Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <meta name="keywords" content="номын шүүмж, уранзохиол" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" /> <meta property="og:title" content="Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Цастын ууланд хөөрхий лөө...</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%93.%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%81%D1%83%D1%83%D1%80%D1%8C%20"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="http://peak.mn/files/profile/81ec95071d038fdf9c0e0864db1ee94f.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%93.%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%81%D1%83%D1%83%D1%80%D1%8C%20" class="uk-text-semi uk-link-text">Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">04 сарын 04, 2019</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu&text=Цастын ууланд хөөрхий лөө...')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн санааг яг бодож, төсөөлж байгаагаар нь дамжуулах боломжгүй байдаг гэж үздэг. Энэ байдлаас болоод сонгодог философи хүнд тэр бүр үл ойлгогдох, зөвхөн оюун ухаанд тэмтрэгдэх төдий үй олон ойлголт, ухагдхуунуудад дарагдсан, тиймээс тэдгээр философийн хаягдлуудаас хүний оюун ухаан, танин мэдэхүйг цэвэрлэх хэрэгтэй гэж үзэж байжээ. </p><p style="text-align: justify;">Математикч, логикч, философич Б.Рассел «...тэмдэглэгч илэрхийллүүд болбоос янз бүрийн логик будилаан, тодорхойгүй байдал үүсэхэд хүргэж байдаг. Учир нь, тэмдэглэгч илэрхийллүүд хоёрдмол утгатай байдаг. Ийм будилааныг арилгах арга зам нь эх хэлний илэрхийллүүдийг орлодог төгс хэл зохиох ажиллагаа мөн. Тийм төгс хэл бол ерийн эрүүл ухааныг биш, харин шинжлэх ухааны хэл, эцсийн эцэст математик логикийн хэл байх ёстой...» (Гомбосүрэн.Ц. “Хэлний философи ба хэл шинжлэлийн (лингвистик) философи” УБ. 2010. х108) гэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл аналитик философичид философи санааг яг таг илэрхийлэхийн тулд төгс утгат зохиомол хэл бий болгохыг хүсч байсан билээ. Математик, физик нь тухайн утгыг хоёрдмол санаагүй илтгэдэг төгс хэлтэй байгаатай адил философит ч гэсэн тийм хэл хэрэгтэй гэж үзсэн. Гэвч хожмын Витгенштейний үед энэ шийдвэрээсээ татгалзсан байдаг. <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/824ade2fa47837ce3995991cb1096bd1.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="630,260" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/824ade2fa47837ce3995991cb1096bd1.png"></p><p style="text-align: justify;">Харин уран зохиолд үгсийг хам бүтцээс нь хамааруулан янз бүрийн утга, утгат чанар, өнгө аяс илтгүүлэхийг зорих ба үг бүр өөрийн оршихуйг олж байршин нэгэн цогц болж тухайн зорьсон утгыг төгсрүүлдэг. Тухайлбал найрагч П.Лхагвасүрэнгийн “Тэг”-ийн тухай шүлэг шиг. </p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"> <em> «Эерэг, сөрөг хэмжигдэхүүнийг</em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Эгүрт зааглагч их тэнцвэр</em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Харанхуй гэрэл хоёрын </em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Хаан торгон зааг»</em> </p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х112) гэх буюу мөн </p><p style="text-align: justify;"> <em> «Бороо аяархан дусагнахыг хязгаарын сарнилтай жишээд</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Бодол оюундаа хөтлөгдөн инээмсэглэж алхлах сайхан</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Хацар шүргэмэгцээ тархах усан болор дуслууд нь хө</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Хаанахын хэнээс надад илгээсэн ямархан бодлогын нөхцөл вэ</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Болор болор дуслуудад нормогцоо гэгээн бодолд хөтлөгдөөд</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Баясалд хөөрөх мэт, уй гунигт автах мэт хором бүрийн учир юухан бэ»</em> </p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х113) гэж математик ухагдахууныг шүлэглэсэн нь содон агаад хүмүүний оюун санааны дээд эрэмбийн мужид төгсрөх математик бодолтын гоо сайхан, мөн л дээд эрэмбийн мэдрэхүйд тэмтрэгдэн гэгээрүүлж, илааршуулах яруу найргийн гоо сайхан хоёрын жишилт адилтгал мэт буюу.</p><p style="text-align: justify;">Яруу найрагч Пүрэвийн Лхагвасүрэн Увс аймгийн Тариалан суманд мөнх цаст Хархираа уулын энгэрт төржээ. Түүнийг ард түмэн:</p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"> <em>«Сүүмийх зэрэглээнд гэгээ анирлаад </em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Сүсэглэхийн эрхэнд ээж минь бодогдоно</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Хүүгээ ирнэ гээд сүүгээ өргөөд</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Хүслээ чилтэл алсыг ширтээ дээ</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Алсад суугаа ээжий минь</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Амин хайртай шүтээн минь билээ...» </em></p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х119) хэмээн дуулах “Алсад суугаа ээж” дууны шүлгээр нь илүүтэй мэдэх билээ. 1950-аад оноос эхлэн төлөвшиж 60, 70-аад онд төгс хэлбэршлээ олсон орчин цагийн дууны яруу найрагт нэгэн шинэ хөг нэмсэн нь дээрх мэт болоод “Хархираа гол”, “Нутгийн жаахан Цээмаа”, “Зүрхний лимбэчин бүсгүй”, “Эрхэмийн дээд ээж минь”, “Гэгээн хайрын эх орон”, “Арван баядын Бундмаа”.., гээд олон дууны шүлгүүд бичиж нэн шинэ үеийн дууны яруу найрагт томоохон байр эзлэх болсон нь яруу найрагч П.Лхагвасүрэн. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/3f877e24b6c57be5c80feacdd657e58f.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,800" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/3f877e24b6c57be5c80feacdd657e58f.jpg"></p><p style="text-align: justify;">Домог туульсын өлгий болсон баруун монголын их уулсын дунд төрсөн яруу найрагчид нэгэн зүйлээр ижилсдэг нь ардын аман зохиолын уламжлал буюу бичлэг туурвилийн туульслаг аяс юм. Урианхайн билэгт найрагч Х.Эрдэнэбаатар: </p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>«...Умрын хонгор салхин нөмгөн зэрэглээ хөндөхөд</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Уяа нь таарсан хүлэг шиг уулс алсад дөмөлзөнө</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Хас тэнгэрийн өлмийд халхын тал цэнхэртэж</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Хадан цохионы орой дээр хан улир бөөрнө...» /Урианхайн хөх уулс/</em></p><p style="text-align: justify;">(Эрдэнэбаатар.Х. Зүүнгарын эзэнт шүлэгс. Соёмбо принтинг. 2010. х97) гэж шүлэглэдэг бол Хотонгийн билэгт найрагч П.Лхагвасүрэн бээр: </p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>«Үүр бүрэнхий гүн амьсгалж нураг нүүвэй</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Үндэс нэгтэн буюу миний сэтгэл гэгээрвэй</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Танил юүдэнг өмссөн бөгтөр өвгөн хэрж одвой</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Тахил өргөж залбирах уулын минь намар аж уу»</em></p><p style="text-align: justify;"> (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х43) хэмээн гунигших нь тунгалаг буюу. Баруун монголын баатарлаг туульсын уламжлал бүхүй нутгийн аялгуу, түүний яруу тансаг хэлийг орчин цагийн яруу найрагт идээшүүлэн утга зохиолын хэлийг баяжуулах эрмэлзэл урианхай, хотон түмний угсаа гарвалт хөвүүдийн шүлгүүдэд үзэгднэм. Мөн зүгийн яруу найрагч Төрийн Баянсан: </p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"> <em> «Халиун морьтой өвгөн хөтөл давж явна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Халуун элс, нөхрийн сэтгэл надтай цуг түүнийг ширтэж байна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Гоо сайхны тухай тэнгэрлэг бодлоо гартаа атгаад </em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Гозосхийн далдарсан түүнийг улам шохоорхон харнам</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Одоо тэр морио зөөлөн шавхуурч</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Оготны нүхнээс дөлсхийн шогшуулж явна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> </em><em> Магнайных нь хөлс ертөнцийн гэрэлд нүд урлаж </em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Манай цаг үеэс тэр цэвэрхэн холдож байна...» </em></p><p style="text-align: justify;">(Баянсан.Т. Хожмын лаатай уншигдах ном. УБ. 2012. х149) хэмээн тэртээ 1992 онд яруу найрагч “П.Лхагвасүрэн”-д шүлгээ өргөсөн байдаг. Чухам л ертөнцийг гэрэлт нүдээр тольдон:</p><p style="text-align: justify;"><em>«Нүцгэн өөрөө нүгэлгүй</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Би өөрөө мэдэлгүй</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цаг хугацааг нүцгэлж</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цас өөрөө будармуй» (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х27)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Дэлт буурал морьд хатирах шиг үүлсийн доогуур</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Дэлхийн бор өдрүүд тэнэмэл шарилж шиг хөвөрнөм</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Сэтгэлийн минь төгөлд ганц навчис, ганц шад хөвөөд</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Сэрүүн намрын сэрүүн өглөө шиг гэнэт гунигланам...»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х63)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Бодлын цэнхэр гал асаад эхлэхээр</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Бор зулын дөл бадамлаад эхэлнэ дээ</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Бошинзны чинь салхи зөөлөн сэвэлзэхээр</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Болзоотын аглагхан руугаа сэвээд өгнө дөө»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х108)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Цастын ууланд хөөрхий лөө</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Царилын дуу гээгднэм зээ</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цаанах наанахнаа бодохлоор</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цалгих сэтгэл минь гэгэлзнэм зээ»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ.2018. </em></p><p style="text-align: justify;">х179) гэж шүлэглэж яруу найрагч П.Лхагвасүрэн бээр тунгалаг оронд дэвшнэм. Түүнчлэн математикч мэргэжил эзэмшиж, боловсрол судлалын докторын зэрэг хамгаалсан эрхэм бээр: </p><p style="text-align: justify;"><em>«Сайхан зүүдний минь төгсгөл</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Саран дээр ногоон морь зүүрмэглэх...»</em></p><p style="text-align: justify;"> (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х116) гэж сэрснийг уншихаар, басхүү</p><p style="text-align: justify;"><em>«...Дээрх тэнгэрийн эгшиглэнт долоон гүнжийг </em></p><p style="text-align: justify;"><em>Дэргэдээс нь үнсэхээс илүү үнсэв! гэж дуу зохиов, би</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Нүднээ, ээжийн минь дүр мэт элгэмсүү хөвөх сарны хөх аялгуунд </em></p><p style="text-align: justify;"><em>Нэг уйлав, би»</em></p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х12) хэмээн шүлэглэж зүс бүгэг андуудаа үгүйлэн бударч явааг харахаар монголын яруу найргийн ирээдүйд итгэл төрөх нь гайхах зүйл биш ээ.</p><p style="text-align: justify;">Эхэнд дурдан бүхүй аналитик философи нь явсаар “Хэл бол бодлын эрхтэн” гэх томьёололд тулсан агаад амьдралын хэлбэрүүд буюу “Хэлмэрийн тоглоом” гэдэг ойлголтыг бий болгосон байна.</p><p style="text-align: justify;">Алив нэгэн утга ба утгат чанарт зохирох текстүүд нь тухайн текстийнхээ хүрээнд л төгсрөн, өөрийн гэсэн шийдэд хүрэх дүрэм журам бүхий хэлний тоглоом. </p><p style="text-align: justify;">Математикт сургах нь хүнийг математикийн хэлэнд л сургаж буй хэрэг бөгөөд тухайн бодлогын томьёолол, +, -, ×, ÷, болон тоо, тоолол бусад тэмдэгтүүд нь цөм өөрийн гэсэн нэг нэг утга илтгэх ба тэрхүү тэмдэгтүүдийн шилжилт, нүүдлүүд нь тоглоомын дүрэмд зааснаар буюу тохиролцсоны дагуу үйлчлэлд орж эцсийн шийдийг гаргах үйл явц. </p><p style="text-align: justify;">Уран зохиолд ч мөн адил бөгөөд жишээ нь Ж.Жойсийн “Улисс” роман байлаа гэхэд тухайн роман доторх дүрүүд нь тэмдэгтүүд, тэдний үйл явдалд оролцож буй нь нүүдэл, шилжилтүүд агаад тухайн романы зохиогчийн бодож боловсруулан дүрсэлж буй цаг-орон нь тоглоомын дүрмийг тогтоож, эцсийн илэрхийлж буй утга нь шийд болох юм. </p><p style="text-align: justify;">Өөрөөр хэлбэл “Улисс” роман нь бүхэлдээ нэг л хэлмэрийн тоглоом. Харин нэгэнт хэвлэгдээд гарсан бүтээлийн хувьд бол зохиолчийн мэдлээс тэр даруй гарч өөрийн оршихуйг олох бөлгөө. Мөнхүү оршин буй хэлмэрийн тоглоомыг тайлан тайлбарлах үйл явц нь бас өөрийн дүрмээр тогложбас л нэгэн шийдэд хүрэх агаад үүнд зохиолч давуу эрхтэйгээр оролцох боломжгүй ба энд уншигч төв байртай. Өөрөөр хэлбэл тухайн зохиолыг ойлгох, хүлээн авах, таашаах, үзэн ядах нь гагцхүү уншигчийн таашаал мэдрэмжийн асуудал. </p><p style="text-align: justify;">Математикч яруу найрагч П.Лхагвасүрэнгийн: </p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>«Цастын ууланд хөөрхий лөө</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Царилын дуу гээгднэм зээ</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Цаанах наанахнаа бодохлоор</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Цалгих сэтгэл минь гэгэлзнэм зээ» гэх дөрвөн мөр шүлэг нь ч мөн л хэл </em></p><p style="text-align: justify;">хэлмэрийн тоглоом. Эрдэм номын оройн дээд чандмань, зулайн чимэг болсон Цастын орон түүнтэй ижилсэхүйеэ дор цаст Алтай, Хархираан уулс, түүн лүгээ өвгөдөө хөдөөлүүлэхэд гээгдэн үлдэх ану царилын чимээ. Энэ яваа нас ямархан учрал тохиолоор хотон түмний голомтыг сахиж, гогдсоныг гарган, тээглэснийг холтгож, тэртээхийг инагшлуулах нэгэн заяанд унасан хийгээд дараа бас төрөлдөө хэрхэх буюу хэмээн эргэцүүлэн суухуйяа сэтгэл гэгэлзэн цалгих нь юутай? хэмээлдэн дүрслэн бүхүй нь гагц Пүрэвийн Лхагвасүрэн буюу. Ийн үзвээс яруу найрагч П.Лхагвасүрэн гэдэг нь өөрөө бас л хэл хэлмэрийн нэгэн тоглоом. Ертөнц бол текст. Математикч, боловсролын доктор, ямар ямар юмны ч билээ захирал, яруу найрагч, цаст Хархираан уулнаа сэтгэлээ томьёолон суугч Пүрэвийн Лхагвасүрэнгээс ямар текст үлдэхийг гагцхүү цаг хугацаанд үлдээюү.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">2019-04-04</p><p style="text-align: justify;"><br></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/номын шүүмж" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">номын шүүмж</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/уранзохиол" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уранзохиол</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu&text=Цастын ууланд хөөрхий лөө...')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776816474.8428"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '19759'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/pragmatizm-postmodernizm-bayasgalan-ariuntuyaa"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/32678a13474886e68f90978402914cae_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/32678a13474886e68f90978402914cae.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/book"> Ном </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/pragmatizm-postmodernizm-bayasgalan-ariuntuyaa"> Прагматизм & постмодернизм, Баясгалан & Ариунтуяа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/ </a> ・ 12 сарын 24, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bogino-khelberiin-zokhioliin-chanar-chansaag-ene-naadmiin-uguulleguud-todorkhoilj-taarakh-uu"> <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c0b9c5a338d9bf27b851c7b1ab152218.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c0b9c5a338d9bf27b851c7b1ab152218.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bogino-khelberiin-zokhioliin-chanar-chansaag-ene-naadmiin-uguulleguud-todorkhoilj-taarakh-uu"> Богино хэлбэрийн зохиолын чанар чансааг энэ наадмын өгүүллэгүүд тодорхойлж таарах уу? </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/ </a> ・ 01 сарын 17, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/han-kang"> <img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/dd2432a4cfd7d55e93d5afa776079f69_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/dd2432a4cfd7d55e93d5afa776079f69.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh"> Амьдралын түүх & Түүх </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/han-kang"> Номонд хайртай охин Нобелийн шагнал хүртсэн нь </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Peak.mn </a> ・ 10 сарын 16, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/yuund-ch-ul-khorigdokh-zadgai-setgelgee-awiyaasiin-dur-tawilt"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9b5be47a5682c30ba45b08fb87bcb279_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9b5be47a5682c30ba45b08fb87bcb279.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/book"> Ном </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/yuund-ch-ul-khorigdokh-zadgai-setgelgee-awiyaasiin-dur-tawilt"> Юунд ч үл хоригдох задгай сэтгэлгээ, авьяасын дур тавилт </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Хөх толбот Д.Төмөр-Очир </a> ・ 09 сарын 11, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/khudulmuriin-baatar-ardiin-uran-zokhiolch-bbaast-tengeriin-ornoo-odjee"> <img src="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/5527e0d9267208ccbad60e0967bf184a_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/5527e0d9267208ccbad60e0967bf184a.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/khudulmuriin-baatar-ardiin-uran-zokhiolch-bbaast-tengeriin-ornoo-odjee"> Хөдөлмөрийн баатар, Ардын уран зохиолч Б.Бааст гуай тэнгэрийн орноо оджээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 01 сарын 16, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nf8v"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <meta name="keywords" content="номын шүүмж, уранзохиол" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" /> <meta property="og:title" content="Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Цастын ууланд хөөрхий лөө...</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%93.%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%81%D1%83%D1%83%D1%80%D1%8C%20"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="http://peak.mn/files/profile/81ec95071d038fdf9c0e0864db1ee94f.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%93.%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%81%D1%83%D1%83%D1%80%D1%8C%20" class="uk-text-semi uk-link-text">Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">04 сарын 04, 2019</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu&text=Цастын ууланд хөөрхий лөө...')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн санааг яг бодож, төсөөлж байгаагаар нь дамжуулах боломжгүй байдаг гэж үздэг. Энэ байдлаас болоод сонгодог философи хүнд тэр бүр үл ойлгогдох, зөвхөн оюун ухаанд тэмтрэгдэх төдий үй олон ойлголт, ухагдхуунуудад дарагдсан, тиймээс тэдгээр философийн хаягдлуудаас хүний оюун ухаан, танин мэдэхүйг цэвэрлэх хэрэгтэй гэж үзэж байжээ. </p><p style="text-align: justify;">Математикч, логикч, философич Б.Рассел «...тэмдэглэгч илэрхийллүүд болбоос янз бүрийн логик будилаан, тодорхойгүй байдал үүсэхэд хүргэж байдаг. Учир нь, тэмдэглэгч илэрхийллүүд хоёрдмол утгатай байдаг. Ийм будилааныг арилгах арга зам нь эх хэлний илэрхийллүүдийг орлодог төгс хэл зохиох ажиллагаа мөн. Тийм төгс хэл бол ерийн эрүүл ухааныг биш, харин шинжлэх ухааны хэл, эцсийн эцэст математик логикийн хэл байх ёстой...» (Гомбосүрэн.Ц. “Хэлний философи ба хэл шинжлэлийн (лингвистик) философи” УБ. 2010. х108) гэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл аналитик философичид философи санааг яг таг илэрхийлэхийн тулд төгс утгат зохиомол хэл бий болгохыг хүсч байсан билээ. Математик, физик нь тухайн утгыг хоёрдмол санаагүй илтгэдэг төгс хэлтэй байгаатай адил философит ч гэсэн тийм хэл хэрэгтэй гэж үзсэн. Гэвч хожмын Витгенштейний үед энэ шийдвэрээсээ татгалзсан байдаг. <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/824ade2fa47837ce3995991cb1096bd1.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="630,260" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/824ade2fa47837ce3995991cb1096bd1.png"></p><p style="text-align: justify;">Харин уран зохиолд үгсийг хам бүтцээс нь хамааруулан янз бүрийн утга, утгат чанар, өнгө аяс илтгүүлэхийг зорих ба үг бүр өөрийн оршихуйг олж байршин нэгэн цогц болж тухайн зорьсон утгыг төгсрүүлдэг. Тухайлбал найрагч П.Лхагвасүрэнгийн “Тэг”-ийн тухай шүлэг шиг. </p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"> <em> «Эерэг, сөрөг хэмжигдэхүүнийг</em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Эгүрт зааглагч их тэнцвэр</em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Харанхуй гэрэл хоёрын </em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Хаан торгон зааг»</em> </p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х112) гэх буюу мөн </p><p style="text-align: justify;"> <em> «Бороо аяархан дусагнахыг хязгаарын сарнилтай жишээд</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Бодол оюундаа хөтлөгдөн инээмсэглэж алхлах сайхан</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Хацар шүргэмэгцээ тархах усан болор дуслууд нь хө</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Хаанахын хэнээс надад илгээсэн ямархан бодлогын нөхцөл вэ</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Болор болор дуслуудад нормогцоо гэгээн бодолд хөтлөгдөөд</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Баясалд хөөрөх мэт, уй гунигт автах мэт хором бүрийн учир юухан бэ»</em> </p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х113) гэж математик ухагдахууныг шүлэглэсэн нь содон агаад хүмүүний оюун санааны дээд эрэмбийн мужид төгсрөх математик бодолтын гоо сайхан, мөн л дээд эрэмбийн мэдрэхүйд тэмтрэгдэн гэгээрүүлж, илааршуулах яруу найргийн гоо сайхан хоёрын жишилт адилтгал мэт буюу.</p><p style="text-align: justify;">Яруу найрагч Пүрэвийн Лхагвасүрэн Увс аймгийн Тариалан суманд мөнх цаст Хархираа уулын энгэрт төржээ. Түүнийг ард түмэн:</p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"> <em>«Сүүмийх зэрэглээнд гэгээ анирлаад </em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Сүсэглэхийн эрхэнд ээж минь бодогдоно</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Хүүгээ ирнэ гээд сүүгээ өргөөд</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Хүслээ чилтэл алсыг ширтээ дээ</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Алсад суугаа ээжий минь</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Амин хайртай шүтээн минь билээ...» </em></p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х119) хэмээн дуулах “Алсад суугаа ээж” дууны шүлгээр нь илүүтэй мэдэх билээ. 1950-аад оноос эхлэн төлөвшиж 60, 70-аад онд төгс хэлбэршлээ олсон орчин цагийн дууны яруу найрагт нэгэн шинэ хөг нэмсэн нь дээрх мэт болоод “Хархираа гол”, “Нутгийн жаахан Цээмаа”, “Зүрхний лимбэчин бүсгүй”, “Эрхэмийн дээд ээж минь”, “Гэгээн хайрын эх орон”, “Арван баядын Бундмаа”.., гээд олон дууны шүлгүүд бичиж нэн шинэ үеийн дууны яруу найрагт томоохон байр эзлэх болсон нь яруу найрагч П.Лхагвасүрэн. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/3f877e24b6c57be5c80feacdd657e58f.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,800" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/3f877e24b6c57be5c80feacdd657e58f.jpg"></p><p style="text-align: justify;">Домог туульсын өлгий болсон баруун монголын их уулсын дунд төрсөн яруу найрагчид нэгэн зүйлээр ижилсдэг нь ардын аман зохиолын уламжлал буюу бичлэг туурвилийн туульслаг аяс юм. Урианхайн билэгт найрагч Х.Эрдэнэбаатар: </p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>«...Умрын хонгор салхин нөмгөн зэрэглээ хөндөхөд</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Уяа нь таарсан хүлэг шиг уулс алсад дөмөлзөнө</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Хас тэнгэрийн өлмийд халхын тал цэнхэртэж</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Хадан цохионы орой дээр хан улир бөөрнө...» /Урианхайн хөх уулс/</em></p><p style="text-align: justify;">(Эрдэнэбаатар.Х. Зүүнгарын эзэнт шүлэгс. Соёмбо принтинг. 2010. х97) гэж шүлэглэдэг бол Хотонгийн билэгт найрагч П.Лхагвасүрэн бээр: </p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>«Үүр бүрэнхий гүн амьсгалж нураг нүүвэй</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Үндэс нэгтэн буюу миний сэтгэл гэгээрвэй</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Танил юүдэнг өмссөн бөгтөр өвгөн хэрж одвой</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Тахил өргөж залбирах уулын минь намар аж уу»</em></p><p style="text-align: justify;"> (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х43) хэмээн гунигших нь тунгалаг буюу. Баруун монголын баатарлаг туульсын уламжлал бүхүй нутгийн аялгуу, түүний яруу тансаг хэлийг орчин цагийн яруу найрагт идээшүүлэн утга зохиолын хэлийг баяжуулах эрмэлзэл урианхай, хотон түмний угсаа гарвалт хөвүүдийн шүлгүүдэд үзэгднэм. Мөн зүгийн яруу найрагч Төрийн Баянсан: </p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"> <em> «Халиун морьтой өвгөн хөтөл давж явна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Халуун элс, нөхрийн сэтгэл надтай цуг түүнийг ширтэж байна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Гоо сайхны тухай тэнгэрлэг бодлоо гартаа атгаад </em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Гозосхийн далдарсан түүнийг улам шохоорхон харнам</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Одоо тэр морио зөөлөн шавхуурч</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Оготны нүхнээс дөлсхийн шогшуулж явна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> </em><em> Магнайных нь хөлс ертөнцийн гэрэлд нүд урлаж </em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Манай цаг үеэс тэр цэвэрхэн холдож байна...» </em></p><p style="text-align: justify;">(Баянсан.Т. Хожмын лаатай уншигдах ном. УБ. 2012. х149) хэмээн тэртээ 1992 онд яруу найрагч “П.Лхагвасүрэн”-д шүлгээ өргөсөн байдаг. Чухам л ертөнцийг гэрэлт нүдээр тольдон:</p><p style="text-align: justify;"><em>«Нүцгэн өөрөө нүгэлгүй</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Би өөрөө мэдэлгүй</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цаг хугацааг нүцгэлж</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цас өөрөө будармуй» (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х27)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Дэлт буурал морьд хатирах шиг үүлсийн доогуур</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Дэлхийн бор өдрүүд тэнэмэл шарилж шиг хөвөрнөм</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Сэтгэлийн минь төгөлд ганц навчис, ганц шад хөвөөд</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Сэрүүн намрын сэрүүн өглөө шиг гэнэт гунигланам...»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х63)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Бодлын цэнхэр гал асаад эхлэхээр</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Бор зулын дөл бадамлаад эхэлнэ дээ</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Бошинзны чинь салхи зөөлөн сэвэлзэхээр</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Болзоотын аглагхан руугаа сэвээд өгнө дөө»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х108)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Цастын ууланд хөөрхий лөө</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Царилын дуу гээгднэм зээ</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цаанах наанахнаа бодохлоор</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цалгих сэтгэл минь гэгэлзнэм зээ»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ.2018. </em></p><p style="text-align: justify;">х179) гэж шүлэглэж яруу найрагч П.Лхагвасүрэн бээр тунгалаг оронд дэвшнэм. Түүнчлэн математикч мэргэжил эзэмшиж, боловсрол судлалын докторын зэрэг хамгаалсан эрхэм бээр: </p><p style="text-align: justify;"><em>«Сайхан зүүдний минь төгсгөл</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Саран дээр ногоон морь зүүрмэглэх...»</em></p><p style="text-align: justify;"> (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х116) гэж сэрснийг уншихаар, басхүү</p><p style="text-align: justify;"><em>«...Дээрх тэнгэрийн эгшиглэнт долоон гүнжийг </em></p><p style="text-align: justify;"><em>Дэргэдээс нь үнсэхээс илүү үнсэв! гэж дуу зохиов, би</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Нүднээ, ээжийн минь дүр мэт элгэмсүү хөвөх сарны хөх аялгуунд </em></p><p style="text-align: justify;"><em>Нэг уйлав, би»</em></p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х12) хэмээн шүлэглэж зүс бүгэг андуудаа үгүйлэн бударч явааг харахаар монголын яруу найргийн ирээдүйд итгэл төрөх нь гайхах зүйл биш ээ.</p><p style="text-align: justify;">Эхэнд дурдан бүхүй аналитик философи нь явсаар “Хэл бол бодлын эрхтэн” гэх томьёололд тулсан агаад амьдралын хэлбэрүүд буюу “Хэлмэрийн тоглоом” гэдэг ойлголтыг бий болгосон байна.</p><p style="text-align: justify;">Алив нэгэн утга ба утгат чанарт зохирох текстүүд нь тухайн текстийнхээ хүрээнд л төгсрөн, өөрийн гэсэн шийдэд хүрэх дүрэм журам бүхий хэлний тоглоом. </p><p style="text-align: justify;">Математикт сургах нь хүнийг математикийн хэлэнд л сургаж буй хэрэг бөгөөд тухайн бодлогын томьёолол, +, -, ×, ÷, болон тоо, тоолол бусад тэмдэгтүүд нь цөм өөрийн гэсэн нэг нэг утга илтгэх ба тэрхүү тэмдэгтүүдийн шилжилт, нүүдлүүд нь тоглоомын дүрэмд зааснаар буюу тохиролцсоны дагуу үйлчлэлд орж эцсийн шийдийг гаргах үйл явц. </p><p style="text-align: justify;">Уран зохиолд ч мөн адил бөгөөд жишээ нь Ж.Жойсийн “Улисс” роман байлаа гэхэд тухайн роман доторх дүрүүд нь тэмдэгтүүд, тэдний үйл явдалд оролцож буй нь нүүдэл, шилжилтүүд агаад тухайн романы зохиогчийн бодож боловсруулан дүрсэлж буй цаг-орон нь тоглоомын дүрмийг тогтоож, эцсийн илэрхийлж буй утга нь шийд болох юм. </p><p style="text-align: justify;">Өөрөөр хэлбэл “Улисс” роман нь бүхэлдээ нэг л хэлмэрийн тоглоом. Харин нэгэнт хэвлэгдээд гарсан бүтээлийн хувьд бол зохиолчийн мэдлээс тэр даруй гарч өөрийн оршихуйг олох бөлгөө. Мөнхүү оршин буй хэлмэрийн тоглоомыг тайлан тайлбарлах үйл явц нь бас өөрийн дүрмээр тогложбас л нэгэн шийдэд хүрэх агаад үүнд зохиолч давуу эрхтэйгээр оролцох боломжгүй ба энд уншигч төв байртай. Өөрөөр хэлбэл тухайн зохиолыг ойлгох, хүлээн авах, таашаах, үзэн ядах нь гагцхүү уншигчийн таашаал мэдрэмжийн асуудал. </p><p style="text-align: justify;">Математикч яруу найрагч П.Лхагвасүрэнгийн: </p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>«Цастын ууланд хөөрхий лөө</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Царилын дуу гээгднэм зээ</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Цаанах наанахнаа бодохлоор</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Цалгих сэтгэл минь гэгэлзнэм зээ» гэх дөрвөн мөр шүлэг нь ч мөн л хэл </em></p><p style="text-align: justify;">хэлмэрийн тоглоом. Эрдэм номын оройн дээд чандмань, зулайн чимэг болсон Цастын орон түүнтэй ижилсэхүйеэ дор цаст Алтай, Хархираан уулс, түүн лүгээ өвгөдөө хөдөөлүүлэхэд гээгдэн үлдэх ану царилын чимээ. Энэ яваа нас ямархан учрал тохиолоор хотон түмний голомтыг сахиж, гогдсоныг гарган, тээглэснийг холтгож, тэртээхийг инагшлуулах нэгэн заяанд унасан хийгээд дараа бас төрөлдөө хэрхэх буюу хэмээн эргэцүүлэн суухуйяа сэтгэл гэгэлзэн цалгих нь юутай? хэмээлдэн дүрслэн бүхүй нь гагц Пүрэвийн Лхагвасүрэн буюу. Ийн үзвээс яруу найрагч П.Лхагвасүрэн гэдэг нь өөрөө бас л хэл хэлмэрийн нэгэн тоглоом. Ертөнц бол текст. Математикч, боловсролын доктор, ямар ямар юмны ч билээ захирал, яруу найрагч, цаст Хархираан уулнаа сэтгэлээ томьёолон суугч Пүрэвийн Лхагвасүрэнгээс ямар текст үлдэхийг гагцхүү цаг хугацаанд үлдээюү.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">2019-04-04</p><p style="text-align: justify;"><br></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/номын шүүмж" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">номын шүүмж</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/уранзохиол" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уранзохиол</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu&text=Цастын ууланд хөөрхий лөө...')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776816474.8428"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '19759'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/pragmatizm-postmodernizm-bayasgalan-ariuntuyaa"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/32678a13474886e68f90978402914cae_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/32678a13474886e68f90978402914cae.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/book"> Ном </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/pragmatizm-postmodernizm-bayasgalan-ariuntuyaa"> Прагматизм & постмодернизм, Баясгалан & Ариунтуяа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/ </a> ・ 12 сарын 24, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bogino-khelberiin-zokhioliin-chanar-chansaag-ene-naadmiin-uguulleguud-todorkhoilj-taarakh-uu"> <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c0b9c5a338d9bf27b851c7b1ab152218.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c0b9c5a338d9bf27b851c7b1ab152218.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bogino-khelberiin-zokhioliin-chanar-chansaag-ene-naadmiin-uguulleguud-todorkhoilj-taarakh-uu"> Богино хэлбэрийн зохиолын чанар чансааг энэ наадмын өгүүллэгүүд тодорхойлж таарах уу? </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/ </a> ・ 01 сарын 17, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/han-kang"> <img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/dd2432a4cfd7d55e93d5afa776079f69_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/dd2432a4cfd7d55e93d5afa776079f69.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh"> Амьдралын түүх & Түүх </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/han-kang"> Номонд хайртай охин Нобелийн шагнал хүртсэн нь </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Peak.mn </a> ・ 10 сарын 16, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/yuund-ch-ul-khorigdokh-zadgai-setgelgee-awiyaasiin-dur-tawilt"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9b5be47a5682c30ba45b08fb87bcb279_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9b5be47a5682c30ba45b08fb87bcb279.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/book"> Ном </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/yuund-ch-ul-khorigdokh-zadgai-setgelgee-awiyaasiin-dur-tawilt"> Юунд ч үл хоригдох задгай сэтгэлгээ, авьяасын дур тавилт </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Хөх толбот Д.Төмөр-Очир </a> ・ 09 сарын 11, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/khudulmuriin-baatar-ardiin-uran-zokhiolch-bbaast-tengeriin-ornoo-odjee"> <img src="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/5527e0d9267208ccbad60e0967bf184a_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/5527e0d9267208ccbad60e0967bf184a.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/khudulmuriin-baatar-ardiin-uran-zokhiolch-bbaast-tengeriin-ornoo-odjee"> Хөдөлмөрийн баатар, Ардын уран зохиолч Б.Бааст гуай тэнгэрийн орноо оджээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 01 сарын 16, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nf8v"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <meta name="keywords" content="номын шүүмж, уранзохиол" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" /> <meta property="og:title" content="Цастын ууланд хөөрхий лөө... | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Цастын ууланд хөөрхий лөө...</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%93.%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%81%D1%83%D1%83%D1%80%D1%8C%20"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="http://peak.mn/files/profile/81ec95071d038fdf9c0e0864db1ee94f.jpg"> </a> <a href="https://www.test.peak.mn/p/author/%D0%93.%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%81%D1%83%D1%83%D1%80%D1%8C%20" class="uk-text-semi uk-link-text">Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">04 сарын 04, 2019</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu&text=Цастын ууланд хөөрхий лөө...')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c914eec814fa952cd1b85e7109f87a7a.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн санааг яг бодож, төсөөлж байгаагаар нь дамжуулах боломжгүй байдаг гэж үздэг. Энэ байдлаас болоод сонгодог философи хүнд тэр бүр үл ойлгогдох, зөвхөн оюун ухаанд тэмтрэгдэх төдий үй олон ойлголт, ухагдхуунуудад дарагдсан, тиймээс тэдгээр философийн хаягдлуудаас хүний оюун ухаан, танин мэдэхүйг цэвэрлэх хэрэгтэй гэж үзэж байжээ. </p><p style="text-align: justify;">Математикч, логикч, философич Б.Рассел «...тэмдэглэгч илэрхийллүүд болбоос янз бүрийн логик будилаан, тодорхойгүй байдал үүсэхэд хүргэж байдаг. Учир нь, тэмдэглэгч илэрхийллүүд хоёрдмол утгатай байдаг. Ийм будилааныг арилгах арга зам нь эх хэлний илэрхийллүүдийг орлодог төгс хэл зохиох ажиллагаа мөн. Тийм төгс хэл бол ерийн эрүүл ухааныг биш, харин шинжлэх ухааны хэл, эцсийн эцэст математик логикийн хэл байх ёстой...» (Гомбосүрэн.Ц. “Хэлний философи ба хэл шинжлэлийн (лингвистик) философи” УБ. 2010. х108) гэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл аналитик философичид философи санааг яг таг илэрхийлэхийн тулд төгс утгат зохиомол хэл бий болгохыг хүсч байсан билээ. Математик, физик нь тухайн утгыг хоёрдмол санаагүй илтгэдэг төгс хэлтэй байгаатай адил философит ч гэсэн тийм хэл хэрэгтэй гэж үзсэн. Гэвч хожмын Витгенштейний үед энэ шийдвэрээсээ татгалзсан байдаг. <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/824ade2fa47837ce3995991cb1096bd1.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="630,260" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/824ade2fa47837ce3995991cb1096bd1.png"></p><p style="text-align: justify;">Харин уран зохиолд үгсийг хам бүтцээс нь хамааруулан янз бүрийн утга, утгат чанар, өнгө аяс илтгүүлэхийг зорих ба үг бүр өөрийн оршихуйг олж байршин нэгэн цогц болж тухайн зорьсон утгыг төгсрүүлдэг. Тухайлбал найрагч П.Лхагвасүрэнгийн “Тэг”-ийн тухай шүлэг шиг. </p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"> <em> «Эерэг, сөрөг хэмжигдэхүүнийг</em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Эгүрт зааглагч их тэнцвэр</em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Харанхуй гэрэл хоёрын </em></p><p style="margin-left: 160px; text-align: justify;"><em> Хаан торгон зааг»</em> </p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х112) гэх буюу мөн </p><p style="text-align: justify;"> <em> «Бороо аяархан дусагнахыг хязгаарын сарнилтай жишээд</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Бодол оюундаа хөтлөгдөн инээмсэглэж алхлах сайхан</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Хацар шүргэмэгцээ тархах усан болор дуслууд нь хө</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Хаанахын хэнээс надад илгээсэн ямархан бодлогын нөхцөл вэ</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Болор болор дуслуудад нормогцоо гэгээн бодолд хөтлөгдөөд</em></p><p style="text-align: justify; margin-left: 200px;"><em>Баясалд хөөрөх мэт, уй гунигт автах мэт хором бүрийн учир юухан бэ»</em> </p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х113) гэж математик ухагдахууныг шүлэглэсэн нь содон агаад хүмүүний оюун санааны дээд эрэмбийн мужид төгсрөх математик бодолтын гоо сайхан, мөн л дээд эрэмбийн мэдрэхүйд тэмтрэгдэн гэгээрүүлж, илааршуулах яруу найргийн гоо сайхан хоёрын жишилт адилтгал мэт буюу.</p><p style="text-align: justify;">Яруу найрагч Пүрэвийн Лхагвасүрэн Увс аймгийн Тариалан суманд мөнх цаст Хархираа уулын энгэрт төржээ. Түүнийг ард түмэн:</p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"> <em>«Сүүмийх зэрэглээнд гэгээ анирлаад </em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Сүсэглэхийн эрхэнд ээж минь бодогдоно</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Хүүгээ ирнэ гээд сүүгээ өргөөд</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Хүслээ чилтэл алсыг ширтээ дээ</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Алсад суугаа ээжий минь</em></p><p style="margin-left: 100px; text-align: justify;"><em> Амин хайртай шүтээн минь билээ...» </em></p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х119) хэмээн дуулах “Алсад суугаа ээж” дууны шүлгээр нь илүүтэй мэдэх билээ. 1950-аад оноос эхлэн төлөвшиж 60, 70-аад онд төгс хэлбэршлээ олсон орчин цагийн дууны яруу найрагт нэгэн шинэ хөг нэмсэн нь дээрх мэт болоод “Хархираа гол”, “Нутгийн жаахан Цээмаа”, “Зүрхний лимбэчин бүсгүй”, “Эрхэмийн дээд ээж минь”, “Гэгээн хайрын эх орон”, “Арван баядын Бундмаа”.., гээд олон дууны шүлгүүд бичиж нэн шинэ үеийн дууны яруу найрагт томоохон байр эзлэх болсон нь яруу найрагч П.Лхагвасүрэн. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/3f877e24b6c57be5c80feacdd657e58f.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,800" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/3f877e24b6c57be5c80feacdd657e58f.jpg"></p><p style="text-align: justify;">Домог туульсын өлгий болсон баруун монголын их уулсын дунд төрсөн яруу найрагчид нэгэн зүйлээр ижилсдэг нь ардын аман зохиолын уламжлал буюу бичлэг туурвилийн туульслаг аяс юм. Урианхайн билэгт найрагч Х.Эрдэнэбаатар: </p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>«...Умрын хонгор салхин нөмгөн зэрэглээ хөндөхөд</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Уяа нь таарсан хүлэг шиг уулс алсад дөмөлзөнө</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Хас тэнгэрийн өлмийд халхын тал цэнхэртэж</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Хадан цохионы орой дээр хан улир бөөрнө...» /Урианхайн хөх уулс/</em></p><p style="text-align: justify;">(Эрдэнэбаатар.Х. Зүүнгарын эзэнт шүлэгс. Соёмбо принтинг. 2010. х97) гэж шүлэглэдэг бол Хотонгийн билэгт найрагч П.Лхагвасүрэн бээр: </p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>«Үүр бүрэнхий гүн амьсгалж нураг нүүвэй</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Үндэс нэгтэн буюу миний сэтгэл гэгээрвэй</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Танил юүдэнг өмссөн бөгтөр өвгөн хэрж одвой</em></p><p style="margin-left: 180px; text-align: justify;"><em>Тахил өргөж залбирах уулын минь намар аж уу»</em></p><p style="text-align: justify;"> (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х43) хэмээн гунигших нь тунгалаг буюу. Баруун монголын баатарлаг туульсын уламжлал бүхүй нутгийн аялгуу, түүний яруу тансаг хэлийг орчин цагийн яруу найрагт идээшүүлэн утга зохиолын хэлийг баяжуулах эрмэлзэл урианхай, хотон түмний угсаа гарвалт хөвүүдийн шүлгүүдэд үзэгднэм. Мөн зүгийн яруу найрагч Төрийн Баянсан: </p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"> <em> «Халиун морьтой өвгөн хөтөл давж явна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Халуун элс, нөхрийн сэтгэл надтай цуг түүнийг ширтэж байна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Гоо сайхны тухай тэнгэрлэг бодлоо гартаа атгаад </em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Гозосхийн далдарсан түүнийг улам шохоорхон харнам</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Одоо тэр морио зөөлөн шавхуурч</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Оготны нүхнээс дөлсхийн шогшуулж явна</em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> </em><em> Магнайных нь хөлс ертөнцийн гэрэлд нүд урлаж </em></p><p style="margin-left: 80px; text-align: justify;"><em> Манай цаг үеэс тэр цэвэрхэн холдож байна...» </em></p><p style="text-align: justify;">(Баянсан.Т. Хожмын лаатай уншигдах ном. УБ. 2012. х149) хэмээн тэртээ 1992 онд яруу найрагч “П.Лхагвасүрэн”-д шүлгээ өргөсөн байдаг. Чухам л ертөнцийг гэрэлт нүдээр тольдон:</p><p style="text-align: justify;"><em>«Нүцгэн өөрөө нүгэлгүй</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Би өөрөө мэдэлгүй</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цаг хугацааг нүцгэлж</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цас өөрөө будармуй» (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х27)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Дэлт буурал морьд хатирах шиг үүлсийн доогуур</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Дэлхийн бор өдрүүд тэнэмэл шарилж шиг хөвөрнөм</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Сэтгэлийн минь төгөлд ганц навчис, ганц шад хөвөөд</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Сэрүүн намрын сэрүүн өглөө шиг гэнэт гунигланам...»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х63)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Бодлын цэнхэр гал асаад эхлэхээр</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Бор зулын дөл бадамлаад эхэлнэ дээ</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Бошинзны чинь салхи зөөлөн сэвэлзэхээр</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Болзоотын аглагхан руугаа сэвээд өгнө дөө»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х108)</em></p><p style="text-align: justify;"><em>«Цастын ууланд хөөрхий лөө</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Царилын дуу гээгднэм зээ</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цаанах наанахнаа бодохлоор</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Цалгих сэтгэл минь гэгэлзнэм зээ»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ.2018. </em></p><p style="text-align: justify;">х179) гэж шүлэглэж яруу найрагч П.Лхагвасүрэн бээр тунгалаг оронд дэвшнэм. Түүнчлэн математикч мэргэжил эзэмшиж, боловсрол судлалын докторын зэрэг хамгаалсан эрхэм бээр: </p><p style="text-align: justify;"><em>«Сайхан зүүдний минь төгсгөл</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Саран дээр ногоон морь зүүрмэглэх...»</em></p><p style="text-align: justify;"> (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х116) гэж сэрснийг уншихаар, басхүү</p><p style="text-align: justify;"><em>«...Дээрх тэнгэрийн эгшиглэнт долоон гүнжийг </em></p><p style="text-align: justify;"><em>Дэргэдээс нь үнсэхээс илүү үнсэв! гэж дуу зохиов, би</em></p><p style="text-align: justify;"><em>Нүднээ, ээжийн минь дүр мэт элгэмсүү хөвөх сарны хөх аялгуунд </em></p><p style="text-align: justify;"><em>Нэг уйлав, би»</em></p><p style="text-align: justify;">(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х12) хэмээн шүлэглэж зүс бүгэг андуудаа үгүйлэн бударч явааг харахаар монголын яруу найргийн ирээдүйд итгэл төрөх нь гайхах зүйл биш ээ.</p><p style="text-align: justify;">Эхэнд дурдан бүхүй аналитик философи нь явсаар “Хэл бол бодлын эрхтэн” гэх томьёололд тулсан агаад амьдралын хэлбэрүүд буюу “Хэлмэрийн тоглоом” гэдэг ойлголтыг бий болгосон байна.</p><p style="text-align: justify;">Алив нэгэн утга ба утгат чанарт зохирох текстүүд нь тухайн текстийнхээ хүрээнд л төгсрөн, өөрийн гэсэн шийдэд хүрэх дүрэм журам бүхий хэлний тоглоом. </p><p style="text-align: justify;">Математикт сургах нь хүнийг математикийн хэлэнд л сургаж буй хэрэг бөгөөд тухайн бодлогын томьёолол, +, -, ×, ÷, болон тоо, тоолол бусад тэмдэгтүүд нь цөм өөрийн гэсэн нэг нэг утга илтгэх ба тэрхүү тэмдэгтүүдийн шилжилт, нүүдлүүд нь тоглоомын дүрэмд зааснаар буюу тохиролцсоны дагуу үйлчлэлд орж эцсийн шийдийг гаргах үйл явц. </p><p style="text-align: justify;">Уран зохиолд ч мөн адил бөгөөд жишээ нь Ж.Жойсийн “Улисс” роман байлаа гэхэд тухайн роман доторх дүрүүд нь тэмдэгтүүд, тэдний үйл явдалд оролцож буй нь нүүдэл, шилжилтүүд агаад тухайн романы зохиогчийн бодож боловсруулан дүрсэлж буй цаг-орон нь тоглоомын дүрмийг тогтоож, эцсийн илэрхийлж буй утга нь шийд болох юм. </p><p style="text-align: justify;">Өөрөөр хэлбэл “Улисс” роман нь бүхэлдээ нэг л хэлмэрийн тоглоом. Харин нэгэнт хэвлэгдээд гарсан бүтээлийн хувьд бол зохиолчийн мэдлээс тэр даруй гарч өөрийн оршихуйг олох бөлгөө. Мөнхүү оршин буй хэлмэрийн тоглоомыг тайлан тайлбарлах үйл явц нь бас өөрийн дүрмээр тогложбас л нэгэн шийдэд хүрэх агаад үүнд зохиолч давуу эрхтэйгээр оролцох боломжгүй ба энд уншигч төв байртай. Өөрөөр хэлбэл тухайн зохиолыг ойлгох, хүлээн авах, таашаах, үзэн ядах нь гагцхүү уншигчийн таашаал мэдрэмжийн асуудал. </p><p style="text-align: justify;">Математикч яруу найрагч П.Лхагвасүрэнгийн: </p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>«Цастын ууланд хөөрхий лөө</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Царилын дуу гээгднэм зээ</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Цаанах наанахнаа бодохлоор</em></p><p style="margin-left: 60px; text-align: justify;"><em>Цалгих сэтгэл минь гэгэлзнэм зээ» гэх дөрвөн мөр шүлэг нь ч мөн л хэл </em></p><p style="text-align: justify;">хэлмэрийн тоглоом. Эрдэм номын оройн дээд чандмань, зулайн чимэг болсон Цастын орон түүнтэй ижилсэхүйеэ дор цаст Алтай, Хархираан уулс, түүн лүгээ өвгөдөө хөдөөлүүлэхэд гээгдэн үлдэх ану царилын чимээ. Энэ яваа нас ямархан учрал тохиолоор хотон түмний голомтыг сахиж, гогдсоныг гарган, тээглэснийг холтгож, тэртээхийг инагшлуулах нэгэн заяанд унасан хийгээд дараа бас төрөлдөө хэрхэх буюу хэмээн эргэцүүлэн суухуйяа сэтгэл гэгэлзэн цалгих нь юутай? хэмээлдэн дүрслэн бүхүй нь гагц Пүрэвийн Лхагвасүрэн буюу. Ийн үзвээс яруу найрагч П.Лхагвасүрэн гэдэг нь өөрөө бас л хэл хэлмэрийн нэгэн тоглоом. Ертөнц бол текст. Математикч, боловсролын доктор, ямар ямар юмны ч билээ захирал, яруу найрагч, цаст Хархираан уулнаа сэтгэлээ томьёолон суугч Пүрэвийн Лхагвасүрэнгээс ямар текст үлдэхийг гагцхүү цаг хугацаанд үлдээюү.</p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">2019-04-04</p><p style="text-align: justify;"><br></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/номын шүүмж" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">номын шүүмж</a> <a href="https://www.test.peak.mn/tag/уранзохиол" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уранзохиол</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu&text=Цастын ууланд хөөрхий лөө...')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://www.test.peak.mn/news/tsastiin-uuland-khuurkhii-luu"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776816474.8428"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '19759'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://www.test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/pragmatizm-postmodernizm-bayasgalan-ariuntuyaa"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/32678a13474886e68f90978402914cae_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/32678a13474886e68f90978402914cae.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/book"> Ном </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/pragmatizm-postmodernizm-bayasgalan-ariuntuyaa"> Прагматизм & постмодернизм, Баясгалан & Ариунтуяа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/ </a> ・ 12 сарын 24, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/bogino-khelberiin-zokhioliin-chanar-chansaag-ene-naadmiin-uguulleguud-todorkhoilj-taarakh-uu"> <img src="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c0b9c5a338d9bf27b851c7b1ab152218.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/2091a27f-a4c1-4d3c-86b2-c7fe4016a2f8/c0b9c5a338d9bf27b851c7b1ab152218.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/bogino-khelberiin-zokhioliin-chanar-chansaag-ene-naadmiin-uguulleguud-todorkhoilj-taarakh-uu"> Богино хэлбэрийн зохиолын чанар чансааг энэ наадмын өгүүллэгүүд тодорхойлж таарах уу? </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/ </a> ・ 01 сарын 17, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/han-kang"> <img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/dd2432a4cfd7d55e93d5afa776079f69_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/dd2432a4cfd7d55e93d5afa776079f69.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh"> Амьдралын түүх & Түүх </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/han-kang"> Номонд хайртай охин Нобелийн шагнал хүртсэн нь </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Peak.mn </a> ・ 10 сарын 16, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/yuund-ch-ul-khorigdokh-zadgai-setgelgee-awiyaasiin-dur-tawilt"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9b5be47a5682c30ba45b08fb87bcb279_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9b5be47a5682c30ba45b08fb87bcb279.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/book"> Ном </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/yuund-ch-ul-khorigdokh-zadgai-setgelgee-awiyaasiin-dur-tawilt"> Юунд ч үл хоригдох задгай сэтгэлгээ, авьяасын дур тавилт </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Хөх толбот Д.Төмөр-Очир </a> ・ 09 сарын 11, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://www.test.peak.mn/news/khudulmuriin-baatar-ardiin-uran-zokhiolch-bbaast-tengeriin-ornoo-odjee"> <img src="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/5527e0d9267208ccbad60e0967bf184a_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/5527e0d9267208ccbad60e0967bf184a.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://www.test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://www.test.peak.mn/news/khudulmuriin-baatar-ardiin-uran-zokhiolch-bbaast-tengeriin-ornoo-odjee"> Хөдөлмөрийн баатар, Ардын уран зохиолч Б.Бааст гуай тэнгэрийн орноо оджээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 01 сарын 16, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nf8v"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.ZGVjMThjZmNkNGY2ZTliMDljNzJmOGY3ZGI0NmU0Zjk5YjA2YzZhZWFhOWQwNjIxZTQ4NmZjODNlZmE3ZmFmYfW8g2VcZTWyPVTbWGTYzLN5MhAqYDrHfCVxLAa2FEe2', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1779408474', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.MmQxYTgxZTQyNjNjZWVhNjYwYzdhY2Y4ZmI2YzUxMDJkYzgxZjY3YjQ4MjY3YmE3MjkyNGZjNDE0MzI0N2E5YhLy3V1dujiGUwKPg4stR7sZgY7wy9rhDhsuLVyfaFXiCk2i6whKn6hrEtBoyvUkxCzGzvnFLv6YlXk2Pg+b+ik=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1779408474', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = '454ecd957f10f877d4fd428e0646191774d250ec7f4ba14b3916d77902a6399510f3a4ec4b5c2a1cc98a95632e98fa50101687b228a979cdb1b8f4b3e6e82cf7' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.ZGVjMThjZmNkNGY2ZTliMDljNzJmOGY3ZGI0NmU0Zjk5YjA2YzZhZWFhOWQwNjIxZTQ4NmZjODNlZmE3ZmFmYfW8g2VcZTWyPVTbWGTYzLN5MhAqYDrHfCVxLAa2FEe2' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1779408474' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.MmQxYTgxZTQyNjNjZWVhNjYwYzdhY2Y4ZmI2YzUxMDJkYzgxZjY3YjQ4MjY3YmE3MjkyNGZjNDE0MzI0N2E5YhLy3V1dujiGUwKPg4stR7sZgY7wy9rhDhsuLVyfaFXiCk2i6whKn6hrEtBoyvUkxCzGzvnFLv6YlXk2Pg+b+ik=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1779408474' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Г.Батсуурь /Утга зохиол судлаач, шүүмжлэгч/
04 сарын 04, 2019
Аналитик философит хэлний асуудлыг чухалчлан авч үздэг. Аль ч үндэстний хэлний үгс нь зөвхөн ганц утга үл илтгэх мөн чанартай байдаг ба энэ байдал нь хүний бодол санааг яг бодож байгаагаар нь буулгах, сонсогч буюу хүртэн хүлээн авагчид өгүүлэгчийн санааг яг бодож, төсөөлж байгаагаар нь дамжуулах боломжгүй байдаг гэж үздэг. Энэ байдлаас болоод сонгодог философи хүнд тэр бүр үл ойлгогдох, зөвхөн оюун ухаанд тэмтрэгдэх төдий үй олон ойлголт, ухагдхуунуудад дарагдсан, тиймээс тэдгээр философийн хаягдлуудаас хүний оюун ухаан, танин мэдэхүйг цэвэрлэх хэрэгтэй гэж үзэж байжээ.
Математикч, логикч, философич Б.Рассел «...тэмдэглэгч илэрхийллүүд болбоос янз бүрийн логик будилаан, тодорхойгүй байдал үүсэхэд хүргэж байдаг. Учир нь, тэмдэглэгч илэрхийллүүд хоёрдмол утгатай байдаг. Ийм будилааныг арилгах арга зам нь эх хэлний илэрхийллүүдийг орлодог төгс хэл зохиох ажиллагаа мөн. Тийм төгс хэл бол ерийн эрүүл ухааныг биш, харин шинжлэх ухааны хэл, эцсийн эцэст математик логикийн хэл байх ёстой...» (Гомбосүрэн.Ц. “Хэлний философи ба хэл шинжлэлийн (лингвистик) философи” УБ. 2010. х108) гэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл аналитик философичид философи санааг яг таг илэрхийлэхийн тулд төгс утгат зохиомол хэл бий болгохыг хүсч байсан билээ. Математик, физик нь тухайн утгыг хоёрдмол санаагүй илтгэдэг төгс хэлтэй байгаатай адил философит ч гэсэн тийм хэл хэрэгтэй гэж үзсэн. Гэвч хожмын Витгенштейний үед энэ шийдвэрээсээ татгалзсан байдаг. 
Харин уран зохиолд үгсийг хам бүтцээс нь хамааруулан янз бүрийн утга, утгат чанар, өнгө аяс илтгүүлэхийг зорих ба үг бүр өөрийн оршихуйг олж байршин нэгэн цогц болж тухайн зорьсон утгыг төгсрүүлдэг. Тухайлбал найрагч П.Лхагвасүрэнгийн “Тэг”-ийн тухай шүлэг шиг.
«Эерэг, сөрөг хэмжигдэхүүнийг
Эгүрт зааглагч их тэнцвэр
Харанхуй гэрэл хоёрын
Хаан торгон зааг»
(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х112) гэх буюу мөн
«Бороо аяархан дусагнахыг хязгаарын сарнилтай жишээд
Бодол оюундаа хөтлөгдөн инээмсэглэж алхлах сайхан
Хацар шүргэмэгцээ тархах усан болор дуслууд нь хө
Хаанахын хэнээс надад илгээсэн ямархан бодлогын нөхцөл вэ
Болор болор дуслуудад нормогцоо гэгээн бодолд хөтлөгдөөд
Баясалд хөөрөх мэт, уй гунигт автах мэт хором бүрийн учир юухан бэ»
(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х113) гэж математик ухагдахууныг шүлэглэсэн нь содон агаад хүмүүний оюун санааны дээд эрэмбийн мужид төгсрөх математик бодолтын гоо сайхан, мөн л дээд эрэмбийн мэдрэхүйд тэмтрэгдэн гэгээрүүлж, илааршуулах яруу найргийн гоо сайхан хоёрын жишилт адилтгал мэт буюу.
Яруу найрагч Пүрэвийн Лхагвасүрэн Увс аймгийн Тариалан суманд мөнх цаст Хархираа уулын энгэрт төржээ. Түүнийг ард түмэн:
«Сүүмийх зэрэглээнд гэгээ анирлаад
Сүсэглэхийн эрхэнд ээж минь бодогдоно
Хүүгээ ирнэ гээд сүүгээ өргөөд
Хүслээ чилтэл алсыг ширтээ дээ
Алсад суугаа ээжий минь
Амин хайртай шүтээн минь билээ...»
(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х119) хэмээн дуулах “Алсад суугаа ээж” дууны шүлгээр нь илүүтэй мэдэх билээ. 1950-аад оноос эхлэн төлөвшиж 60, 70-аад онд төгс хэлбэршлээ олсон орчин цагийн дууны яруу найрагт нэгэн шинэ хөг нэмсэн нь дээрх мэт болоод “Хархираа гол”, “Нутгийн жаахан Цээмаа”, “Зүрхний лимбэчин бүсгүй”, “Эрхэмийн дээд ээж минь”, “Гэгээн хайрын эх орон”, “Арван баядын Бундмаа”.., гээд олон дууны шүлгүүд бичиж нэн шинэ үеийн дууны яруу найрагт томоохон байр эзлэх болсон нь яруу найрагч П.Лхагвасүрэн.

Домог туульсын өлгий болсон баруун монголын их уулсын дунд төрсөн яруу найрагчид нэгэн зүйлээр ижилсдэг нь ардын аман зохиолын уламжлал буюу бичлэг туурвилийн туульслаг аяс юм. Урианхайн билэгт найрагч Х.Эрдэнэбаатар:
«...Умрын хонгор салхин нөмгөн зэрэглээ хөндөхөд
Уяа нь таарсан хүлэг шиг уулс алсад дөмөлзөнө
Хас тэнгэрийн өлмийд халхын тал цэнхэртэж
Хадан цохионы орой дээр хан улир бөөрнө...» /Урианхайн хөх уулс/
(Эрдэнэбаатар.Х. Зүүнгарын эзэнт шүлэгс. Соёмбо принтинг. 2010. х97) гэж шүлэглэдэг бол Хотонгийн билэгт найрагч П.Лхагвасүрэн бээр:
«Үүр бүрэнхий гүн амьсгалж нураг нүүвэй
Үндэс нэгтэн буюу миний сэтгэл гэгээрвэй
Танил юүдэнг өмссөн бөгтөр өвгөн хэрж одвой
Тахил өргөж залбирах уулын минь намар аж уу»
(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х43) хэмээн гунигших нь тунгалаг буюу. Баруун монголын баатарлаг туульсын уламжлал бүхүй нутгийн аялгуу, түүний яруу тансаг хэлийг орчин цагийн яруу найрагт идээшүүлэн утга зохиолын хэлийг баяжуулах эрмэлзэл урианхай, хотон түмний угсаа гарвалт хөвүүдийн шүлгүүдэд үзэгднэм. Мөн зүгийн яруу найрагч Төрийн Баянсан:
«Халиун морьтой өвгөн хөтөл давж явна
Халуун элс, нөхрийн сэтгэл надтай цуг түүнийг ширтэж байна
Гоо сайхны тухай тэнгэрлэг бодлоо гартаа атгаад
Гозосхийн далдарсан түүнийг улам шохоорхон харнам
Одоо тэр морио зөөлөн шавхуурч
Оготны нүхнээс дөлсхийн шогшуулж явна
Магнайных нь хөлс ертөнцийн гэрэлд нүд урлаж
Манай цаг үеэс тэр цэвэрхэн холдож байна...»
(Баянсан.Т. Хожмын лаатай уншигдах ном. УБ. 2012. х149) хэмээн тэртээ 1992 онд яруу найрагч “П.Лхагвасүрэн”-д шүлгээ өргөсөн байдаг. Чухам л ертөнцийг гэрэлт нүдээр тольдон:
«Нүцгэн өөрөө нүгэлгүй
Би өөрөө мэдэлгүй
Цаг хугацааг нүцгэлж
Цас өөрөө будармуй» (Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х27)
«Дэлт буурал морьд хатирах шиг үүлсийн доогуур
Дэлхийн бор өдрүүд тэнэмэл шарилж шиг хөвөрнөм
Сэтгэлийн минь төгөлд ганц навчис, ганц шад хөвөөд
Сэрүүн намрын сэрүүн өглөө шиг гэнэт гунигланам...»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х63)
«Бодлын цэнхэр гал асаад эхлэхээр
Бор зулын дөл бадамлаад эхэлнэ дээ
Бошинзны чинь салхи зөөлөн сэвэлзэхээр
Болзоотын аглагхан руугаа сэвээд өгнө дөө»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х108)
«Цастын ууланд хөөрхий лөө
Царилын дуу гээгднэм зээ
Цаанах наанахнаа бодохлоор
Цалгих сэтгэл минь гэгэлзнэм зээ»(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ.2018.
х179) гэж шүлэглэж яруу найрагч П.Лхагвасүрэн бээр тунгалаг оронд дэвшнэм. Түүнчлэн математикч мэргэжил эзэмшиж, боловсрол судлалын докторын зэрэг хамгаалсан эрхэм бээр:
«Сайхан зүүдний минь төгсгөл
Саран дээр ногоон морь зүүрмэглэх...»
(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х116) гэж сэрснийг уншихаар, басхүү
«...Дээрх тэнгэрийн эгшиглэнт долоон гүнжийг
Дэргэдээс нь үнсэхээс илүү үнсэв! гэж дуу зохиов, би
Нүднээ, ээжийн минь дүр мэт элгэмсүү хөвөх сарны хөх аялгуунд
Нэг уйлав, би»
(Лхагвасүрэн.П. “Сэтгэлийн томьёолол” УБ. 2018. х12) хэмээн шүлэглэж зүс бүгэг андуудаа үгүйлэн бударч явааг харахаар монголын яруу найргийн ирээдүйд итгэл төрөх нь гайхах зүйл биш ээ.
Эхэнд дурдан бүхүй аналитик философи нь явсаар “Хэл бол бодлын эрхтэн” гэх томьёололд тулсан агаад амьдралын хэлбэрүүд буюу “Хэлмэрийн тоглоом” гэдэг ойлголтыг бий болгосон байна.
Алив нэгэн утга ба утгат чанарт зохирох текстүүд нь тухайн текстийнхээ хүрээнд л төгсрөн, өөрийн гэсэн шийдэд хүрэх дүрэм журам бүхий хэлний тоглоом.
Математикт сургах нь хүнийг математикийн хэлэнд л сургаж буй хэрэг бөгөөд тухайн бодлогын томьёолол, +, -, ×, ÷, болон тоо, тоолол бусад тэмдэгтүүд нь цөм өөрийн гэсэн нэг нэг утга илтгэх ба тэрхүү тэмдэгтүүдийн шилжилт, нүүдлүүд нь тоглоомын дүрэмд зааснаар буюу тохиролцсоны дагуу үйлчлэлд орж эцсийн шийдийг гаргах үйл явц.
Уран зохиолд ч мөн адил бөгөөд жишээ нь Ж.Жойсийн “Улисс” роман байлаа гэхэд тухайн роман доторх дүрүүд нь тэмдэгтүүд, тэдний үйл явдалд оролцож буй нь нүүдэл, шилжилтүүд агаад тухайн романы зохиогчийн бодож боловсруулан дүрсэлж буй цаг-орон нь тоглоомын дүрмийг тогтоож, эцсийн илэрхийлж буй утга нь шийд болох юм.
Өөрөөр хэлбэл “Улисс” роман нь бүхэлдээ нэг л хэлмэрийн тоглоом. Харин нэгэнт хэвлэгдээд гарсан бүтээлийн хувьд бол зохиолчийн мэдлээс тэр даруй гарч өөрийн оршихуйг олох бөлгөө. Мөнхүү оршин буй хэлмэрийн тоглоомыг тайлан тайлбарлах үйл явц нь бас өөрийн дүрмээр тогложбас л нэгэн шийдэд хүрэх агаад үүнд зохиолч давуу эрхтэйгээр оролцох боломжгүй ба энд уншигч төв байртай. Өөрөөр хэлбэл тухайн зохиолыг ойлгох, хүлээн авах, таашаах, үзэн ядах нь гагцхүү уншигчийн таашаал мэдрэмжийн асуудал.
Математикч яруу найрагч П.Лхагвасүрэнгийн:
«Цастын ууланд хөөрхий лөө
Царилын дуу гээгднэм зээ
Цаанах наанахнаа бодохлоор
Цалгих сэтгэл минь гэгэлзнэм зээ» гэх дөрвөн мөр шүлэг нь ч мөн л хэл
хэлмэрийн тоглоом. Эрдэм номын оройн дээд чандмань, зулайн чимэг болсон Цастын орон түүнтэй ижилсэхүйеэ дор цаст Алтай, Хархираан уулс, түүн лүгээ өвгөдөө хөдөөлүүлэхэд гээгдэн үлдэх ану царилын чимээ. Энэ яваа нас ямархан учрал тохиолоор хотон түмний голомтыг сахиж, гогдсоныг гарган, тээглэснийг холтгож, тэртээхийг инагшлуулах нэгэн заяанд унасан хийгээд дараа бас төрөлдөө хэрхэх буюу хэмээн эргэцүүлэн суухуйяа сэтгэл гэгэлзэн цалгих нь юутай? хэмээлдэн дүрслэн бүхүй нь гагц Пүрэвийн Лхагвасүрэн буюу. Ийн үзвээс яруу найрагч П.Лхагвасүрэн гэдэг нь өөрөө бас л хэл хэлмэрийн нэгэн тоглоом. Ертөнц бол текст. Математикч, боловсролын доктор, ямар ямар юмны ч билээ захирал, яруу найрагч, цаст Хархираан уулнаа сэтгэлээ томьёолон суугч Пүрэвийн Лхагвасүрэнгээс ямар текст үлдэхийг гагцхүү цаг хугацаанд үлдээюү.
2019-04-04
1 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
2 ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү?
3 Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь
4 Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо
5 Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай
Хөх толбот Д.Төмөр-Очир ・ 09 сарын 11, 2018
peak.mn ・ 01 сарын 16, 2019
Үндсэн категори
Холбоо барих
Имэйл
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.
Сэтгэгдэл бичих
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.