүрслэх нь”хувь хүний бие-сэтгэцийн олон онцлогуудын нэг нь темперамент буюу зан чанарын тухай, бие хүний онцлогийн тухай эртний үзэл санаануудыг орчин үеийн судалгаатай хослуулан бичсэн.
Тархи судлал, сэтгэл судлал, темперамент, түүний тухай үлгэр, хүүхдийн темперамент тодорхойлох арга зэргийг судлаачдын дэвшүүлсэн таамаглал, онолуудыг тайлбарласан зарим судалгааны талаар эндээс сонирхоорой.
Танин мэдэхүйн цуврал-89:Зохиогч Г.Бямбарагчаа), Ч.Мөнхтөр
“Монголчуудын цагаан сар”
Монголчуудын уламжлалт цагаан сар-ёслол нь Монгол үндэстний өнгөрсөн түүхийг эргүүлэн санах монгол үндэсний төрт ёсны түүхэн уламжлалыг хадгалсан хамгийн том үндэсний баяр болохын хувьд бичиг сурвалжид анх тэмдэглэгдсэнээс эхлээд жуулчдын тэмдэглэл, битүүлэх ёс, шинэлэх ёс, бэлэг солилцоо, хөөрөг зөрүүлэх, уламжлалт тоглоом наадгайн талаар бичжээ.
Танин мэдэхүйн цуврал-90:Зохиогч Ц.Цогбаяр (PhD)
“Атомын тухай ярилцья”
Материйг бүрдүүлэгч үндсэн нэгж болох атом болон түүний доторх цэнэгт эгэл бөөмс, түүнчлэн химийн элементүүдийг эрэмбэлэх ерөнхий зүй тогтлын тухай ойлголтыг багтааж, атомын тухай анхны ойлголт, бүтэц, квант онол, Борын дэвшүүлсэн атомын загварын талаар эндээс уншаарай.
Танин мэдэхүйн цуврал-91:Зохиогч О.Хатанболд (PhD),А.Хишигдаваа (PhD)
“Улс төрийн соёлын тухай”
Улс төр гэж юу болох, түүний соёлын үүсэл хөгжил, улс төрийн систем, төр, орчин цагийн монголчуудын улс төрийн соёлыг ойлгох ойлголт, улс төрийн нам, сонгуулийн үйл явц зэрэг цогц ойлголтын талаар үзэх боломжтой.
Танин мэдэхүйнцуврал-92:Зохиогч Б.Хулан (PhD),Б.Ганцэцэг (PhD)
“Нефть шингэн алт”
Дэлхийн эдийн засгийн өртгийг тодорхойлогч “шингэн хар алт” хэмээн нэрлэгдэх нефть гэж чухам юу болох, найрлага шинж чанар, улмаар тэдгээрийн боловсруулалтын дүнд түлш шатахуун, химийн үйлдвэрлэлийн бүтээгдэхүүнийг хэрхэн гарган авах тухай мэдээллийг шинжлэх ухааны үндэслэлтэй бичжээ. 
Танин мэдэхүйн цуврал-93:Зохиогч Г.Шийрав (PhD)
“Нүүрс хар алт”Монголчуудын нүүрс ашиглаж ирсэн түүх, нүүрсний үүсэл, хуирал, шинж чанар, яагаад хар алт хэмээн нэрлэх болсон тухай энэхүү номоос үзээрэй.
Танин мэдэхүйн цуврал-94:Зохиогч Ж.Бат-Ирээдүй (PhD)
“Үгийн өвгөн утгын таягт тулмуй”
Монгол хэлний хэлц хэллэгүүдийн утга, хэлц өгүүлбэрийн утга, хэрэглээ, ангилал, утгын тайлал зэргийг эндээс үзээрэй.
Танин мэдэхүйн цуврал-95:Зохиогч Г.Батмөнх,Б.Мөнх-Эрдэнэ
“Монгол шагайн наадгай”
Монголчуудын уламжлалт наадгай болох шагайн наадгайн үүсэл хөгжил, холбогдолтой аман наадгай, төрөл зүйлийн талаар уг номоос сонирхоорой.
Дашрамд дурдахад эдгээр цуврал ном нь гадуур номын дэлгүүрээр худалдаалагддаггүй бөгөөд ЕБС-иудийн номын сангаар тараагдан хүүхэд багачуудын гар дээр очдог юм.
1 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
2 ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү?
3 Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь
4 Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо
5 Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай
Үндсэн категори
Холбоо барих
Имэйл
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.
Сэтгэгдэл бичих
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.