Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <meta name="keywords" content="сур харваа, наадам 2021, нум сум урлаач" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" /> <meta property="og:title" content="Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/304531db47d41e9a9162ad99156ea179.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3" class="uk-text-semi uk-link-text">Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">07 сарын 12, 2021</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/news10s34&text=Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" class="" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" alt=""/> </p> <blockquote><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: justify;">Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг хадгалж, өвлүүлэн үлдээх зорилго тээн ажлаа орхисон юм.Хөдөө орон нутагт сур харвадаг хүн цөөхөн, нум сум урлах хүн ч ховор. Ихэнх аймаг сумын наадамд сур харваа зохиогддоггүй байсан үе л дээ. </p><p style="text-align: justify;">Тэр үед аав минь санаа нийлсэн нөхдийнхөө хамтаар бүх аймаг сумдаар тойрч монгол сур харваа, нум сум урлах эрдмийг зааж эхэлсэн. Монголдоо төдийгүй, Өвөр Монгол, Буриад улсуудаар явж монгол туургатнууддаа ч сур харвааг зааж сургасан гэдгээр нь андахгүй.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Удмын урлаачид байх нь ээ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Бага залуу байхдаа аавынхаа ажлыг нэг их тоож байсангүй. Одоо бодох нь ээ аав минь биднийг нум сум урлалд бага багаар дасгаж дурлуулсан бололтой шүү. (инээв)</p><p style="text-align: justify;">Миний тухайд гэвэл хүүхэд насаа хавчаахай нумаар харваж, тоглож өнгөрүүлсэн. Бургас модыг махийлгаад хэрдээ тохирсон нум хийчихдэг байлаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 650px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/41fc679c71de8c07e2fdc2ce76cbd222.png" data-size="650,320.81545064378" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/41fc679c71de8c07e2fdc2ce76cbd222.png" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Б.Баясгалангийн аав Монгол Улсын үндэсний спортын мастер, <br>Буриад улсын гавьяат Т.Батмөнх,<br> хүү Б.Билэгт <br></span></span> </span></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадмын энэ өдрүүдэд бага насны сайхан дурсамжаасаа хуваалцаач?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Намайг бага байхад аав нум урлаач багш нарынхаа гэрт олон очдог байлаа. Тэд гэрээрээ л нумаа хийдэг байсан.</p><p style="text-align: justify;">Харваачид тус бүр дөрвөн сумтай. Бэлтгэл хийхээрээ 75 метр орчим газарт сум тавьна. Сумны араас өдөржин гүйнэ.Удалгүй дараагийн хүний сум тавих ээлж болно. <span class="twittersharelink">Зуны өглөөний нарнаас, үдшийн бүрий тасартал харваачидтай бэлтгэл хийж явсан “сумны хүүхэд” л дээ би.</span> </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Наадам болгоноор л телевизээр гардаг “Цэц магнай” киног бүгд мэдэх байхаа. Тэр кинонд аав минь зөвлөхөөр ажиллаж, хэрхэн нум сум ашиглахыг жүжигчдэд сургасан дурсамж бий.Тухайн үед 9 дүгээр ангийн сурагч би аавыг дагаад л “давхичихсан”. Кино зургийн арын албатай танилцаад л жигтэйхэн сайхан байсан шүү. Гол дүрийн хоёр хүүд нум сум харвахын би заасан юм шүү дээ. (инээв)</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадамгүй жилийн мэдрэмж...?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Ер нь наадмын өдрүүдэд монголчууд бүгдээрээ л хийморь лундаа нь сэргэчихсэн явдаг даа. Энэ жил тийм дүр зургийг харахгүй гэхээр их л гунигтай хоосон мэдрэмж төрж байна.</p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадам болсон бол өдийд сурын талбайд л өнжих байсан байх тийм үү?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Тэгэлгүй яахав. Өдийд наадам болж байсан бол ингээд ярилцаад суух ч завгүй гүйж явах байлаа. Манай сур харваа наадмын нээлтээс нэг, хоёр өдрийн өмнө эхэлдэг юм шүү дээ. Бүр долоодугаар сарын эхлэнгүүт л догдолж эхэлнэ. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадмын өглөө эрт босдог уу? </span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Өглөө эрт 5 цаг болоогүй байхад л аавтайгаа хамт очино. Нөгөө битүү дүүрдэг зогсоолыг хов хоосон байхад нь очиж машинаа байрлуулчихаад л сурын талбайгаа зорино.</p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хоёр гурван хоног уухайн түрлэг сонсож, харваачдынхаа цэц мэргэнийг үзэж баясах ч мөн сайхан шүү. </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Бичлэг үзэх:</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> <span class="fr-video fr-fvc fr-dvi fr-draggable" contenteditable="false"><iframe width="1280" height="720" src="https://www.youtube.com/embed/yKt4Mwh68D0" title="YouTube video player"></iframe></span></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Урлаач хүний хувьд наадам бас нэг шалгалт байдаг болов уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Тэгэлгүй яахав. Өөрсдөө харвахын зэрэгцээ урласан нум сумыг минь авсан хүн хэр сайн харвах нь уу, нум сумын эр чадал нь таарч уу гэдгээ шалгах наадам шүү дээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум урлахын хажуугаар харвах уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Одоохондоо тийм цол зэрэгтэй биш л дээ. Гэхдээ би харваач, миний аав харваач, хүү маань хүүхдийн ангилалд өрсөлдөж, суралцаж явна. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум урлалын ажил хэр их ажиллагаатай вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Нум сумыг хүн ганцаараа хийж чадахгүй. Нарийн ажиллагаа ихтэй.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Эрчүүд нь мод, эвэр зэргийг бэлтгэж, эмэгтэйчүүд нь оёдлын ажлуудыг хийнэ, бүгд л тус тусын үүрэгтэй. Үндсэндээ багийн ажиллагаа сайтай байж л ард нь гардаг.Би чинь эхээс дөрвүүлээ. Манай ах эгч нар бүгд л аавын эрдмээс суралцаж нум сум урладаг хүмүүс.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сур харвааг хүмүүс хэр сонирхож байна вэ. Цөөхөн юм шиг санагдлаа ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Та буруу боджээ. Харин ч монголчууд сүүлийн жилүүдэд нум сумаа их сонирхож, сур харваагаар хичээллэх болсон. </p><p style="text-align: justify;">Манайд хандаж сур харваж сурах гэсэн юм, нум сум хийж суръя гэсэн хүмүүс жил ирэх бүр л нэмэгдэж байна. </p><p style="text-align: justify;">Бүр харваач, урлаач болдоггүй юм аа гэхэд хийж бэлтгэсэн нум сумыг худалдаж авч гэртээ залдаг, чухал дотно хүндээ бэлгэдэг хүмүүс ч нэмэгдсэн.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум хийхэд чухам юу ашигладаг вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Зарим хүмүүс мод махийлгаад л нум сум болчихдог юм шиг боддог. Үнэндээ хус модоор хичир,шар хамрыг, их биеийг хулс модоор, мөн том эвэр, модын сур, шөрмөс, зэрэг орно. За, тэгээд хормосог саадаг оёх шир, утас зүү, давуу гээд гээд олон зүйл ашиглаж байж нум сум бүтдэг юм даа. </p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 555px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/4796ddd396e2e58476e0892aa6d11f40.jpg" data-size="650,520" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/4796ddd396e2e58476e0892aa6d11f40.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 555px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Нум сум урлалын урлан, 2021.07.10</span></span></span></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сур харваж сурахад хэцүү юу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Монгол хүүхэд, залууст сур харваж сурна хэцүү тийм ч хэцүү зүйл биш ээ. Би ам үүнийг бардам хэлнэ.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Хотод өссөн үү, гадаадад олон жил болсон уу, хөдөө амьдарч байсан уу, охин хүүхэд үү, хүү юу гэдэг нь хамаагүй. <span class="twittersharelink">Гарт нь нум сум атгуулаад, ганц нэг арга техникийг нь хэлж өгөөд гурван сум тавиулахад сүүлийн нэг сум байндаа тун дөхнө. Зарим нь бүр онож тусна шүү дээ. </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Генийн өгөгдөл гэж байх уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Би чинь гадаад дотоодын олон хүнд харвааг зааж, сонирхуулж явлаа. Монгол хүүхдүүдийн генд, цусанд нь байдаг юм болов уу гэж боддог юм. Цаанаасаа л өөр чадвартай, өгөгдөлтэй байгаа нь ажиглагддаг юм. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хоёр гурван настай хүүхдүүд ч нум сум, эдлэлийг нь зэхээд өгвөл харваж чадна гээч.</span> Наадмаар балчир насны ангилалд хоёр гурван настай хүүхэд харваж л байдаг. Энэ чинь энгийн л үзэгдэл.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум урлаачийн гэр, ажлын орчин ямар байдаг бол, манай уншигчдад сонирхуулахгүй юу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Нум сумыг их удаан хийж дуусгадаг, зарим нум бүр жил хоёр жилийн дараа гараас гардаг.</p><blockquote><p style="text-align: justify;">Тэр хэрээрээ өрөөний хаа сайгүй л хатаахаар тавьсан нум, өдлөхөөр зэхсэн сум, сэмэлсэн шөрмөс, эвэр, сур дэлгээстэй. Ажил эхэлсэн үед багаж гарт ойр байх учиртай тул хаа сайгүй харагдана.</p></blockquote><p style="text-align: justify;">Уламжлалт аргаар нум сумаа хийдэг. Цавуугаа хүртэл монгол аргаар гарган авч хэрэглэнэ. Үхрийн шийрийг 72 цаг тасралтгүй буцалгаж, гаргаж авдаг цаавууны үнэр тийм ч тааламжтай биш. Гаднаас орж ирсэн хүмүүс “пүү, паа” гээд ам хамраа дардаг юм. /инээв/ Бид аль хэдийн дасчихсан, жинхэнэ ажил өрнөж байдаг л даа. Товчхондоо бидний ажлын орчин иймэрхүү. <span class="twittersharelink">Хөндлөнгийн хүн харвал хөл толгой нь олдохгүй, замбараагүй л харагдах байх. Бидэндээ бол хамгийн тухтай байгаа нь тэр. </span></p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 550px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/d52ac59f543cf15e288860a62fa992c6.jpg" data-size="650,433.41071428571" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/d52ac59f543cf15e288860a62fa992c6.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 550px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Нум сум урлалын урлан, 2021.07.10<br></span></span> </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ааваасаа сурч нум сум урлаж байгаа хүний хувьд соёлын өв, уламжлалын талаар ямар бодолтой байдаг вэ ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(0, 0, 0);">-Монголчууд бидэнд бусдаас ялгарах түүх соёлын үнэт өв олон бий. Тэдний нэг нь эрийн гурван наадам мөнөөс мөн. Бид өвөг дээдсээсээ энэ их соёлыг өвлөж авсан азтай хүмүүс. Үр хойчдоо зааж сургаж байж тэд минь дараа дараагийн үедээ үлдээж байж монголчууд, Монгол Улс оршин тогтнох юм. </span></p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Өв соёлоо авч үлдэх гэхээр зөвхөн бидэнд ирсэн эд өлгийн зүйл, олдворуудыг хадгалах биш шүү дээ. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(0, 0, 0);">Аавын минь 1970-аад онд ашиглаж байсан нум сум өдгөө 60 жилийн түүхийг агуулсан нум хадгалагдаж байна. Үүнтэй ижил<span class="twittersharelink"> миний өнөөдөр хийсэн нум зуун жил, магадгүй 500 жилийн дараа үр хойчид минь үнэт өв болж очно гэдгийг бодож ажилладаг даа.</span> Ингээд үзвэл хүн бүр соёлын өвийг хүлээн авагч, тээн өвлүүлэгч болж байгаа юм. </span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/сур харваа" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">сур харваа</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/наадам 2021" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">наадам 2021</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/нум сум урлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">нум сум урлаач</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/news10s34&text=Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/news10s34" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/news10s34"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (1) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776816447.8351"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="49c903c0-8844-4388-8bbc-34824f69bbf6"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [64.119.27.41] ・ 2023.03.23</span> <a onclick="addReply('49c903c0-8844-4388-8bbc-34824f69bbf6')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>good</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '39731'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bukh-surwaachdaas-doping-ilreegui"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2356781e8ab2f5493cc4b8c08a91346e_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2356781e8ab2f5493cc4b8c08a91346e.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bukh-surwaachdaas-doping-ilreegui"> Бөх,сур харваачдаас допинг илрээгүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・ 08 сарын 26, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/dtsetseg-naadam-gedeg-zuwkhun-erchuudiinkh-bish-er-zorig-erch-khuchee-sorikh-uraldaan-yum-shuu-dee"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/810b73cc11e8155dd12a7a3e9baa85c5.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/810b73cc11e8155dd12a7a3e9baa85c5.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/dtsetseg-naadam-gedeg-zuwkhun-erchuudiinkh-bish-er-zorig-erch-khuchee-sorikh-uraldaan-yum-shuu-dee"> Д.Цэцэг: Наадам гэдэг зөвхөн эрчүүдийнх биш эр зориг, эрч хүчээ сорих уралдаан юм шүү дээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 07 сарын 10, 2022 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nunn"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <meta name="keywords" content="сур харваа, наадам 2021, нум сум урлаач" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" /> <meta property="og:title" content="Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/304531db47d41e9a9162ad99156ea179.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3" class="uk-text-semi uk-link-text">Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">07 сарын 12, 2021</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/news10s34&text=Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" class="" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" alt=""/> </p> <blockquote><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: justify;">Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг хадгалж, өвлүүлэн үлдээх зорилго тээн ажлаа орхисон юм.Хөдөө орон нутагт сур харвадаг хүн цөөхөн, нум сум урлах хүн ч ховор. Ихэнх аймаг сумын наадамд сур харваа зохиогддоггүй байсан үе л дээ. </p><p style="text-align: justify;">Тэр үед аав минь санаа нийлсэн нөхдийнхөө хамтаар бүх аймаг сумдаар тойрч монгол сур харваа, нум сум урлах эрдмийг зааж эхэлсэн. Монголдоо төдийгүй, Өвөр Монгол, Буриад улсуудаар явж монгол туургатнууддаа ч сур харвааг зааж сургасан гэдгээр нь андахгүй.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Удмын урлаачид байх нь ээ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Бага залуу байхдаа аавынхаа ажлыг нэг их тоож байсангүй. Одоо бодох нь ээ аав минь биднийг нум сум урлалд бага багаар дасгаж дурлуулсан бололтой шүү. (инээв)</p><p style="text-align: justify;">Миний тухайд гэвэл хүүхэд насаа хавчаахай нумаар харваж, тоглож өнгөрүүлсэн. Бургас модыг махийлгаад хэрдээ тохирсон нум хийчихдэг байлаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 650px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/41fc679c71de8c07e2fdc2ce76cbd222.png" data-size="650,320.81545064378" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/41fc679c71de8c07e2fdc2ce76cbd222.png" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Б.Баясгалангийн аав Монгол Улсын үндэсний спортын мастер, <br>Буриад улсын гавьяат Т.Батмөнх,<br> хүү Б.Билэгт <br></span></span> </span></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадмын энэ өдрүүдэд бага насны сайхан дурсамжаасаа хуваалцаач?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Намайг бага байхад аав нум урлаач багш нарынхаа гэрт олон очдог байлаа. Тэд гэрээрээ л нумаа хийдэг байсан.</p><p style="text-align: justify;">Харваачид тус бүр дөрвөн сумтай. Бэлтгэл хийхээрээ 75 метр орчим газарт сум тавьна. Сумны араас өдөржин гүйнэ.Удалгүй дараагийн хүний сум тавих ээлж болно. <span class="twittersharelink">Зуны өглөөний нарнаас, үдшийн бүрий тасартал харваачидтай бэлтгэл хийж явсан “сумны хүүхэд” л дээ би.</span> </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Наадам болгоноор л телевизээр гардаг “Цэц магнай” киног бүгд мэдэх байхаа. Тэр кинонд аав минь зөвлөхөөр ажиллаж, хэрхэн нум сум ашиглахыг жүжигчдэд сургасан дурсамж бий.Тухайн үед 9 дүгээр ангийн сурагч би аавыг дагаад л “давхичихсан”. Кино зургийн арын албатай танилцаад л жигтэйхэн сайхан байсан шүү. Гол дүрийн хоёр хүүд нум сум харвахын би заасан юм шүү дээ. (инээв)</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадамгүй жилийн мэдрэмж...?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Ер нь наадмын өдрүүдэд монголчууд бүгдээрээ л хийморь лундаа нь сэргэчихсэн явдаг даа. Энэ жил тийм дүр зургийг харахгүй гэхээр их л гунигтай хоосон мэдрэмж төрж байна.</p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадам болсон бол өдийд сурын талбайд л өнжих байсан байх тийм үү?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Тэгэлгүй яахав. Өдийд наадам болж байсан бол ингээд ярилцаад суух ч завгүй гүйж явах байлаа. Манай сур харваа наадмын нээлтээс нэг, хоёр өдрийн өмнө эхэлдэг юм шүү дээ. Бүр долоодугаар сарын эхлэнгүүт л догдолж эхэлнэ. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадмын өглөө эрт босдог уу? </span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Өглөө эрт 5 цаг болоогүй байхад л аавтайгаа хамт очино. Нөгөө битүү дүүрдэг зогсоолыг хов хоосон байхад нь очиж машинаа байрлуулчихаад л сурын талбайгаа зорино.</p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хоёр гурван хоног уухайн түрлэг сонсож, харваачдынхаа цэц мэргэнийг үзэж баясах ч мөн сайхан шүү. </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Бичлэг үзэх:</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> <span class="fr-video fr-fvc fr-dvi fr-draggable" contenteditable="false"><iframe width="1280" height="720" src="https://www.youtube.com/embed/yKt4Mwh68D0" title="YouTube video player"></iframe></span></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Урлаач хүний хувьд наадам бас нэг шалгалт байдаг болов уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Тэгэлгүй яахав. Өөрсдөө харвахын зэрэгцээ урласан нум сумыг минь авсан хүн хэр сайн харвах нь уу, нум сумын эр чадал нь таарч уу гэдгээ шалгах наадам шүү дээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум урлахын хажуугаар харвах уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Одоохондоо тийм цол зэрэгтэй биш л дээ. Гэхдээ би харваач, миний аав харваач, хүү маань хүүхдийн ангилалд өрсөлдөж, суралцаж явна. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум урлалын ажил хэр их ажиллагаатай вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Нум сумыг хүн ганцаараа хийж чадахгүй. Нарийн ажиллагаа ихтэй.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Эрчүүд нь мод, эвэр зэргийг бэлтгэж, эмэгтэйчүүд нь оёдлын ажлуудыг хийнэ, бүгд л тус тусын үүрэгтэй. Үндсэндээ багийн ажиллагаа сайтай байж л ард нь гардаг.Би чинь эхээс дөрвүүлээ. Манай ах эгч нар бүгд л аавын эрдмээс суралцаж нум сум урладаг хүмүүс.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сур харвааг хүмүүс хэр сонирхож байна вэ. Цөөхөн юм шиг санагдлаа ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Та буруу боджээ. Харин ч монголчууд сүүлийн жилүүдэд нум сумаа их сонирхож, сур харваагаар хичээллэх болсон. </p><p style="text-align: justify;">Манайд хандаж сур харваж сурах гэсэн юм, нум сум хийж суръя гэсэн хүмүүс жил ирэх бүр л нэмэгдэж байна. </p><p style="text-align: justify;">Бүр харваач, урлаач болдоггүй юм аа гэхэд хийж бэлтгэсэн нум сумыг худалдаж авч гэртээ залдаг, чухал дотно хүндээ бэлгэдэг хүмүүс ч нэмэгдсэн.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум хийхэд чухам юу ашигладаг вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Зарим хүмүүс мод махийлгаад л нум сум болчихдог юм шиг боддог. Үнэндээ хус модоор хичир,шар хамрыг, их биеийг хулс модоор, мөн том эвэр, модын сур, шөрмөс, зэрэг орно. За, тэгээд хормосог саадаг оёх шир, утас зүү, давуу гээд гээд олон зүйл ашиглаж байж нум сум бүтдэг юм даа. </p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 555px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/4796ddd396e2e58476e0892aa6d11f40.jpg" data-size="650,520" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/4796ddd396e2e58476e0892aa6d11f40.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 555px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Нум сум урлалын урлан, 2021.07.10</span></span></span></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сур харваж сурахад хэцүү юу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Монгол хүүхэд, залууст сур харваж сурна хэцүү тийм ч хэцүү зүйл биш ээ. Би ам үүнийг бардам хэлнэ.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Хотод өссөн үү, гадаадад олон жил болсон уу, хөдөө амьдарч байсан уу, охин хүүхэд үү, хүү юу гэдэг нь хамаагүй. <span class="twittersharelink">Гарт нь нум сум атгуулаад, ганц нэг арга техникийг нь хэлж өгөөд гурван сум тавиулахад сүүлийн нэг сум байндаа тун дөхнө. Зарим нь бүр онож тусна шүү дээ. </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Генийн өгөгдөл гэж байх уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Би чинь гадаад дотоодын олон хүнд харвааг зааж, сонирхуулж явлаа. Монгол хүүхдүүдийн генд, цусанд нь байдаг юм болов уу гэж боддог юм. Цаанаасаа л өөр чадвартай, өгөгдөлтэй байгаа нь ажиглагддаг юм. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хоёр гурван настай хүүхдүүд ч нум сум, эдлэлийг нь зэхээд өгвөл харваж чадна гээч.</span> Наадмаар балчир насны ангилалд хоёр гурван настай хүүхэд харваж л байдаг. Энэ чинь энгийн л үзэгдэл.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум урлаачийн гэр, ажлын орчин ямар байдаг бол, манай уншигчдад сонирхуулахгүй юу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Нум сумыг их удаан хийж дуусгадаг, зарим нум бүр жил хоёр жилийн дараа гараас гардаг.</p><blockquote><p style="text-align: justify;">Тэр хэрээрээ өрөөний хаа сайгүй л хатаахаар тавьсан нум, өдлөхөөр зэхсэн сум, сэмэлсэн шөрмөс, эвэр, сур дэлгээстэй. Ажил эхэлсэн үед багаж гарт ойр байх учиртай тул хаа сайгүй харагдана.</p></blockquote><p style="text-align: justify;">Уламжлалт аргаар нум сумаа хийдэг. Цавуугаа хүртэл монгол аргаар гарган авч хэрэглэнэ. Үхрийн шийрийг 72 цаг тасралтгүй буцалгаж, гаргаж авдаг цаавууны үнэр тийм ч тааламжтай биш. Гаднаас орж ирсэн хүмүүс “пүү, паа” гээд ам хамраа дардаг юм. /инээв/ Бид аль хэдийн дасчихсан, жинхэнэ ажил өрнөж байдаг л даа. Товчхондоо бидний ажлын орчин иймэрхүү. <span class="twittersharelink">Хөндлөнгийн хүн харвал хөл толгой нь олдохгүй, замбараагүй л харагдах байх. Бидэндээ бол хамгийн тухтай байгаа нь тэр. </span></p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 550px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/d52ac59f543cf15e288860a62fa992c6.jpg" data-size="650,433.41071428571" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/d52ac59f543cf15e288860a62fa992c6.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 550px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Нум сум урлалын урлан, 2021.07.10<br></span></span> </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ааваасаа сурч нум сум урлаж байгаа хүний хувьд соёлын өв, уламжлалын талаар ямар бодолтой байдаг вэ ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(0, 0, 0);">-Монголчууд бидэнд бусдаас ялгарах түүх соёлын үнэт өв олон бий. Тэдний нэг нь эрийн гурван наадам мөнөөс мөн. Бид өвөг дээдсээсээ энэ их соёлыг өвлөж авсан азтай хүмүүс. Үр хойчдоо зааж сургаж байж тэд минь дараа дараагийн үедээ үлдээж байж монголчууд, Монгол Улс оршин тогтнох юм. </span></p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Өв соёлоо авч үлдэх гэхээр зөвхөн бидэнд ирсэн эд өлгийн зүйл, олдворуудыг хадгалах биш шүү дээ. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(0, 0, 0);">Аавын минь 1970-аад онд ашиглаж байсан нум сум өдгөө 60 жилийн түүхийг агуулсан нум хадгалагдаж байна. Үүнтэй ижил<span class="twittersharelink"> миний өнөөдөр хийсэн нум зуун жил, магадгүй 500 жилийн дараа үр хойчид минь үнэт өв болж очно гэдгийг бодож ажилладаг даа.</span> Ингээд үзвэл хүн бүр соёлын өвийг хүлээн авагч, тээн өвлүүлэгч болж байгаа юм. </span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/сур харваа" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">сур харваа</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/наадам 2021" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">наадам 2021</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/нум сум урлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">нум сум урлаач</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/news10s34&text=Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/news10s34" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/news10s34"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (1) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776816447.8351"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="49c903c0-8844-4388-8bbc-34824f69bbf6"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [64.119.27.41] ・ 2023.03.23</span> <a onclick="addReply('49c903c0-8844-4388-8bbc-34824f69bbf6')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>good</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '39731'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bukh-surwaachdaas-doping-ilreegui"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2356781e8ab2f5493cc4b8c08a91346e_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2356781e8ab2f5493cc4b8c08a91346e.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bukh-surwaachdaas-doping-ilreegui"> Бөх,сур харваачдаас допинг илрээгүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・ 08 сарын 26, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/dtsetseg-naadam-gedeg-zuwkhun-erchuudiinkh-bish-er-zorig-erch-khuchee-sorikh-uraldaan-yum-shuu-dee"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/810b73cc11e8155dd12a7a3e9baa85c5.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/810b73cc11e8155dd12a7a3e9baa85c5.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/dtsetseg-naadam-gedeg-zuwkhun-erchuudiinkh-bish-er-zorig-erch-khuchee-sorikh-uraldaan-yum-shuu-dee"> Д.Цэцэг: Наадам гэдэг зөвхөн эрчүүдийнх биш эр зориг, эрч хүчээ сорих уралдаан юм шүү дээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 07 сарын 10, 2022 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nunn"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <meta name="keywords" content="сур харваа, наадам 2021, нум сум урлаач" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" /> <meta property="og:title" content="Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. -Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/304531db47d41e9a9162ad99156ea179.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3" class="uk-text-semi uk-link-text">Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">07 сарын 12, 2021</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/news10s34&text=Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" class="" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/1c642401ef2aa948db52532b2cbe32f2.png" alt=""/> </p> <blockquote><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: justify;">Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг хадгалж, өвлүүлэн үлдээх зорилго тээн ажлаа орхисон юм.Хөдөө орон нутагт сур харвадаг хүн цөөхөн, нум сум урлах хүн ч ховор. Ихэнх аймаг сумын наадамд сур харваа зохиогддоггүй байсан үе л дээ. </p><p style="text-align: justify;">Тэр үед аав минь санаа нийлсэн нөхдийнхөө хамтаар бүх аймаг сумдаар тойрч монгол сур харваа, нум сум урлах эрдмийг зааж эхэлсэн. Монголдоо төдийгүй, Өвөр Монгол, Буриад улсуудаар явж монгол туургатнууддаа ч сур харвааг зааж сургасан гэдгээр нь андахгүй.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Удмын урлаачид байх нь ээ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Бага залуу байхдаа аавынхаа ажлыг нэг их тоож байсангүй. Одоо бодох нь ээ аав минь биднийг нум сум урлалд бага багаар дасгаж дурлуулсан бололтой шүү. (инээв)</p><p style="text-align: justify;">Миний тухайд гэвэл хүүхэд насаа хавчаахай нумаар харваж, тоглож өнгөрүүлсэн. Бургас модыг махийлгаад хэрдээ тохирсон нум хийчихдэг байлаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 650px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/41fc679c71de8c07e2fdc2ce76cbd222.png" data-size="650,320.81545064378" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/41fc679c71de8c07e2fdc2ce76cbd222.png" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Б.Баясгалангийн аав Монгол Улсын үндэсний спортын мастер, <br>Буриад улсын гавьяат Т.Батмөнх,<br> хүү Б.Билэгт <br></span></span> </span></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадмын энэ өдрүүдэд бага насны сайхан дурсамжаасаа хуваалцаач?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Намайг бага байхад аав нум урлаач багш нарынхаа гэрт олон очдог байлаа. Тэд гэрээрээ л нумаа хийдэг байсан.</p><p style="text-align: justify;">Харваачид тус бүр дөрвөн сумтай. Бэлтгэл хийхээрээ 75 метр орчим газарт сум тавьна. Сумны араас өдөржин гүйнэ.Удалгүй дараагийн хүний сум тавих ээлж болно. <span class="twittersharelink">Зуны өглөөний нарнаас, үдшийн бүрий тасартал харваачидтай бэлтгэл хийж явсан “сумны хүүхэд” л дээ би.</span> </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Наадам болгоноор л телевизээр гардаг “Цэц магнай” киног бүгд мэдэх байхаа. Тэр кинонд аав минь зөвлөхөөр ажиллаж, хэрхэн нум сум ашиглахыг жүжигчдэд сургасан дурсамж бий.Тухайн үед 9 дүгээр ангийн сурагч би аавыг дагаад л “давхичихсан”. Кино зургийн арын албатай танилцаад л жигтэйхэн сайхан байсан шүү. Гол дүрийн хоёр хүүд нум сум харвахын би заасан юм шүү дээ. (инээв)</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадамгүй жилийн мэдрэмж...?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Ер нь наадмын өдрүүдэд монголчууд бүгдээрээ л хийморь лундаа нь сэргэчихсэн явдаг даа. Энэ жил тийм дүр зургийг харахгүй гэхээр их л гунигтай хоосон мэдрэмж төрж байна.</p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадам болсон бол өдийд сурын талбайд л өнжих байсан байх тийм үү?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Тэгэлгүй яахав. Өдийд наадам болж байсан бол ингээд ярилцаад суух ч завгүй гүйж явах байлаа. Манай сур харваа наадмын нээлтээс нэг, хоёр өдрийн өмнө эхэлдэг юм шүү дээ. Бүр долоодугаар сарын эхлэнгүүт л догдолж эхэлнэ. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Наадмын өглөө эрт босдог уу? </span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Өглөө эрт 5 цаг болоогүй байхад л аавтайгаа хамт очино. Нөгөө битүү дүүрдэг зогсоолыг хов хоосон байхад нь очиж машинаа байрлуулчихаад л сурын талбайгаа зорино.</p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хоёр гурван хоног уухайн түрлэг сонсож, харваачдынхаа цэц мэргэнийг үзэж баясах ч мөн сайхан шүү. </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Бичлэг үзэх:</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> <span class="fr-video fr-fvc fr-dvi fr-draggable" contenteditable="false"><iframe width="1280" height="720" src="https://www.youtube.com/embed/yKt4Mwh68D0" title="YouTube video player"></iframe></span></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Урлаач хүний хувьд наадам бас нэг шалгалт байдаг болов уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Тэгэлгүй яахав. Өөрсдөө харвахын зэрэгцээ урласан нум сумыг минь авсан хүн хэр сайн харвах нь уу, нум сумын эр чадал нь таарч уу гэдгээ шалгах наадам шүү дээ.</p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум урлахын хажуугаар харвах уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Одоохондоо тийм цол зэрэгтэй биш л дээ. Гэхдээ би харваач, миний аав харваач, хүү маань хүүхдийн ангилалд өрсөлдөж, суралцаж явна. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум урлалын ажил хэр их ажиллагаатай вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Нум сумыг хүн ганцаараа хийж чадахгүй. Нарийн ажиллагаа ихтэй.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Эрчүүд нь мод, эвэр зэргийг бэлтгэж, эмэгтэйчүүд нь оёдлын ажлуудыг хийнэ, бүгд л тус тусын үүрэгтэй. Үндсэндээ багийн ажиллагаа сайтай байж л ард нь гардаг.Би чинь эхээс дөрвүүлээ. Манай ах эгч нар бүгд л аавын эрдмээс суралцаж нум сум урладаг хүмүүс.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сур харвааг хүмүүс хэр сонирхож байна вэ. Цөөхөн юм шиг санагдлаа ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Та буруу боджээ. Харин ч монголчууд сүүлийн жилүүдэд нум сумаа их сонирхож, сур харваагаар хичээллэх болсон. </p><p style="text-align: justify;">Манайд хандаж сур харваж сурах гэсэн юм, нум сум хийж суръя гэсэн хүмүүс жил ирэх бүр л нэмэгдэж байна. </p><p style="text-align: justify;">Бүр харваач, урлаач болдоггүй юм аа гэхэд хийж бэлтгэсэн нум сумыг худалдаж авч гэртээ залдаг, чухал дотно хүндээ бэлгэдэг хүмүүс ч нэмэгдсэн.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум сум хийхэд чухам юу ашигладаг вэ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Зарим хүмүүс мод махийлгаад л нум сум болчихдог юм шиг боддог. Үнэндээ хус модоор хичир,шар хамрыг, их биеийг хулс модоор, мөн том эвэр, модын сур, шөрмөс, зэрэг орно. За, тэгээд хормосог саадаг оёх шир, утас зүү, давуу гээд гээд олон зүйл ашиглаж байж нум сум бүтдэг юм даа. </p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 555px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/4796ddd396e2e58476e0892aa6d11f40.jpg" data-size="650,520" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/4796ddd396e2e58476e0892aa6d11f40.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 555px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Нум сум урлалын урлан, 2021.07.10</span></span></span></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сур харваж сурахад хэцүү юу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Монгол хүүхэд, залууст сур харваж сурна хэцүү тийм ч хэцүү зүйл биш ээ. Би ам үүнийг бардам хэлнэ.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Хотод өссөн үү, гадаадад олон жил болсон уу, хөдөө амьдарч байсан уу, охин хүүхэд үү, хүү юу гэдэг нь хамаагүй. <span class="twittersharelink">Гарт нь нум сум атгуулаад, ганц нэг арга техникийг нь хэлж өгөөд гурван сум тавиулахад сүүлийн нэг сум байндаа тун дөхнө. Зарим нь бүр онож тусна шүү дээ. </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Генийн өгөгдөл гэж байх уу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Би чинь гадаад дотоодын олон хүнд харвааг зааж, сонирхуулж явлаа. Монгол хүүхдүүдийн генд, цусанд нь байдаг юм болов уу гэж боддог юм. Цаанаасаа л өөр чадвартай, өгөгдөлтэй байгаа нь ажиглагддаг юм. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хоёр гурван настай хүүхдүүд ч нум сум, эдлэлийг нь зэхээд өгвөл харваж чадна гээч.</span> Наадмаар балчир насны ангилалд хоёр гурван настай хүүхэд харваж л байдаг. Энэ чинь энгийн л үзэгдэл.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Нум урлаачийн гэр, ажлын орчин ямар байдаг бол, манай уншигчдад сонирхуулахгүй юу?</span></strong></p><p style="text-align: justify;">-Нум сумыг их удаан хийж дуусгадаг, зарим нум бүр жил хоёр жилийн дараа гараас гардаг.</p><blockquote><p style="text-align: justify;">Тэр хэрээрээ өрөөний хаа сайгүй л хатаахаар тавьсан нум, өдлөхөөр зэхсэн сум, сэмэлсэн шөрмөс, эвэр, сур дэлгээстэй. Ажил эхэлсэн үед багаж гарт ойр байх учиртай тул хаа сайгүй харагдана.</p></blockquote><p style="text-align: justify;">Уламжлалт аргаар нум сумаа хийдэг. Цавуугаа хүртэл монгол аргаар гарган авч хэрэглэнэ. Үхрийн шийрийг 72 цаг тасралтгүй буцалгаж, гаргаж авдаг цаавууны үнэр тийм ч тааламжтай биш. Гаднаас орж ирсэн хүмүүс “пүү, паа” гээд ам хамраа дардаг юм. /инээв/ Бид аль хэдийн дасчихсан, жинхэнэ ажил өрнөж байдаг л даа. Товчхондоо бидний ажлын орчин иймэрхүү. <span class="twittersharelink">Хөндлөнгийн хүн харвал хөл толгой нь олдохгүй, замбараагүй л харагдах байх. Бидэндээ бол хамгийн тухтай байгаа нь тэр. </span></p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 550px;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/d52ac59f543cf15e288860a62fa992c6.jpg" data-size="650,433.41071428571" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/d52ac59f543cf15e288860a62fa992c6.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 550px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Нум сум урлалын урлан, 2021.07.10<br></span></span> </span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Ааваасаа сурч нум сум урлаж байгаа хүний хувьд соёлын өв, уламжлалын талаар ямар бодолтой байдаг вэ ?</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(0, 0, 0);">-Монголчууд бидэнд бусдаас ялгарах түүх соёлын үнэт өв олон бий. Тэдний нэг нь эрийн гурван наадам мөнөөс мөн. Бид өвөг дээдсээсээ энэ их соёлыг өвлөж авсан азтай хүмүүс. Үр хойчдоо зааж сургаж байж тэд минь дараа дараагийн үедээ үлдээж байж монголчууд, Монгол Улс оршин тогтнох юм. </span></p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Өв соёлоо авч үлдэх гэхээр зөвхөн бидэнд ирсэн эд өлгийн зүйл, олдворуудыг хадгалах биш шүү дээ. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(0, 0, 0);">Аавын минь 1970-аад онд ашиглаж байсан нум сум өдгөө 60 жилийн түүхийг агуулсан нум хадгалагдаж байна. Үүнтэй ижил<span class="twittersharelink"> миний өнөөдөр хийсэн нум зуун жил, магадгүй 500 жилийн дараа үр хойчид минь үнэт өв болж очно гэдгийг бодож ажилладаг даа.</span> Ингээд үзвэл хүн бүр соёлын өвийг хүлээн авагч, тээн өвлүүлэгч болж байгаа юм. </span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/сур харваа" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">сур харваа</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/наадам 2021" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">наадам 2021</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/нум сум урлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">нум сум урлаач</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/news10s34&text=Б.Баясгалан: Монгол залуусын цусанд нум сум харвах чадвар бий')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/news10s34')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/news10s34" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/news10s34"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (1) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776816447.8351"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="49c903c0-8844-4388-8bbc-34824f69bbf6"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [64.119.27.41] ・ 2023.03.23</span> <a onclick="addReply('49c903c0-8844-4388-8bbc-34824f69bbf6')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>good</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '39731'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bukh-surwaachdaas-doping-ilreegui"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2356781e8ab2f5493cc4b8c08a91346e_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2356781e8ab2f5493cc4b8c08a91346e.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bukh-surwaachdaas-doping-ilreegui"> Бөх,сур харваачдаас допинг илрээгүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・ 08 сарын 26, 2017 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/dtsetseg-naadam-gedeg-zuwkhun-erchuudiinkh-bish-er-zorig-erch-khuchee-sorikh-uraldaan-yum-shuu-dee"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/810b73cc11e8155dd12a7a3e9baa85c5.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/810b73cc11e8155dd12a7a3e9baa85c5.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/dtsetseg-naadam-gedeg-zuwkhun-erchuudiinkh-bish-er-zorig-erch-khuchee-sorikh-uraldaan-yum-shuu-dee"> Д.Цэцэг: Наадам гэдэг зөвхөн эрчүүдийнх биш эр зориг, эрч хүчээ сорих уралдаан юм шүү дээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 07 сарын 10, 2022 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nunn"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.YzZlZWNmZGEzYjA4YTcyMzlmYjc4MmZjOGZmYmQwODIxMzU5NjFkNjZkY2Y2NmU0MmMyMGU4OGIzMjY1ZGMwZhLlA5S3tFPmsBeTEEzc/e3e7BKcWNHE5hrv/sLilTwX', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1779408447', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.ODEwOGQzNmUxZTY1OWU1ZjI1ODJjN2I2NjI4ZGYzZDYwOGMwZGI4Y2FmNWFjYTFjYjk5ZTJiYzBhYTEwMWFiOKSYdCtfmH8sAVNyvMadBB1XxwVVGDug1GJpLjygXQcQXJR0yzwPAyMl8eS8HYlruh0E3Pto/X3qm2ZDEU29Fh8=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1779408447', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = 'ea8ac2a1ee53ef4f3def814e496d96d7fed0e4b4b458e7595060dd53468b26ed7b26d6e47c40703471f0e53e6a54bef544ce37beb493601f6193b2430c226c87' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.YzZlZWNmZGEzYjA4YTcyMzlmYjc4MmZjOGZmYmQwODIxMzU5NjFkNjZkY2Y2NmU0MmMyMGU4OGIzMjY1ZGMwZhLlA5S3tFPmsBeTEEzc/e3e7BKcWNHE5hrv/sLilTwX' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1779408447' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.ODEwOGQzNmUxZTY1OWU1ZjI1ODJjN2I2NjI4ZGYzZDYwOGMwZGI4Y2FmNWFjYTFjYjk5ZTJiYzBhYTEwMWFiOKSYdCtfmH8sAVNyvMadBB1XxwVVGDug1GJpLjygXQcQXJR0yzwPAyMl8eS8HYlruh0E3Pto/X3qm2ZDEU29Fh8=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1779408447' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг
07 сарын 12, 2021
Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдийг тохиолдуулан нум сум урлаач Б.Баясгалантай ярилцлаа.
-Та хэзээнээс нум сум урлалыг сонирхож эхэлсэн вэ?
-Аав минь нум сум урлаач, харваач хүн. Багш мэргэжилтэй боловч 1980- аад оны сүүлээс уламжлалт сур харвааг хадгалж, өвлүүлэн үлдээх зорилго тээн ажлаа орхисон юм.Хөдөө орон нутагт сур харвадаг хүн цөөхөн, нум сум урлах хүн ч ховор. Ихэнх аймаг сумын наадамд сур харваа зохиогддоггүй байсан үе л дээ.
Тэр үед аав минь санаа нийлсэн нөхдийнхөө хамтаар бүх аймаг сумдаар тойрч монгол сур харваа, нум сум урлах эрдмийг зааж эхэлсэн. Монголдоо төдийгүй, Өвөр Монгол, Буриад улсуудаар явж монгол туургатнууддаа ч сур харвааг зааж сургасан гэдгээр нь андахгүй.
-Удмын урлаачид байх нь ээ?
-Бага залуу байхдаа аавынхаа ажлыг нэг их тоож байсангүй. Одоо бодох нь ээ аав минь биднийг нум сум урлалд бага багаар дасгаж дурлуулсан бололтой шүү. (инээв)
Миний тухайд гэвэл хүүхэд насаа хавчаахай нумаар харваж, тоглож өнгөрүүлсэн. Бургас модыг махийлгаад хэрдээ тохирсон нум хийчихдэг байлаа.
Б.Баясгалангийн аав Монгол Улсын үндэсний спортын мастер,
Буриад улсын гавьяат Т.Батмөнх,
хүү Б.Билэгт
-Наадмын энэ өдрүүдэд бага насны сайхан дурсамжаасаа хуваалцаач?
-Намайг бага байхад аав нум урлаач багш нарынхаа гэрт олон очдог байлаа. Тэд гэрээрээ л нумаа хийдэг байсан.
Харваачид тус бүр дөрвөн сумтай. Бэлтгэл хийхээрээ 75 метр орчим газарт сум тавьна. Сумны араас өдөржин гүйнэ.Удалгүй дараагийн хүний сум тавих ээлж болно. Зуны өглөөний нарнаас, үдшийн бүрий тасартал харваачидтай бэлтгэл хийж явсан “сумны хүүхэд” л дээ би.
Наадам болгоноор л телевизээр гардаг “Цэц магнай” киног бүгд мэдэх байхаа. Тэр кинонд аав минь зөвлөхөөр ажиллаж, хэрхэн нум сум ашиглахыг жүжигчдэд сургасан дурсамж бий.Тухайн үед 9 дүгээр ангийн сурагч би аавыг дагаад л “давхичихсан”. Кино зургийн арын албатай танилцаад л жигтэйхэн сайхан байсан шүү. Гол дүрийн хоёр хүүд нум сум харвахын би заасан юм шүү дээ. (инээв)
-Наадамгүй жилийн мэдрэмж...?
-Ер нь наадмын өдрүүдэд монголчууд бүгдээрээ л хийморь лундаа нь сэргэчихсэн явдаг даа. Энэ жил тийм дүр зургийг харахгүй гэхээр их л гунигтай хоосон мэдрэмж төрж байна.
-Наадам болсон бол өдийд сурын талбайд л өнжих байсан байх тийм үү?
-Тэгэлгүй яахав. Өдийд наадам болж байсан бол ингээд ярилцаад суух ч завгүй гүйж явах байлаа. Манай сур харваа наадмын нээлтээс нэг, хоёр өдрийн өмнө эхэлдэг юм шүү дээ. Бүр долоодугаар сарын эхлэнгүүт л догдолж эхэлнэ.
-Наадмын өглөө эрт босдог уу?
-Өглөө эрт 5 цаг болоогүй байхад л аавтайгаа хамт очино. Нөгөө битүү дүүрдэг зогсоолыг хов хоосон байхад нь очиж машинаа байрлуулчихаад л сурын талбайгаа зорино.
Хоёр гурван хоног уухайн түрлэг сонсож, харваачдынхаа цэц мэргэнийг үзэж баясах ч мөн сайхан шүү.
Бичлэг үзэх:
-Урлаач хүний хувьд наадам бас нэг шалгалт байдаг болов уу?
-Тэгэлгүй яахав. Өөрсдөө харвахын зэрэгцээ урласан нум сумыг минь авсан хүн хэр сайн харвах нь уу, нум сумын эр чадал нь таарч уу гэдгээ шалгах наадам шүү дээ.
-Нум сум урлахын хажуугаар харвах уу?
-Одоохондоо тийм цол зэрэгтэй биш л дээ. Гэхдээ би харваач, миний аав харваач, хүү маань хүүхдийн ангилалд өрсөлдөж, суралцаж явна.
-Нум сум урлалын ажил хэр их ажиллагаатай вэ?
-Нум сумыг хүн ганцаараа хийж чадахгүй. Нарийн ажиллагаа ихтэй.
Эрчүүд нь мод, эвэр зэргийг бэлтгэж, эмэгтэйчүүд нь оёдлын ажлуудыг хийнэ, бүгд л тус тусын үүрэгтэй. Үндсэндээ багийн ажиллагаа сайтай байж л ард нь гардаг.Би чинь эхээс дөрвүүлээ. Манай ах эгч нар бүгд л аавын эрдмээс суралцаж нум сум урладаг хүмүүс.
-Сур харвааг хүмүүс хэр сонирхож байна вэ. Цөөхөн юм шиг санагдлаа ?
-Та буруу боджээ. Харин ч монголчууд сүүлийн жилүүдэд нум сумаа их сонирхож, сур харваагаар хичээллэх болсон.
Манайд хандаж сур харваж сурах гэсэн юм, нум сум хийж суръя гэсэн хүмүүс жил ирэх бүр л нэмэгдэж байна.
Бүр харваач, урлаач болдоггүй юм аа гэхэд хийж бэлтгэсэн нум сумыг худалдаж авч гэртээ залдаг, чухал дотно хүндээ бэлгэдэг хүмүүс ч нэмэгдсэн.
-Нум сум хийхэд чухам юу ашигладаг вэ?
-Зарим хүмүүс мод махийлгаад л нум сум болчихдог юм шиг боддог. Үнэндээ хус модоор хичир,шар хамрыг, их биеийг хулс модоор, мөн том эвэр, модын сур, шөрмөс, зэрэг орно. За, тэгээд хормосог саадаг оёх шир, утас зүү, давуу гээд гээд олон зүйл ашиглаж байж нум сум бүтдэг юм даа.
Нум сум урлалын урлан, 2021.07.10
-Сур харваж сурахад хэцүү юу?
-Монгол хүүхэд, залууст сур харваж сурна хэцүү тийм ч хэцүү зүйл биш ээ. Би ам үүнийг бардам хэлнэ.
Хотод өссөн үү, гадаадад олон жил болсон уу, хөдөө амьдарч байсан уу, охин хүүхэд үү, хүү юу гэдэг нь хамаагүй. Гарт нь нум сум атгуулаад, ганц нэг арга техникийг нь хэлж өгөөд гурван сум тавиулахад сүүлийн нэг сум байндаа тун дөхнө. Зарим нь бүр онож тусна шүү дээ.
-Генийн өгөгдөл гэж байх уу?
-Би чинь гадаад дотоодын олон хүнд харвааг зааж, сонирхуулж явлаа. Монгол хүүхдүүдийн генд, цусанд нь байдаг юм болов уу гэж боддог юм. Цаанаасаа л өөр чадвартай, өгөгдөлтэй байгаа нь ажиглагддаг юм.
Хоёр гурван настай хүүхдүүд ч нум сум, эдлэлийг нь зэхээд өгвөл харваж чадна гээч. Наадмаар балчир насны ангилалд хоёр гурван настай хүүхэд харваж л байдаг. Энэ чинь энгийн л үзэгдэл.
-Нум урлаачийн гэр, ажлын орчин ямар байдаг бол, манай уншигчдад сонирхуулахгүй юу?
-Нум сумыг их удаан хийж дуусгадаг, зарим нум бүр жил хоёр жилийн дараа гараас гардаг.
Тэр хэрээрээ өрөөний хаа сайгүй л хатаахаар тавьсан нум, өдлөхөөр зэхсэн сум, сэмэлсэн шөрмөс, эвэр, сур дэлгээстэй. Ажил эхэлсэн үед багаж гарт ойр байх учиртай тул хаа сайгүй харагдана.
Уламжлалт аргаар нум сумаа хийдэг. Цавуугаа хүртэл монгол аргаар гарган авч хэрэглэнэ. Үхрийн шийрийг 72 цаг тасралтгүй буцалгаж, гаргаж авдаг цаавууны үнэр тийм ч тааламжтай биш. Гаднаас орж ирсэн хүмүүс “пүү, паа” гээд ам хамраа дардаг юм. /инээв/ Бид аль хэдийн дасчихсан, жинхэнэ ажил өрнөж байдаг л даа. Товчхондоо бидний ажлын орчин иймэрхүү. Хөндлөнгийн хүн харвал хөл толгой нь олдохгүй, замбараагүй л харагдах байх. Бидэндээ бол хамгийн тухтай байгаа нь тэр.
Нум сум урлалын урлан, 2021.07.10
-Ааваасаа сурч нум сум урлаж байгаа хүний хувьд соёлын өв, уламжлалын талаар ямар бодолтой байдаг вэ ?
-Монголчууд бидэнд бусдаас ялгарах түүх соёлын үнэт өв олон бий. Тэдний нэг нь эрийн гурван наадам мөнөөс мөн. Бид өвөг дээдсээсээ энэ их соёлыг өвлөж авсан азтай хүмүүс. Үр хойчдоо зааж сургаж байж тэд минь дараа дараагийн үедээ үлдээж байж монголчууд, Монгол Улс оршин тогтнох юм.
Өв соёлоо авч үлдэх гэхээр зөвхөн бидэнд ирсэн эд өлгийн зүйл, олдворуудыг хадгалах биш шүү дээ.
Аавын минь 1970-аад онд ашиглаж байсан нум сум өдгөө 60 жилийн түүхийг агуулсан нум хадгалагдаж байна. Үүнтэй ижил миний өнөөдөр хийсэн нум зуун жил, магадгүй 500 жилийн дараа үр хойчид минь үнэт өв болж очно гэдгийг бодож ажилладаг даа. Ингээд үзвэл хүн бүр соёлын өвийг хүлээн авагч, тээн өвлүүлэгч болж байгаа юм.
1 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
2 ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү?
3 Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь
4 Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо
5 Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай
Үндсэн категори
Холбоо барих
Имэйл
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.
Сэтгэгдэл бичих (1)
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.
Зочин [64.119.27.41] ・ 2023.03.23 Хариулах
good